กรมควบคุมมลพิษออกแก้ไขข้อมูลผลตรวจคุณภาพน้ำ
วันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2569 กรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ชี้แจงการแก้ไขผลการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำ กรณีพบปลาตายในพื้นที่บ้านทาม ตำบลท่าตูม และตำบลหาดนางแก้ว อำเภอศรีมหาโพธิ จังหวัดปราจีนบุรี หลังจากตรวจทานข้อมูลแล้วพบความคลาดเคลื่อนในการรายงานค่าความเข้มข้นของสารบางชนิด
ค่าที่แก้ไขและผลการตรวจวิเคราะห์ที่ชัดเจน
จากการเก็บตัวอย่างน้ำในลำน้ำสาขาที่ไหลลงสู่แม่น้ำปราจีนบุรี จำนวน 4 จุด เมื่อวันที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2569 และการเก็บตัวอย่างในแม่น้ำปราจีนบุรี ครอบคลุมพื้นที่อำเภอกบินทร์บุรี อำเภอศรีมหาโพธิ อำเภอเมืองปราจีนบุรี และอำเภอบ้านสร้าง จำนวน 5 จุด เมื่อวันที่ 16 ตุลาคม พ.ศ. 2569 คพ. ระบุผลสำคัญดังนี้
| พารามิเตอร์ | ช่วงค่าที่ตรวจพบ | หน่วย |
|---|---|---|
| ออกซิเจนละลายน้ำ | 2.5–7.5 | มิลลิกรัม/ลิตร |
| แอมโมเนีย | 0.22–0.48 | มก./ล. |
| โลหะหนัก (ส่วนใหญ่) | <0.01 | มก./ล. |
| อะลูมิเนียม | 0.559–3.547 | มก./ล. |
คพ. ระบุว่าในการรายงานผลก่อนหน้านี้ มีการสลับข้อมูลระหว่างค่าแอมโมเนียกับอะลูมิเนียม ทำให้ตัวเลขที่แจ้งออกไปไม่ถูกต้อง จึงได้ดำเนินการแก้ไขและชี้แจงข้อมูลใหม่ต่อสาธารณชน
คพ. ขออภัยประชาชนและสื่อมวลชนต่อความคลาดเคลื่อนที่เกิดขึ้น
ความหมายเชิงนิเวศและมาตรการติดตาม
คพ.ประเมินว่า ค่าแอมโมเนียที่พบอยู่ในช่วง 0.22–0.48 มก./ล. และค่าของโลหะหนักส่วนใหญ่ต่ำกว่า 0.01 มก./ล. อย่างไรก็ตามค่าอะลูมิเนียมที่ตรวจพบในน้ำซึ่งอยู่ในช่วง 0.559–3.547 มก./ล. เป็นข้อมูลที่ต้องติดตามเพิ่มเติม เนื่องจากอาจบ่งชี้ถึงแหล่งที่มาและความเชื่อมโยงกับเหตุการณ์ปลาตายได้
แนวทางการดำเนินงานที่คพ.ระบุไว้เพื่อให้การตรวจสอบมีความรอบคอบประกอบด้วย
- การเก็บตัวอย่างตะกอนดินเพื่อตรวจสอบปริมาณอะลูมิเนียมและหาจุดกำเนิดของสาร
- การติดตามเก็บข้อมูลเชิงพื้นที่อย่างต่อเนื่องเพื่อตรวจหาการเปลี่ยนแปลงของคุณภาพน้ำในระยะสั้น
- การทบทวนผลวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการและกระบวนการรายงานข้อมูลเพื่อป้องกันความคลาดเคลื่อนในอนาคต
ผลกระทบต่อชุมชนและการสื่อสารข้อมูล
การเกิดเหตุปลาตายในพื้นที่ชุมชนริมแม่น้ำ สร้างความกังวลต่อประชาชนเรื่องคุณภาพน้ำที่ใช้ประโยชน์ ทั้งการอุปโภคบริโภค การเกษตร และการประมงท้องถิ่น คพ. ย้ำความสำคัญของความถูกต้องทางวิชาการและความโปร่งใสในการสื่อสาร โดยขอให้ประชาชนติดตามประกาศข้อมูลจากหน่วยงานที่รับผิดชอบอย่างเป็นทางการ
ในระหว่างนี้ ชาวบ้านและผู้เกี่ยวข้องในพื้นที่อาจต้องระมัดระวังการใช้น้ำจากแหล่งน้ำดังกล่าวจนกว่าจะมีการยืนยันความปลอดภัยเพิ่มเติมจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ความจำเป็นของการตรวจสอบต่อเนื่อง
คพ.ชี้ว่าแม้ผลการตรวจแก้ไขจะทำให้ภาพสถานการณ์ชัดเจนขึ้น แต่การตรวจพบอะลูมิเนียมในระดับดังกล่าวเป็นเรื่องที่ต้องสืบหาที่มาที่ไปอย่างรอบคอบ เพื่อประเมินความเชื่อมโยงกับเหตุปลาตายและผลกระทบต่อระบบนิเวศในระยะยาว โดยการเก็บตัวอย่างตะกอนและการตรวจสอบเชิงสถานที่จะเป็นข้อมูลสำคัญในการวินิจฉัย
สืบเนื่องจากเหตุการณ์ คพ.ได้ย้ำว่าการตรวจสอบข้อเท็จจริงและการรายงานข้อมูลที่ถูกต้องเป็นพื้นฐานที่สำคัญต่อการจัดการปัญหามลพิษและการป้องกันผลกระทบต่อชุมชนในพื้นที่ปราจีนบุรีต่อไป
