สำนักงานที่ดินจังหวัดขอนแก่นได้เดินหน้าร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนเพื่อให้ตรวจสอบการยื่นคำขอออกใบแทนโฉนดในกรณีที่ดินแปลงหนึ่งซึ่งเกี่ยวข้องกับ วัดป่าอดุลยาราม ขณะที่เทศบาลนครขอนแก่นแถลงยืนยันว่าแปลงที่ดินดังกล่าวเข้าข่ายได้รับการยกเว้นภาษีตามกฎหมาย
สำนักงานที่ดินยื่นแจ้งความติดตามข้อเท็จจริง
เจ้าหน้าที่สำนักงานที่ดินจังหวัดขอนแก่นระบุว่าเมื่อผู้ขอแจ้งว่าหลักฐานโฉนดสูญหาย เจ้าหน้าที่มีหน้าที่รับคำขอและดำเนินการตามขั้นตอน นับตั้งแต่บันทึกถ้อยคำผู้ขอ พร้อมพยานรับรอง 2 คน และประกาศโฉนดสูญหายเป็นเวลา 30 วันเพื่อเปิดโอกาสให้ผู้เกี่ยวข้องคัดค้าน
แต่ในคดีนี้ มีความซับซ้อนเกิดขึ้นเมื่อเจ้าอาวาสของวัดป่าอดุลยารามนำโฉนดต้นฉบับมาชี้แจงต่อเจ้าหน้าที่หลังจากที่มีการยื่นคำขอออกใบแทนไปแล้ว ผลการตรวจสอบพบว่าโฉนดไม่ได้สูญหายจริง เจ้าหน้าที่จึงมีคำสั่งยกเลิกคำขอออกใบแทน และส่งเรื่องให้พนักงานสอบสวนพิจารณาว่าผู้ยื่นคำขอจงใจให้ข้อมูลเป็นเท็จหรือไม่
“การแจ้งความมีขึ้นเพื่อตรวจสอบข้อเท็จจริงและพยานหลักฐาน หากพบว่ามีการให้ข้อมูลอันเป็นเท็จต่อเจ้าพนักงาน อาจพิจารณาดำเนินคดีตามกฎหมาย”
เทศบาลนครขอนแก่นยืนยันสถานะการยกเว้นภาษี
ด้านเทศบาลนครขอนแก่นโดยนายกเทศมนตรีชี้แจงข้อมูลสิทธิในโฉนดเลขที่ 61945 เนื้อที่ 21-3-61 ตารางวา ว่าในเอกสารทะเบียนที่ดินเป็นพื้นที่ที่ใช้ประโยชน์ในกิจการพระพุทธศาสนา ดังนั้นจึงไม่อยู่ในข่ายต้องชำระภาษีบำรุงท้องที่หรือภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง ตามกฎกระทรวงและพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง พ.ศ. 2562
เทศบาลชี้แจงเพิ่มเติมว่าไม่เคยออกหนังสือแจ้งรายการทรัพย์สินหรือหนังสือประเมินภาษีให้กับผู้จัดการมรดกที่ยื่นคำขอ ดังนั้นจึงไม่มีประวัติการเรียกเก็บหรือการชำระภาษีในชื่อโฉนดแปลงดังกล่าว
สถาณะสิทธิและการดำเนินการทางทะเบียน
จากคำชี้แจงของสำนักงานที่ดิน สิทธิในที่ดินตามคำพิพากษาที่ถึงที่สุดเป็นของวัด แต่อาจยังปรากฏชื่อกรรมสิทธิ์ในโฉนดเป็นชื่อบุคคลเดิมจนกว่าจะดำเนินการเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนให้สอดคล้องกับคำพิพากษา เจ้าหน้าที่ระบุว่าขั้นตอนการเปลี่ยนชื่อในโฉนดยังสามารถดำเนินการได้หากผู้เกี่ยวข้องมาปฏิบัติตามกระบวนการ
หากผู้จัดการมรดกไม่ยินยอมลงนามเพื่อโอนสิทธิให้กับวัด เจ้าหน้าที่มีกฎหมายและมาตราในกฎระเบียบที่เปิดทางให้ดำเนินการตามกฎหมายที่ดินต่อไป
ผลกระทบต่อชุมชนและข้อควรรู้ของประชาชน
คดีข้อพิพาทที่ดินซึ่งเกี่ยวข้องกับสถานที่ทางศาสนาและทรัพย์สินชุมชนสร้างความวิตกกังวลในพื้นที่ เพราะเกี่ยวพันกับการเข้าถึงทรัพย์สินของชุมชนและการใช้ประโยชน์เพื่อประโยชน์สาธารณะ ประชาชนที่เกี่ยวข้องหรือผู้ที่อ้างว่าชำระภาษีควรเก็บหลักฐานการชำระหรือใบเสร็จไว้เพื่อนำมาแสดงต่อเจ้าหน้าที่หากจำเป็น
- โฉนดเลขที่ที่เกี่ยวข้อง: 61945 (แปลงหลัก)
- ขนาดที่ดิน: 21-3-61 ตารางวา
- กฎหมายที่เกี่ยวข้อง: พระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง พ.ศ. 2562
เจ้าหน้าที่สำนักงานที่ดินได้แจ้งสิทธิให้ผู้ยื่นคำขออุทธรณ์คำสั่งยกเลิกการออกใบแทนโฉนดภายในระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด แต่จนถึงปัจจุบันยังไม่มีการยื่นอุทธรณ์เข้ามา
| เหตุการณ์ | ช่วงเวลา |
|---|---|
| ผู้ขอคัดสำเนาโฉนดจากสำนักงานที่ดิน | 13 กรกฎาคม พ.ศ. 2569 |
| ยื่นคำขอออกใบแทนโฉนด | 27 กรกฎาคม พ.ศ. 2569 |
| สำนักงานที่ดินยกเลิกคำขอหลังเจ้าอาวาสนำโฉนดต้นฉบับมาแสดง | กลางเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2569 |
| แจ้งหนังสือคำสั่งและสิทธิอุทธรณ์ | 17 สิงหาคม พ.ศ. 2569 |
คดีนี้แบ่งเป็นสองกระบวนการ คือกระบวนการทางอาญาที่สำนักงานที่ดินส่งให้พนักงานสอบสวนพิจารณา และกระบวนการทางทะเบียนที่อาจดำเนินการต่อไปเพื่อให้ชื่อในโฉนดสอดคล้องกับสิทธิที่เกิดขึ้นตามคำพิพากษา ทั้งสองเส้นทางต้องรอการพิจารณาจากพยานหลักฐานและการตัดสินใจของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
สำหรับชาวขอนแก่น การติดตามความคืบหน้าเรื่องที่ดินวัดป่าอดุลยารามไม่เพียงแต่เป็นเรื่องกฎหมาย แต่ยังสะท้อนการบริหารจัดการทรัพยากรของชุมชนและการรักษาผลประโยชน์ของสถานที่สาธารณะ หากมีเอกสารหรือหลักฐานที่เกี่ยวข้องกับการชำระภาษี เจ้าของเอกสารควรนำมาแสดงต่อเจ้าหน้าที่เพื่อยืนยันข้อเท็จจริงและป้องกันการเข้าใจผิดในอนาคต
นภาพร คำแก้ว ผู้สื่อข่าวประจำจังหวัดขอนแก่น, WE NEWS