Waterschap treft noodmaatregel door langdurige droogte
Het waterschap heeft besloten om per 13 augustus 2026 een verbod in te stellen op alle grondwateronttrekkingen binnen een straal van 200 meter rondom kwetsbare, grondwaterafhankelijke natuur in het beheergebied ten noorden van de Overijsselse Vecht. De maatregel volgt op een oplopend neerslagtekort dat volgens het waterschap inmiddels boven de 250 millimeter ligt.
Volgens de toelichting is het besluit bedoeld om onherstelbare schade aan kwetsbare natuur te voorkomen. Uit ervaring in droogtejaren zoals 2018, 2019 en 2020 blijkt dat bij vergelijkbare tekorten natuurwaarden ernstig kunnen verslechteren en langdurig beschadigd raken.
Omvang en reikwijdte van het verbod
Het verbod geldt specifiek voor gebieden in het deel van het waterschapsgebied dat noordelijk van de Overijsselse Vecht ligt. Ook onttrekkingen die normaal onder overgangsrecht vallen en kleine onttrekkingen van minder dan 10 m3 per uur vallen onder het verbod, stelt het waterschap. Voor delen van het beheergebied ten zuiden van de Vecht is de situatie volgens de waterbeheerder nog iets minder nijpend; daar is het neerslagtekort op dat moment ongeveer 200 mm, met als referentie het KNMI-weerstation Twenthe.
Reeds geldende maatregelen en toezicht
Het nieuwe verbod bouwt voort op eerdere beperkingen die al in het voorjaar werden getroffen. Zo geldt er sinds 22 juni 2026 al een verbod op het onttrekken van oppervlaktewater uit openbare vijvers waar geen wateraanvoer mogelijk is. In een groot deel van het waterschapsgebied geldt tevens een breder onttrekkingsverbod op oppervlaktewater.
Het waterschap benadrukt dat handhaving serieus wordt genomen: de handhavers controleren streng op naleving van de beregeningsregeling en de afgekondigde onttrekkingsverboden. Bovendien moeten de meeste onttrekkingen van grond- en oppervlaktewater worden gemeld bij het waterschap.
- Datum verbod: 13 augustus 2026
- Neerslagtekort (noord van de Vecht): meer dan 250 mm
- Afstand rondom kwetsbare natuur: 200 meter
- Geldend ook voor: overgangsrecht en onttrekkingen < 10 m3/uur
- Reeds actief verbod: oppervlaktewater uit vijvers zonder aanvoer (vanaf 22 juni 2026)
Wat betekent dit concreet voor bewoners en ondernemers?
Voor inwoners, ondernemers en vooral agrariërs in het getroffen gebied betekent het verbod dat zij tijdelijk geen grondwater mogen halen binnen de aangegeven zone rond kwetsbare natuurterreinen. Het waterschap verzoekt daarnaast dringend zuinig om te gaan met oppervlaktewater, en stelt dat betrokkenen de beregeningsregeling moeten raadplegen en onderling contact houden over de mogelijkheden om water te gebruiken.
Het is belangrijk om te benadrukken dat meldingsplicht blijft gelden. In de meeste gevallen dienen onttrekkingen te worden gemeld bij het waterschap, ook wanneer onttrekking nog mogelijk lijkt volgens de huidige regels. Handhavers zullen controles uitvoeren en bij overtreding kunnen sancties volgen.
Achtergrond: waarom 250 mm alarmnummer?
Het waterschap verwijst naar ervaringen in eerdere droogtejaren waarin vergelijkbare tekorten leidden tot onherstelbare schade aan veen- en kwelafhankelijke habitats. Wanneer het grond- en oppervlaktewater te ver daalt, droogt veen uit, bodem- en waterkwaliteit verslechteren en soorten die afhankelijk zijn van permanent natte omstandigheden verdwijnen of sterk afnemen.
| Aspect | Gevolg bij langdurig tekort |
|---|---|
| Veen- en natte heidegebieden | Uitharding, oxidatie en verlies van vegetatie |
| Sloten en beken | Lage afvoer, verslechterde waterkwaliteit |
| Biodiversiteit | Afnemende aantallen waterafhankelijke soorten |
Wat u nu kunt doen
Het waterschap vraagt bewoners en ondernemers om aandacht en terughoudendheid. Praktische stappen zijn onder meer het beperken van beregening, het delen van lokale informatie met buurtgenoten en het melden van onttrekkingen waar dat vereist is. Het waterschap houdt de situatie nauwlettend in de gaten en zal maatregelen aanpassen aan weersontwikkelingen en waterstanden.
Voor nu ligt de focus op het beschermen van kwetsbare natuur en het voorkomen van onomkeerbare schade. In de komende weken zal blijken of aanvullende beperkingen noodzakelijk zijn of dat de situatie versoepeld kan worden bij neerslag.
