อ่างทองเร่งขยายผล "โคก หนอง นา โมเดล" เปิดศูนย์เรียนรู้บ้านดอนงิ้ว เสริมเศรษฐกิจพอเพียง

ขยายผลโครงการสู่การปฏิบัติในชุมชน

วันที่ 24 มีนาคม พ.ศ.2566 ณ แปลงครัวเรือนต้นแบบโคก หนอง นา บ้านดอนงิ้ว หมู่ที่ 2 ตำบลชัยฤทธิ์ อำเภอไชโย จังหวัดอ่างทอง สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดจัดกิจกรรม "เอามื้อสามัคคี" เพื่อขยายผลโครงการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง โดยเน้นการทำงานเชิงปฏิบัติและการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างชุมชน

กิจกรรมดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของการผลักดันให้ทฤษฎีใหม่ด้านการพึ่งพาตนเองและการบริหารทรัพยากรที่ดินน้ำ ให้เกิดเป็นศูนย์เรียนรู้ในระดับครัวเรือน ผ่านการจัดการแปลงในรูปแบบ "โคก หนอง นา โมเดล" ซึ่งมีการดำเนินงานทั้งการปลูกพืช การเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ และการปรับปรุงดินเพื่อเพิ่มความอุดมสมบูรณ์

การดำเนินกิจกรรมภายในงาน

ภายในงานมีการปฏิบัติงานเชิงปฏิบัติที่สำคัญ ได้แก่

• การปลูกต้นไม้เพื่อฟื้นฟูระบบนิเวศและสร้างความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่
• การปล่อยพันธุ์ปลาเป็นการส่งเสริมแหล่งอาหารที่ยั่งยืนและเพิ่มความหลากหลายทางเศรษฐกิจ
• การห่มดิน (การปรับปรุงดินและรักษาความชุ่มชื้น) เพื่อเตรียมแปลงปลูกให้เหมาะสมกับการเพาะปลูกระยะยาว
• การสาธิตการทำ "แซนวิชปลา" ซึ่งเป็นการนำผลิตผลจากแปลงไปแปรรูปเป็นอาหารที่เพิ่มมูลค่า

กิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้นโดยมีผู้ว่าราชการจังหวัดอ่างทองเป็นประธาน และมีการมอบพันธุ์พืชและเมล็ดพันธุ์ผักให้กับตัวแทนหมู่บ้านนำไปใช้ขยายผลต่อในชุมชน

ความร่วมมือจากหน่วยงานต่าง ๆ

การขับเคลื่อนโครงการได้รับการสนับสนุนจากหลายหน่วยงานในจังหวัด โดยมีบุคลากรและเครือข่ายเข้าร่วม ได้แก่ พัฒนาการจังหวัดอ่างทอง ผู้แทนสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด ประชาสัมพันธ์จังหวัด ผู้แทนหน่วยงานท้องถิ่น และเครือข่ายโคกหนองนาจังหวัดอ่างทอง ซึ่งร่วมแรงร่วมใจทั้งในด้านการให้ความรู้ เทคนิคการจัดการแปลง และการส่งเสริมการตลาดในระดับชุมชน

นอกจากนี้ ผู้ว่าราชการจังหวัดยังได้เยี่ยมและให้กำลังใจผู้สูงอายุที่เกี่ยวข้องกับแปลงต้นแบบ เพื่อแสดงถึงความสำคัญของการเชื่อมโยงความรู้จากคนรุ่นก่อนสู่การปฏิบัติในชุมชน

ความหมายเชิงนโยบายและผลกระทบต่อชุมชน

โครงการ "โคก หนอง นา โมเดล" เป็นการน้อมนำแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงมาปรับใช้ในระดับครัวเรือนและชุมชน โดยมุ่งหวังให้องค์ประกอบของที่ดิน เช่น พื้นที่สูง (โคก) แหล่งน้ำ (หนอง) และพื้นที่การเกษตร (นา) สามารถบริหารจัดการร่วมกันได้อย่างมีประสิทธิภาพ การขยายผลในรูปแบบศูนย์เรียนรู้มีความสำคัญในเชิงปฏิบัติ เพราะช่วยให้ชาวบ้านได้ทดลองและแลกเปลี่ยนเทคนิคที่สามารถเพิ่มความมั่นคงด้านอาหาร ลดต้นทุนการผลิต และสร้างรายได้เสริมจากการแปรรูป

สำหรับจังหวัดอ่างทอง การส่งเสริมรูปแบบนี้ยังเป็นช่องทางในการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชน ลดความเสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อม และพัฒนาศักยภาพการผลิตในระดับท้องถิ่น ซึ่งหากขยายผลได้อย่างต่อเนื่องจะช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นของชุมชนต่อการเปลี่ยนแปลงด้านสภาพภูมิอากาศและเศรษฐกิจ

ทิศทางต่อไป

หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องติดตามผลการดำเนินงานของศูนย์เรียนรู้ต้นแบบ เพื่อนำบทเรียนไปปรับปรุงและเผยแพร่สู่หมู่บ้านอื่น ๆ ในจังหวัด โดยเฉพาะการประเมินผลด้านความยั่งยืนของทรัพยากร การสร้างมูลค่าเพิ่มจากผลผลิต และการเชื่อมโยงตลาด เพื่อให้โครงการแปลงเป็นแนวปฏิบัติที่เกิดประโยชน์ต่อชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม

กิจกรรมเมื่อวันที่ 24 มีนาคม พ.ศ.2566 ที่บ้านดอนงิ้วจึงเป็นอีกก้าวหนึ่งของจังหวัดอ่างทองในการผลักดันแนวทางพัฒนาที่ยั่งยืนจากระดับนโยบายสู่การปฏิบัติในชุมชน