ชัยนาทรวมพลังฟื้นฟูเขาขยาย ปลูกยาง-กล้าไม้คืนระบบนิเวศจาก ‘เขาทะเลทราย’ สู่ ‘เขาสวรรค์’

หน่วยงานจังหวัด-ภาคีร่วมฟื้นฟูเขาขยาย

เมื่อวันที่ 23 กันยายน พ.ศ.2569 ที่บริเวณ เขาขยาย ตำบลเขาพระ อำเภอเมือง จังหวัดชัยนาท มีการจัดกิจกรรมปลูกป่าในโครงการ “การฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเขาขยาย” โดยมีผู้แทนจากระดับจังหวัดและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมอย่างเป็นรูปธรรม ทั้งนี้ผู้ว่าราชการจังหวัดชัยนาทมอบหมายให้ นายวิทยา ชพานนท์ รองผู้ว่าราชการจังหวัด ปฏิบัติราชการแทนเป็นประธานในพิธี

กิจกรรมดังกล่าวมีการรวมตัวของหน่วยงานภาครัฐและภาคีเครือข่าย อาทิ แขวงทางหลวงชัยนาท นำโดย นายสุรศักดิ์ พูลทรัพย์ และหัวหน้าส่วนราชการต่าง ๆ เข้าร่วม เพื่อร่วมกันปลูกกล้าไม้และจัดงานจิตอาสาให้มีความต่อเนื่อง

รายละเอียดโครงการและปริมาณการปลูก

โครงการฟื้นฟูเขาขยายเริ่มขึ้นตั้งแต่ พ.ศ.2558 จากความริเริ่มของ นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ในขณะนั้นที่ดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัดชัยนาท โดยตั้งเป้าพื้นฟูภูมิทัศน์ที่เคยแห้งแล้งและถูกลักลอบขุดดินให้กลับเป็นพื้นที่สีเขียวที่เหมาะสมต่อการอยู่อาศัยของสัตว์ป่าและเป็นแหล่งพักผ่อนของประชาชน

สำหรับกิจกรรมครั้งล่าสุด แขวงการทางจังหวัดชัยนาทสนับสนุนการปลูก กล้ายางมีเชื้อเห็ดเผาะ จำนวน 2,000 ต้น ขณะที่ นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ได้ร่วมปลูกกล้ายางเพิ่มเติมอีก 10,000 ต้น เพื่อเร่งการสร้างพื้นที่ปกคลุมด้วยต้นไม้และเพิ่มความหลากหลายของระบบนิเวศ

เป้าหมายเชิงระบบนิเวศและการมีส่วนร่วมต่อเนื่อง

เป้าหมายของโครงการมิได้จำกัดอยู่เพียงการปลูกต้นไม้เพียงอย่างเดียว แต่ยังมุ่งหมายให้เกิดการฟื้นฟูระบบนิเวศในระยะยาว เพื่อให้พื้นที่ดังกล่าวสามารถรองรับความหลากหลายทางชีวภาพและเป็นที่พักพิงของสัตว์ป่าได้อย่างยั่งยืน นอกจากนี้โครงการยังตั้งเป้าให้เขาขยายเป็นพื้นที่สาธารณะสำหรับการออกกำลังกายและพักผ่อนของประชาชนในจังหวัด

ในส่วนของการดำเนินงานภายหลังการปลูกเริ่มมีการประสานงานเชิงระบบ โดย ดร.พิเชฐร์ วันทอง ผู้ตรวจราชการกระทรวงศึกษาธิการ ในฐานะประธานมูลนิธิรักษ์เขาขยายชัยนาท และเครือข่ายของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยนาท (สพป.ชัยนาท) ทั้ง 12 ศูนย์ ได้สับเปลี่ยนหมุนเวียนบุคลากรเข้าร่วมกิจกรรมจิตอาสาเป็นประจำทุกวันศุกร์ เพื่อติดตามการดูแลกล้าไม้และส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน

• การปลูกกล้าไม้ เน้นการเลือกชนิดที่เหมาะสมและเสริมด้วยเชื้อเห็ดเผาะเพื่อเพิ่มมูลค่าและความหลากหลายทางชีวภาพ
• การมีส่วนร่วมของภาคี ทั้งหน่วยงานราชการ อดีตผู้บริหารท้องถิ่น และเครือข่ายการศึกษาเข้าร่วมอย่างต่อเนื่อง
• การติดตามและดูแล มีการวางแผนให้บุคลากรหมุนเวียนมาดูแลรักษาต้นไม้และพื้นที่อย่างสม่ำเสมอ

ความหมายเชิงสาธารณประโยชน์

เขาขยายซึ่งเดิมเคยถูกขาดการดูแลและมีสภาพแห้งแล้ง รวมถึงถูกลักลอบขุดดิน หากได้รับการฟื้นฟูอย่างเป็นระบบจะเสริมศักยภาพให้เป็นพื้นที่สาธารณะประโยชน์ที่ชุมชนสามารถใช้ประโยชน์ได้อย่างยั่งยืน ทั้งด้านสภาพแวดล้อม การท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติและการเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านสิ่งแวดล้อมสำหรับโรงเรียนในพื้นที่

การรวมพลังในครั้งนี้สะท้อนความตั้งใจของหน่วยงานท้องถิ่นและภาคีเครือข่ายที่จะทำให้การฟื้นฟูเป็นงานระยะยาว โดยไม่ได้หยุดอยู่แค่การปลูกในวันเดียว แต่มีการจัดระบบการดูแลและการมีส่วนร่วมจากองค์กรต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เป้าหมายจาก “เขาทะเลทราย” เปลี่ยนแปลงไปสู่การเป็น “เขาสวรรค์” ของชาวชัยนาทได้จริง