วันที่ 5 กันยายน พ.ศ. 2569 ที่ฟูจิจันทร์คาเฟ่แอนด์รีสอร์ท ตำบลทับไทร จังหวัดจันทบุรี นางจารุณี กาวิล รองผู้ว่าราชการจังหวัดจันทบุรี เป็นผู้เปิดโครงการจัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ที่นักท่องเที่ยวลงมือปฏิบัติ (D-HOPE) ภายใต้แนวคิดชื่อว่า “ดงจิก วิถีถิ่น กลิ่นกระวาน” โดยมีผู้แทนภาครัฐ ภาคเอกชน ผู้นำท้องถิ่น และชุมชนเข้าร่วม
แนวคิดเชิงประสบการณ์และเศรษฐกิจฐานราก
การจัดงานครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมให้การท่องเที่ยวชุมชนเป็นเครื่องมือในการสร้างรายได้ให้กับประชาชนท้องถิ่นและยกระดับเศรษฐกิจฐานราก โดยมุ่งให้ชุมชนนำทุนทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญา และทรัพยากรในพื้นที่มาพัฒนาเป็นกิจกรรมการท่องเที่ยวที่นักท่องเที่ยวสามารถมีส่วนร่วมและลงมือปฏิบัติจริง
นางสาวกาญจนา ทองเกษม พัฒนาการจังหวัดจันทบุรี กล่าวรายงานวัตถุประสงค์ของโครงการว่า การสร้างผลิตภัณฑ์เชิงประสบการณ์และโปรแกรมกิจกรรมที่นักท่องเที่ยวลงมือทำได้ จะช่วยสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าและบริการของชุมชน รวมทั้งเป็นช่องทางในการกระจายรายได้ไปสู่ประชาชนในพื้นที่
กระวาน สิ่งต้นตอของงานและต้นทุนวัฒนธรรม
ตำบลทับไทรและหมู่บ้านดงจิกเป็นแหล่งปลูก ต้นกระวาน ที่มีประวัติยาวนานในท้องถิ่น โดยชุมชนใช้กระวานทั้งเป็นผัก สมุนไพร และวัตถุดิบประกอบอาหาร ตลอดจนพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์แปรรูป เช่น กระวานแห้ง และ ชาใบกระวาน ที่มีเอกลักษณ์หอมเย็นตามที่ชุมชนระบุว่ามีสรรพคุณช่วยบำรุงและเสริมภูมิคุ้มกัน
ในการจัดกิจกรรมครั้งนี้จึงเน้นการใช้กระวานเป็นวัตถุดิบหลักทั้งในเชิงการสาธิตการแปรรูป การจัดเวิร์กช็อปประกอบอาหาร และการออกแบบโปรแกรมท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ที่นักท่องเที่ยวได้ลงมือปฏิบัติจริง
การมีส่วนร่วมของหน่วยงานและภาคีเครือข่าย
งานเปิดตัวมีผู้แทนหลายภาคส่วนมาร่วม อาทิ นายประพิศ ญาณปัญญา นายอำเภอโป่งน้ำร้อน นางสาวกาญจนา พัฒนาการจังหวัด และนายชรัตน์ เนรัญชร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจากพรรคภูมิใจไทย ซึ่งเข้าร่วมเป็นเกียรติในพิธี ส่งสัญญาณว่าการพัฒนาท่องเที่ยวเชิงชุมชนได้รับการสนับสนุนหลายด้านทั้งการฝึกอบรม การประชาสัมพันธ์ และการเชื่อมโยงตลาด
- หน่วยงานหลัก: กรมการพัฒนาชุมชน
- สถานที่จัดงาน: ฟูจิจันทร์คาเฟ่แอนด์รีสอร์ท ต.ทับไทร
- ชุมชนต้นแบบ: บ้านดงจิก
กรมการพัฒนาชุมชนได้ส่งเสริมให้ชุมชนท่องเที่ยวพัฒนากิจกรรมที่สามารถสร้างประสบการณ์ให้แก่นักท่องเที่ยว พร้อมทั้งส่งเสริมผู้ประกอบการชุมชนให้มีความพร้อมทั้งด้านผลิตภัณฑ์และการให้บริการ
โอกาสและข้อท้าทายของการท่องเที่ยวเชิงชุมชน
แนวทางนี้เปิดโอกาสให้ชุมชนมีรายได้เพิ่มขึ้นจากการขายผลิตภัณฑ์และค่าบริการกิจกรรมเชิงประสบการณ์ แต่การจะทำให้ยั่งยืนต้องอาศัยการวางแผนการตลาด การฝึกอบรมทักษะการให้บริการ และการควบคุมคุณภาพสินค้า เพื่อรักษาบรรยากาศวิถีท้องถิ่นไม่ให้ถูกพัฒนาจนสูญเสียเอกลักษณ์
| องค์ประกอบ | บทบาท |
|---|---|
| ชุมชนบ้านดงจิก | ผู้ผลิตวัตถุดิบ แปรรูป และนำเสนอประสบการณ์ |
| กรมการพัฒนาชุมชน | สนับสนุนด้านความรู้ การออกแบบโปรแกรม และการเชื่อมตลาด |
| หน่วยงานท้องถิ่นและ ส.ส. | ร่วมให้เกียรติ สนับสนุนการประชาสัมพันธ์และเครือข่าย |
สำหรับนักท่องเที่ยวที่สนใจเข้าร่วมกิจกรรม ควรติดตามช่องทางของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อรับทราบโปรแกรมและตารางกิจกรรม รวมทั้งข้อปฏิบัติการเข้าร่วมเวิร์กช็อปและการเยี่ยมชมชุมชน เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ที่แท้จริงและเป็นการเคารพวิถีของชุมชน
การจัดโครงการครั้งนี้สะท้อนทิศทางการพัฒนาการท่องเที่ยวของจันทบุรีที่เน้นการสร้างประสบการณ์ให้ผู้มาเยือนควบคู่กับการยกระดับรายได้ของชุมชน หวังว่าเมื่อมีการติดตามผลและขยายผลเชิงระบบจะช่วยสร้างฐานรายได้ที่มั่นคงให้กับประชาชนในตำบลทับไทรและพื้นที่ใกล้เคียง