ค้อวังปรับแปลงใหญ่หอมแดง ลดสารเคมีใช้ไส้เดือนฝอยคุมศัตรูพืช

เดินหน้าลดสารเคมีในแหล่งผลิตหอมแดง

ยโสธรเดินหน้าส่งเสริมการเกษตรปลอดภัยในพื้นที่อำเภอค้อวัง โดยสำนักงานเกษตรอำเภอค้อวังติดตามการดำเนินงานของกลุ่มแปลงใหญ่หอมแดง ตำบลฟ้าห่วน ซึ่งขณะนี้เกษตรกรเริ่มปลูกหอมแดงแล้ว พร้อมผลักดันให้ปรับแนวทางดูแลแปลงด้วยวิธีที่ลดการพึ่งพาสารเคมี และให้ความสำคัญกับความปลอดภัยของผลผลิตตั้งแต่ระยะเริ่มต้นของการเพาะปลูก

เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม พ.ศ. 2569 นางวัชราภรณ์ จวนสาง เกษตรอำเภอค้อวัง พร้อมเจ้าหน้าที่สำนักงานเกษตรอำเภอค้อวัง ลงพื้นที่ติดตามกลุ่มแปลงใหญ่หอมแดงในตำบลฟ้าห่วน การลงพื้นที่ครั้งนี้มุ่งให้คำแนะนำแก่เกษตรกรเกี่ยวกับการป้องกันและกำจัดศัตรูพืช ตลอดจนสนับสนุนผลิตภัณฑ์ที่ใช้ทดแทนหรือช่วยลดการใช้สารเคมีในการผลิต

พื้นที่ปลูกประมาณ 1,500 ไร่

หอมแดงถือเป็น พืชเศรษฐกิจสำคัญของอำเภอค้อวัง โดยมีพื้นที่ปลูกรวมประมาณ 1,500 ไร่ รายได้จากพืชชนิดนี้เกี่ยวข้องกับวิถีการผลิตของเกษตรกรในพื้นที่โดยตรง การเริ่มต้นฤดูกาลปลูกจึงเป็นช่วงสำคัญที่ต้องวางแผนรับมือศัตรูพืชอย่างเหมาะสม เพราะการป้องกันที่สอดคล้องกับสภาพแปลงสามารถช่วยรักษาคุณภาพผลผลิตและลดต้นทุนหรือความเสี่ยงจากการใช้สารเคมีเกินความจำเป็น

สำนักงานเกษตรอำเภอค้อวังระบุแนวทางสนับสนุนให้กลุ่มแปลงใหญ่ลดการใช้สารเคมี พร้อมส่งเสริมการใช้ผลิตภัณฑ์ป้องกันและกำจัดศัตรูพืช รวมทั้งการจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน แนวทางดังกล่าวไม่ได้พึ่งวิธีใดวิธีหนึ่ง แต่เลือกใช้หลายวิธีร่วมกันให้เหมาะกับสถานการณ์ เพื่อให้พืชเติบโตได้ดี ควบคู่กับการลดผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นต่อผู้ผลิต ผู้บริโภค และพื้นที่โดยรอบ

ใช้ไส้เดือนฝอยสายพันธุ์ไทยจัดการหนอนและแมลง

หนึ่งในเครื่องมือที่ได้รับการสนับสนุนคือ ไส้เดือนฝอยกำจัดแมลงสายพันธุ์ไทย ไท-อีพีเอ็น โดยได้รับความอนุเคราะห์จากศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรยโสธร เจ้าหน้าที่ได้แนะนำวิธีใช้และขั้นตอนแก่เกษตรกร เพื่อให้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในแปลงหอมแดงได้อย่างถูกต้องตามแนวทางที่แนะนำ

ไส้เดือนฝอยดังกล่าวใช้จัดการศัตรูพืชหลายชนิดที่อาจสร้างความเสียหายต่อหอมแดง ได้แก่ หนอนกระทู้ผัก หนอนกระทู้หอม หนอนคืบ หนอนใยผัก ด้วงหมัดผัก และด้วงกุหลาบ การมีทางเลือกสำหรับควบคุมแมลงเหล่านี้ช่วยให้เกษตรกรสามารถพิจารณาวิธีป้องกันกำจัดให้เหมาะกับปัญหาที่พบในแปลง โดยอยู่ภายใต้กรอบการจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน

ความปลอดภัยเชื่อมโยงตั้งแต่แปลงถึงผู้บริโภค

การผลักดันให้ลดสารเคมีในแปลงหอมแดงมีความหมายมากกว่าการเปลี่ยนวิธีกำจัดแมลง เพราะเกี่ยวข้องกับความปลอดภัยของอาหารและสุขภาพของคนตลอดห่วงโซ่ ตั้งแต่เกษตรกรผู้ปฏิบัติงานในแปลง ไปจนถึงผู้บริโภคที่นำผลผลิตไปประกอบอาหาร การเลือกใช้แนวทางที่เหมาะสมจึงเป็นส่วนหนึ่งของการยกระดับคุณภาพผลผลิตให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภคที่ให้ความสนใจกับอาหารปลอดภัยมากขึ้น

สำหรับเกษตรกร การลดการใช้สารเคมีต้องอาศัยความรู้และการปฏิบัติที่ถูกต้อง ไม่ใช่เพียงการเปลี่ยนผลิตภัณฑ์เท่านั้น การลงพื้นที่ของเจ้าหน้าที่จึงมีบทบาทในการอธิบายขั้นตอนการใช้ไส้เดือนฝอยและแนวทางจัดการศัตรูพืชให้เหมาะกับการปลูกหอมแดง ขณะเดียวกัน เกษตรกรยังต้องติดตามปัญหาที่เกิดขึ้นในแปลงและใช้วิธีต่าง ๆ อย่างสอดคล้องกันตามคำแนะนำของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

• ลดการพึ่งพาสารเคมีในการควบคุมศัตรูหอมแดง
• ใช้วิธีจัดการศัตรูพืชหลายรูปแบบร่วมกันตามความเหมาะสม
• เรียนรู้การใช้ไส้เดือนฝอยสายพันธุ์ไทยอย่างถูกวิธี
• มุ่งรักษาคุณภาพผลผลิตและความปลอดภัยของเกษตรกรกับผู้บริโภค

ลดผลกระทบต่อดิน น้ำ และระบบนิเวศ

อีกด้านหนึ่งของการเกษตรปลอดภัยคือการดูแลทรัพยากรในพื้นที่ การใช้สารเคมีทางการเกษตรอาจส่งผลต่อระบบนิเวศโดยรอบ ขณะที่แนวทางลดการใช้สารเคมีมีเป้าหมายช่วยลดความเสี่ยงจากการปนเปื้อนในดินและแหล่งน้ำ เมื่อพื้นที่เกษตรได้รับการจัดการอย่างเหมาะสม ก็มีโอกาสให้ระบบนิเวศตามธรรมชาติฟื้นตัวได้เร็วขึ้น และช่วยสร้างสมดุลระหว่างการผลิตอาหารกับการดูแลสิ่งแวดล้อม

การส่งเสริมในกลุ่มแปลงใหญ่หอมแดงตำบลฟ้าห่วนจึงเป็นการเชื่อมประเด็นเศรษฐกิจของครัวเรือนเกษตรกรเข้ากับความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม เป้าหมายของสำนักงานเกษตรอำเภอค้อวังคือสนับสนุนให้ได้ผลผลิตที่มีคุณภาพ ปลอดภัยต่อผู้ผลิตและผู้บริโภค พร้อมลดผลกระทบต่อพื้นที่เพาะปลูก ซึ่งจะต้องอาศัยการทำงานร่วมกันระหว่างเกษตรกร เจ้าหน้าที่ส่งเสริมการเกษตร และหน่วยงานวิจัยในจังหวัดอย่างต่อเนื่อง

ในช่วงที่กลุ่มเกษตรกรเริ่มต้นฤดูกาลปลูกหอมแดง การให้ความรู้ตั้งแต่ต้นทางถือเป็นหัวใจสำคัญของการเปลี่ยนผ่านไปสู่การผลิตที่ปลอดภัยมากขึ้น การสนับสนุนไส้เดือนฝอยและการจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสานในครั้งนี้จึงเป็นอีกก้าวของอำเภอค้อวังในการรักษาฐานการผลิตหอมแดง ควบคู่กับการคุ้มครองสุขภาพของคนในชุมชนและสิ่งแวดล้อมรอบแปลงเกษตร