Initiatief roept raad op tot heroverweging
In Almere is opnieuw discussie ontstaan over de toekomst van Kasteel Almere. De initiatiefgroep KasteelTuin Almere maakt het gemeentebestuur erop attent dat haar eigen plan voor het terrein volgens hen nooit serieus is beoordeeld. De groep vraagt de gemeenteraad daarom nog niet definitief in te stemmen met de uitgangspunten van het huidige ontwikkelplan.
"Het is natuurlijk van de zotte dat we nu twee jaar buiten de deur zijn gehouden"
De uitspraak komt van John van Diepen, woordvoerder van KasteelTuin Almere. Volgens hem heeft het buitensluiten van het plan juist voor vertraging in het dossier gezorgd. Volgens de initiatiefnemers bevat hun voorstel mogelijkheden om het bestaande bouwwerk te behouden en het terrein op een andere manier te ontwikkelen.
College kiest voor sloop en nieuwbouw
Het college van burgemeester en wethouders van Almere pleit voor sloop van het huidige, onafgebouwde kasteel en voor nieuwbouw op het terrein. Ontwikkelaar BPD, woningcorporatie GoedeStede en Koopmans Bouwgroep presenteerden een plan voor een nieuw kasteel en circa 650 woningen, waarvan ruim 200 sociale huurwoningen. De gemeenteraad moet zich nog uitspreken over de uitgangspunten van dit plan.
Alternatief: behoud en grotere wijk
KasteelTuin Almere heeft een ander stedenbouwkundig beeld voor ogen. De initiatiefgroep stelt voor het bestaande casco juist te behouden en af te bouwen, en daaromheen een wijk te realiseren met ongeveer 1.000 woningen. In hun plan zijn uiteenlopende woningtypen opgenomen: appartementen, rijwoningen, villa's en geschakelde woningen, en er is ruimte voor groepswonen en zorginitiatieven. Daarnaast willen zij een groot groen binnengebied dat grotendeels openbaar toegankelijk moet worden en plaats biedt aan recreatie, cultuur en ontmoeting.
- Behoud van het bouwwerk als erfgoedwaarde: KasteelTuin benadrukt dat Almere weinig historische gebouwen heeft en dat het kasteel onderdeel is van het lokale identiteit.
- Grotere woningontwikkeling: het alternatieve plan omvat circa 1.000 woningen, aanzienlijk meer dan het ontwikkelplan van BPD en partners.
- Collectief beheer en energievoorziening: bewoners zouden gezamenlijk invloed moeten krijgen op beheer en energie in de nieuwe wijk.
| Kenmerk | Plan BPD/GoedeStede/Koopmans | Plan KasteelTuin |
|---|---|---|
| Aantal woningen | ~650 | ~1.000 |
| Sociale huur | Meer dan 200 woningen | Niet gespecificeerd in het ingezonden voorstel |
| Toekomst van het kasteel | Sloop en nieuw kasteel | Behoud en afbouw van het bestaande casco |
Ruimtelijke en bestuurlijke consequenties
Het dossier Kasteel Almere speelt al decennialang; eerdere plannen en discussies sleepten zich over meer dan 25 jaar voort. Een herbeoordeling van de alternatieve inzending betekent mogelijk opnieuw vertraging in een zaak die al lang op de agenda staat. Van Diepen erkent dat een nieuwe vergelijking tijd kan kosten, maar stelt dat het onbegrijpelijk is dat het plan niet serieus is gewogen.
De gemeente voerde aan dat verder bouwen aan het bestaande casco onveilig en niet haalbaar zou zijn. Die afweging is cruciaal: technisch en financieel onderzoek bepaalt of behoud realistisch is. De raad moet nu beslissen of de uitgangspunten van het ontwikkelplan door het college worden aanvaard of dat aanvullende onderzoeken en vergelijkingen nodig zijn voordat een definitief besluit valt.
Wat betekent dit voor Almere?
De uitkomst heeft meerdere implicaties voor de stad. In ruimtelijk opzicht gaat het om de balans tussen woningbouwopgave en behoud van erfgoed; sociaal gezien beïnvloeden keuzes het aandeel betaalbare woningen in een groeiende stad. In bestuurlijke zin vormt de kwestie een toets voor de manier waarop participatie en alternatieve initiatieven worden meegenomen in besluitvorming.
De gemeenteraad staat voor een afweging tussen snelheid in realisatie van honderden woningen en zorgvuldigheid rond een plan dat volgens een deel van de inwoners meerwaarde kan bieden voor identiteit en kwaliteit van de leefomgeving. Welke route ook gekozen wordt, de discussie onderstreept dat Almere blijft groeien en dat keuzes over ruimte en historie grote impact hebben op de stadsontwikkeling.
