College wil centrale sturing en meer transparantie
Het college van Almere stelt voor om de ontwikkeling van Almere Centrum officieel aan te wijzen als groot project onder de nieuwe Regeling Grote Projecten. In het centrum moeten in de komende jaren ruim 15.000 woningen worden gebouwd en komen er meer banen, winkels, horeca, cultuur en onderwijs. Daarnaast vraagt de gebiedsontwikkeling om aanzienlijke investeringen in bereikbaarheid, energie, mobiliteit en openbare ruimte.
Lessons learned van de Floriade
De keuze om het programma als één samenhangend project te besturen vloeit volgens het college voort uit de lessen die Almere trok uit het Floriade-debacle. Die wereldtuinbouwtentoonstelling kostte de gemeente uiteindelijk ongeveer €128,9 miljoen. Uit een raadsenquête bleek dat kosten waren onderschat, inkomsten overschat en dat de raad onvoldoende in staat was tijdig bij te sturen. De gemeentelijke opstelling richting Almere Centrum moet dat soort fouten voorkomen.
"Die regeling moet de raad meer controle geven op ingewikkelde en financieel risicovolle projecten."
Als het raadsvoorstel wordt aangenomen, krijgt de gemeenteraad structurele informatie over planning, financiën, risico's en resultaat van het gehele programma. Het college benadrukt dat het alle projecten, investeringen en beschikbare ambtelijke capaciteit onder één programma wil brengen, zodat vertragingen en risico's eerder zichtbaar worden en er meer grip ontstaat op kosten en timing.
Wat staat er op het spel?
De omvang en complexiteit van Almere Centrum zijn groot: het programma omvat niet alleen woningbouw, maar ook voorzieningen en infrastructuur die de komende decennia invloed hebben op bereikbaarheid en de vraag naar energie en mobiliteit. Het college wijst erop dat zonder een geïntegreerde aanpak versnippering en planningstekorten kunnen ontstaan.
- Ruim 15.000 woningen gepland tot 2040
- Bijkomende investeringen in banen, winkels, horeca, cultuur en onderwijs
- Nodige verbeteringen in bereikbaarheid, energie en mobiliteit
- Alle projecten onder één programmatische sturing om risico's en planning te beheersen
Wat verandert er met de status 'groot project'?
Door de aanwijzing als groot project krijgt de raad volgens het college meer formele zeggenschap en informatie. Het moet leiden tot regelmatige rapportages over de voortgang, een scherpere blik op financiële risico's en een betere mogelijkheid om bij te sturen. De inzet is gericht op het voorkomen van onderschatting van kosten en overschatting van inkomsten, zoals bij de Floriade gebeurde.
| Aspect | Doel van het college |
|---|---|
| Woningbouw | Realiseer ruim 15.000 woningen vóór 2040 |
| Voorzieningen | Meer ruimte voor winkels, horeca, cultuur en onderwijs |
| Infrastructuur | Investeren in bereikbaarheid, energie en mobiliteit |
| Bestuurlijke sturing | Programma onder één regie en verscherpt toezicht door de raad |
De gemeenteraad moet nog beslissen of het hele programma inderdaad wordt aangewezen als groot project. Het voorstel vraagt om een meer formele en structurele betrokkenheid van de raad bij een ontwikkeling die tientallen jaren zal voortduren en grote financiële belangen bevat.
Door de koppeling van projecten en ambtelijke capaciteit hoopt het college dat risico's eerder zichtbaar worden en dat vertragingen sneller kunnen worden tegengegaan. De maatschappelijke en financiële sporen van de Floriade liggen zichtbaar in het achterhoofd van bestuur en politiek. Voor veel Almeerders staat veel op het spel: niet alleen de hoeveelheid woningen, maar ook de kwaliteit van de openbare ruimte, bereikbaarheid en toekomstige lasten voor de gemeente.
De komende besluitvorming in de raad zal duidelijk maken of Almere Centrum een andere route inslaat dan eerdere grote projecten — met meer transparantie en controle, of dat het bestaande instrumentarium voldoende wordt geacht om de ambitieuze bouw- en ontwikkelingsdoelen te realiseren.