เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ. 2569 คณะสมาชิกวุฒิสภาเดินทางลงพื้นที่ตรวจสอบการดำเนินงานของบริษัท เบตเตอร์ เวิลด์ กรีน จำกัด (มหาชน) หรือ BWG ในพื้นที่ตำบลห้วยแห้ง อำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี เพื่อรับฟังรายงานเกี่ยวกับการบริหารจัดการกากอุตสาหกรรม ระบบฝังกลบเชิงวิศวกรรม และการจัดการน้ำเสีย หลังมีความกังวลจากภาคประชาชนเกี่ยวกับผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
ผู้เข้าร่วมลงพื้นที่และวัตถุประสงค์การตรวจสอบ
การลงพื้นที่ครั้งนี้มี พล.ท. สุกิจ ทั่งทอง สมาชิกวุฒิสภาจังหวัดสระบุรี ในฐานะหัวหน้าคณะกรรมการขับเคลื่อนโครงการสมาชิกวุฒิสภาพบประชาชน นำคณะ พร้อมด้วยนิทัศน์ อารีย์วงศ์สกุล รองประธานคณะกรรมการ และสมาชิกวุฒิสภารายอื่น ๆ ร่วมด้วยหน่วยงานในจังหวัด ได้แก่ รองผู้ว่าราชการจังหวัดสระบุรี อุตสาหกรรมจังหวัด และหัวหน้าส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง
คณะมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อชี้แจงกระบวนการจัดการของเสีย ตรวจสอบระบบฝังกลบและระบบบำบัดน้ำเสีย รวมถึงประเมินความโปร่งใสในการสื่อสารข้อมูลกับชุมชนใกล้เคียง
คำชี้แจงจากบริษัทและประเด็นทางเทคนิค
ตัวแทนของ BWG ชี้แจงต่อคณะสมาชิกวุฒิสภาว่า การฝังกลบกากอุตสาหกรรมที่ดำเนินการนั้นเป็นลักษณะของ ระบบฝังกลบเชิงวิศวกรรม ไม่ใช่การขุดหลุมแล้วฝังของเสียโดยตรง แต่มีการก่อสร้างคันดิน ชั้นรองพื้น และวัสดุป้องกันการรั่วซึม รวมทั้งระบบรวบรวมน้ำชะกากและระบบบำบัดน้ำเสียภายในพื้นที่
บริษัทเปิดเผยว่า น้ำชะกาก ซึ่งเกิดจากความชื้นหรือน้ำที่สัมผัสของเสีย จะถูกเก็บรวบรวมเข้าสู่ระบบบำบัด ก่อนนำกลับมาใช้ในพื้นที่ เช่น การรดต้นไม้หรือพรมน้ำเพื่อลดฝุ่น โดยยืนยันว่าไม่มีการระบายน้ำที่ผ่านการบำบัดออกนอกพื้นที่โรงงาน
“บริษัทพร้อมเปิดพื้นที่ให้หน่วยงานภาครัฐและผู้เกี่ยวข้องเข้าตรวจสอบและรับทราบกระบวนการดำเนินงาน”
ข้อเรียกร้องด้านความโปร่งใสและการสื่อสารกับชุมชน
หลังรับฟังการชี้แจง นิทัศน์ อารีย์วงศ์สกุล และสมาชิกวุฒิสภาท่านอื่น ๆ เห็นตรงกันว่าการดำเนินธุรกิจกำจัดกากอุตสาหกรรมเป็นกิจการที่สร้างความกังวลให้ประชาชน จึงควรมีการสื่อสารข้อมูลอย่างต่อเนื่องและชัดเจน เพื่อป้องกันความเข้าใจผิดเมื่อต้องเผชิญข่าวหรือข้อสงสัย
ข้อเสนอจากคณะได้รวมถึงการเปิดเผยข้อมูลกระบวนการจัดการของเสีย การเฝ้าระวังคุณภาพน้ำ การตรวจสอบระบบฝังกลบโดยหน่วยงานอิสระ และการให้โอกาสชุมชนเข้าเยี่ยมชมพื้นที่หรือกำหนดช่องทางรับฟังความเห็นอย่างเป็นระบบ
การอุทธรณ์คำสั่งกรมโรงงานอุตสาหกรรม
ในระหว่างการตรวจสอบ บริษัทแจ้งว่าขณะนี้ได้ยื่นคำอุทธรณ์ต่อคำสั่งของกรมโรงงานอุตสาหกรรม ตามมาตรา 39 แล้ว โดยต้องการชี้แจงกระบวนการปฏิบัติงานและระบบควบคุมที่นำมาใช้ อย่างไรก็ตาม รายละเอียดของคำอุทธรณ์และผลการพิจารณายังต้องเป็นไปตามกระบวนการของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ผลกระทบต่อชุมชนและคำแนะนำเชิงปฏิบัติ
การตั้งสถานที่จัดการกากอุตสาหกรรมในพื้นที่ชุมชน ย่อมมีผลทั้งด้านสิ่งแวดล้อมและความเชื่อมั่นของประชาชน สิ่งที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและบริษัทควรเร่งดำเนินการ ได้แก่
- จัดตารางการสื่อสารข้อมูลสาธารณะเป็นประจำ พร้อมเผยแพร่รายงานผลการตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อม
- เปิดให้ชุมชนและองค์กรอิสระเข้าตรวจสอบ ตามขอบเขตที่ปลอดภัยและไม่กระทบต่อการปฏิบัติงาน
- ติดตั้งมาตรการป้องกันและเฝ้าระวังเยียวยา กรณีพบการรั่วไหลหรือผลกระทบต่อแหล่งน้ำและสิ่งแวดล้อม
| ประเด็น | ข้อมูลที่คณะร้องขอ |
|---|---|
| ระบบฝังกลบ | รายละเอียดโครงสร้าง คันดิน ชั้นรองพื้น และวัสดุป้องกันการรั่ว |
| การจัดการน้ำ | กระบวนการรวบรวม บำบัด และการใช้ซ้ำภายในพื้นที่ |
| ความโปร่งใส | การเผยแพร่รายงานผลการเฝ้าระวังสู่ชุมชน |
การติดตามต่อ
คณะสมาชิกวุฒิสภาระบุว่าจะติดตามความคืบหน้าการอุทธรณ์ของบริษัทและการตรวจสอบจากหน่วยงานรัฐอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปตามมาตรฐานด้านสิ่งแวดล้อมและตอบคำถามของประชาชนในพื้นที่ ทั้งนี้ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องยังต้องสื่อสารผลการตรวจสอบให้ชุมชนรับทราบเป็นระยะ
เหตุการณ์ครั้งนี้สะท้อนความตึงเครียดเชิงสาธารณะระหว่างการพัฒนาเชิงอุตสาหกรรมกับการคุ้มครองสิ่งแวดล้อมในระดับท้องถิ่น การสร้างความเชื่อมั่นต่อผู้ที่อาศัยอยู่รอบโรงงานจึงเป็นปัจจัยสำคัญที่จะลดความขัดแย้งและป้องกันผลกระทบระยะยาว
