HAARLEM - De politiek in Noord-Holland wil strictere regels voor de komst van nieuwe datacenters. Provinciale Staten keurden een motie van ChristenUnie, PvdA, BBB, GroenLinks, SP, JA21, D66 en Volt unaniem goed, waarin wordt opgeroepen de bestaande strategie voor plaatsing van datacenters aan te scherpen.
Maas in de wetgeving
Volgens de Staten biedt de huidige aanpak teveel mogelijkheden voor bedrijven om regels te omzeilen. Eén van de zorgen is dat exploitanten kunnen kiezen voor hoogbouw of hun activiteiten administratief opdelen in meerdere eenheden, waardoor zij niet binnen de regels van de strategie vallen. De motie vraagt het college nader te onderzoeken hoe de strategie in de praktijk functioneert en waar aanvullingen nodig zijn.
Provincie onder druk door groei dataverwerking
Noord-Holland is koploper in Nederland als het gaat om het aantal datacenters. Die positie wordt naar verwachting versterkt door de snelle groei van dataverwerking, onder meer door toepassingen van kunstmatige intelligentie. Vorig jaar telde de provincie 67 datacenters; prognoses geven aan dat dat aantal kan stijgen naar 92 in 2035, waarmee de druk op ruimte, energie en infrastructuur toeneemt.
Lokale weerstand als aanleiding
De motie verwijst expliciet naar de protesten rond de komst van een datacenter van Equinix in Amsterdam-Zuidoost. Die ontwikkeling leidde tot veel verzet in de omgeving en vormde voor veel Statenleden een directe aanleiding om de bestaande regels nogmaals tegen het licht te houden.
Reactie van het college
Gedeputeerde Esther Rommel (ruimtelijke ordening) kondigde aan te gaan kijken naar de werking van de huidige strategie. Ze krijgt daarbij de opdracht om te onderzoeken op welke punten de provinciale regels kunnen worden aangescherpt zodat omzeiling minder gemakkelijk wordt.
Belangrijke aandachtspunten
- Hoe kan de provincie onder meer hoogbouw of administratieve opsplitsing expliciet reguleren?
- Welke gevolgen heeft groei van datacenters voor energievoorziening en ruimtegebruik?
- Op welke wijze kunnen omwonenden en gemeenten beter worden betrokken bij besluitvorming?
De motie is breed gesteund door fracties over het politieke spectrum, wat aangeeft dat de bezorgdheid over datacenters niet langs traditionele lijnen verloopt maar breed leeft binnen de provincie.
Praktische cijfers
| Jaar | Aantal datacenters (Noord-Holland) |
|---|---|
| Vorig jaar | 67 |
| Prognose 2035 | 92 |
Regionale gevolgen
De concentratie van datacenters in Noord-Holland heeft meerdere lokale effecten. Ten eerste komt er extra druk op de elektriciteitsinfrastructuur; datacenters verbruiken veel stroom en vragen om robuuste aansluiting op het net. Ten tweede kan de ruimtevraag conflicteren met andere functies zoals landbouw, natuur en woningbouw. Ten slotte leidt de komst van grote technische gebouwen geregeld tot protesten van omwonenden over geluid, logistiek en landschappelijke inpassing.
Met de motie willen Statenleden voorkomen dat nieuwe initiatieven langs juridische of bestuurlijke mazen manoeuvreren. Door duidelijke kaders te stellen hopen zij zowel de ruimtelijke kwaliteit als de betrokkenheid van lokale gemeenschappen beter te borgen.
Wat kunnen inwoners verwachten?
De volgende stappen liggen nu bij het college en gedeputeerde Rommel: een nader onderzoek naar de werking van de strategie en vervolgens voorstellen voor aanpassing van beleid of regels. Dat proces omvat waarschijnlijk bestuurlijke afwegingen, overleg met gemeenten en mogelijk ook aanpassingen in vergunningverlening. Voor omwonenden en belanghebbenden betekent dit dat er op middellange termijn mogelijkheden ontstaan om in formele procedures invloed uit te oefenen op plannen voor datacenters.
De unanieme steun voor de motie onderstreept dat de provincie serieus werk wil maken van toetsing van toekomstige datacenterlocaties. De vraag blijft hoe snel en ingrijpend het beleid verandert en welke concrete maatregelen er uiteindelijk komen om omzeiling van regels te voorkomen.
