Opdracht zonder concurrentie
De provincie Noord-Holland heeft een opdracht ter waarde van tonnen verstrekt aan de Participatiecoalitie Noord-Holland voor hulp bij het ontwikkelen van wind- en zonneprojecten met lokaal draagvlak. De opdracht maakt deel uit van de uitvoering van de Regionale Energiestrategieën (RES), waarin regio’s vastleggen op welke plaatsen duurzame energieprojecten kunnen komen.
De gunning vond plaats zonder openbare concurrentie. In de aanbestedingsstukken staat dat het contract op 23 mei 2025 is gesloten. De provincie ontving voor de opdracht één inschrijving. Bij de beoordeling telde de prijs volgens de beschikbare informatie niet mee. De kwaliteit woog volledig mee.
De gekozen werkwijze roept vragen op over de motivering van de opdracht en de manier waarop de provincie uitzonderingen op de aanbestedingsregels toepast. Noord-Holland meldde de gunning bovendien pas op 23 oktober 2026, ongeveer zeventien maanden nadat het contract was gesloten.
Bijzondere grond voor de gunning
Wie een overheidsopdracht zonder concurrentie wil gunnen, moet in de aankondiging aangeven welke wettelijke uitzondering daarvoor wordt gebruikt. Noord-Holland koos de grond dat de opdracht alleen door één bepaalde ondernemer kon worden uitgevoerd. Als reden wordt daarbij verwezen naar het maken van een “uniek kunstwerk” of het leveren van een “artistieke prestatie”.
“Er zijn wel partijen die vergelijkbare diensten kunnen leveren maar die niet een gelijke positie hebben.”
Die formulering staat in de toelichting bij de opdracht. Daarin geeft de provincie een andere onderbouwing voor de keuze. Volgens Noord-Holland is de Participatiecoalitie de enige aanbieder die voor deze werkzaamheden in aanmerking komt vanwege haar positie als vertegenwoordiger van natuurorganisaties en energiecoöperaties die betrokken zijn bij het Klimaatakkoord.
De documenten maken daarmee onderscheid tussen de juridische grond die in de aankondiging is aangevinkt en de inhoudelijke uitleg die de provincie daarbij heeft gegeven. De opdracht gaat in de praktijk om ondersteuning bij projecten die tot de RES behoren en waarbij lokaal draagvlak moet worden georganiseerd.
Wat de opdracht inhoudt
De federatie moet helpen om wind- en zonneprojecten verder te brengen tot projecten die lokaal meer steun hebben. In de RES’en zijn gebieden aangewezen of besproken voor de opwekking van duurzame elektriciteit. De opdracht richt zich dus niet alleen op de technische ontwikkeling van zulke projecten, maar ook op de betrokkenheid van inwoners en lokale organisaties.
De Participatiecoalitie Noord-Holland wordt in de toelichting omschreven als trekker van de provinciale coalitie. Die coalitie bestaat uit de federatie en organisaties uit de natuur- en energiesector. De provincie stelt dat deze samenstelling de organisatie een unieke positie geeft bij de gevraagde werkzaamheden.
| Onderdeel | Gegevens |
|---|---|
| Opdracht | Ondersteuning bij projecten met lokaal draagvlak binnen de RES |
| Contractdatum | 23 mei 2025 |
| Aantal inschrijvingen | Één |
| Beoordeling | Prijs 0 procent, kwaliteit 100 procent |
| Bekendmaking gunning | 23 oktober 2026 |
Aanbestedingsgrens
Het eigen inkoopkader van Noord-Holland vermeldt dat voor diensten boven de Europese drempel van €216.000 in beginsel een Europese aanbesteding verplicht is. Van die regel kan worden afgeweken, maar daarvoor is volgens het kader toestemming nodig van Gedeputeerde Staten. Ook moet de afdeling Inkoop daarover schriftelijk advies geven.
Uit de gepubliceerde aankondiging blijkt niet of die toestemming is verleend. Evenmin is daarin zichtbaar of het vereiste advies van de afdeling Inkoop is uitgebracht. Daardoor blijft onduidelijk welke interne procedure de provincie precies heeft gevolgd voordat het contract zonder openbare aanbesteding werd gegund.
De aanbestedingsregels bieden overheden onder bepaalde omstandigheden ruimte om een opdracht rechtstreeks te gunnen. Die ruimte is bedoeld voor uitzonderlijke situaties. De overheid moet dan kunnen uitleggen waarom andere aanbieders niet in aanmerking komen en waarom een reguliere aanbesteding niet passend is.
Bekendmaking kwam veel later
Volgens de Europese aanbestedingsrichtlijn moet een overheid de gunning uiterlijk dertig dagen na het sluiten van een overeenkomst bekendmaken. Bij dit contract zou dat betekenen dat de publicatie uiterlijk eind juni 2025 had moeten plaatsvinden. De aankondiging verscheen echter pas op 23 oktober 2026 om 9.41 uur.
Een late publicatie maakt het contract niet automatisch ongeldig. Wel konden mogelijke concurrenten en Provinciale Staten gedurende ongeveer anderhalf jaar niet zien dat de opdracht al was verstrekt. Dat beperkt de mogelijkheid om tijdig vragen te stellen over de procedure, de keuze voor de opdrachtnemer en de besteding van provinciaal geld.
Belang voor energieprojecten
De kwestie speelt tegen de achtergrond van de energietransitie in Noord-Holland. De provincie en de regio’s zoeken locaties en steun voor wind- en zonneparken. Daarbij kan participatie van inwoners en organisaties een belangrijke rol spelen. De manier waarop zulke ondersteuning wordt ingekocht, is daarom niet alleen een administratieve aangelegenheid, maar raakt ook het vertrouwen in het besluitvormingsproces.
In de beschikbare informatie staat niet welk bedrag precies met de opdracht is gemoeid, hoe lang het contract loopt of welke concrete projecten onder de werkzaamheden vallen. Ook is niet bekend welke reactie de provincie geeft op de late bekendmaking en de gekozen aanbestedingsgrond. Wel staat vast dat de opdracht volgens de aankondiging in oktober 2026 openbaar is gemaakt, ruim een jaar na de contractsluiting.
- De provincie sloot het contract op 23 mei 2025.
- Er was één inschrijving en de kwaliteit woog volledig mee.
- De gunning werd pas op 23 oktober 2026 gepubliceerd.
- De aankondiging verwijst naar een uitzonderingsgrond voor een uniek kunstwerk of een artistieke prestatie.
