องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.) ประกาศเดินหน้าขับเคลื่อนการผลักดันจังหวัดจันทบุรีให้กลายเป็นหนึ่งในเมืองแคนดิเดตของประเทศไทยสำหรับการเข้าร่วมเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ขององค์การยูเนสโก (UNESCO Creative Cities Network: UCCN) โดยใช้เวทีล่าสุดที่จัดเมื่อเร็วๆ นี้เป็นฐานแลกเปลี่ยนความรู้และแนวทางการพัฒนา
เวทีแลกเปลี่ยนความรู้จาก TCCN Forum 2026
การจัดงานภายใต้ชื่อ "Thailand Creative Cities Network: TCCN Forum 2026" ซึ่งอพท. ร่วมมือกับกรุงเทพมหานครจัดขึ้นที่สถานีรถไฟกรุงเทพ (หัวลำโพง) มีตัวแทนเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ทั้งจากประเทศไทยและต่างประเทศเข้าร่วมรวม 13 เมือง งานนี้ถือเป็นครั้งแรกที่ประเทศไทยเปิดเวทีเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ของยูเนสโกในประเทศ และเป็นโอกาสให้เมืองต่างๆ แลกเปลี่ยนมุมมอง แนวคิด และแนวปฏิบัติที่เอื้อต่อการพัฒนาเมืองอย่างยั่งยืน
เป้าหมายและแนวทางการผลักดัน
จากการจัดเวทีดังกล่าว ผู้อำนวยการอพท. ชี้ว่า หน่วยงานมุ่งผลักดันให้พัทยาเป็น City of Film ขณะที่จันทบุรีและศีรษะเกษถูกวางตำแหน่งเป็นแคนดิเดตของไทยที่จะพัฒนาไปสู่เวทีระดับนานาชาติ โดยใช้การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ร่วมกับเมืองสมาชิกในเครือข่ายเพื่อนำมาปรับใช้กับบริบทท้องถิ่น
"งานนี้เป็นเวทีสำคัญในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และแนวคิดในการขับเคลื่อนการเป็นเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์เพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืนระดับโลก"
เมืองไทยที่เข้าร่วมแลกเปลี่ยนและประเภทความสร้างสรรค์
การรวมตัวของเมืองต่างๆ ในครั้งนี้ครอบคลุมเมืองสร้างสรรค์ในหลายประเภท ซึ่งแสดงถึงความหลากหลายด้านศักยภาพและอัตลักษณ์ของแต่ละพื้นที่ ทั้งนี้ รายชื่อเมืองและประเภทที่เข้าร่วมนิทรรศการในเวทีมีดังนี้
- City of Gastronomy: ภูเก็ต เพชรบุรี สงขลา
- City of Crafts and Folk Art: เชียงใหม่ สุโขทัย น่าน
- City of Design: กรุงเทพมหานคร เชียงราย
- City of Music: สุพรรณบุรี
ความหมายของการเป็นเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์
การได้รับการยอมรับจากเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ของยูเนสโกไม่ได้หมายถึงเพียงตราหรือสถานะเท่านั้น แต่ยังเปิดโอกาสให้เมืองเหล่านั้นได้เข้าถึงเครือข่ายความร่วมมือระหว่างประเทศ แลกเปลี่ยนแนวปฏิบัติที่ดีด้านการอนุรักษ์วัฒนธรรม การพัฒนาเศรษฐกิจสร้างสรรค์ และการยกระดับคุณภาพชีวิตของชุมชนท้องถิ่น ซึ่งทั้งหมดสอดรับกับแนวคิดของอพท. ที่มุ่งพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน
ผลต่อจันทบุรีและการพัฒนาเชิงพื้นที่
ในกรณีของจันทบุรี การถูกวางเป็นหนึ่งในแคนดิเดตหมายถึงการให้ความสำคัญกับการออกแบบแนวทางพัฒนาที่เชื่อมโยงมรดกวัฒนธรรม อุตสาหกรรมท้องถิ่น และทรัพยากรธรรมชาติเข้าด้วยกัน เพื่อนำเสนอภาพลักษณ์ของเมืองที่โดดเด่นและแตกต่างในระดับนานาชาติ ทั้งนี้ การเข้าสู่กระบวนการเป็นเมืองสร้างสรรค์ยังกระตุ้นการมีส่วนร่วมของชุมชน ผู้ประกอบการ และภาคประชาสังคมในการร่วมวางแผนพัฒนา
ขั้นตอนต่อไปและบทบาทของภาคส่วนต่างๆ
อพท. จะทำงานร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่น ภาคเอกชน และผู้เชี่ยวชาญ เพื่อร่างข้อเสนอและแผนปฏิบัติการที่แสดงให้เห็นศักยภาพของจันทบุรีในการตอบโจทย์เกณฑ์ของยูเนสโก ทั้งด้านการอนุรักษ์วัฒนธรรม การส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ และการพัฒนาที่ยั่งยืน ในระหว่างนี้ การเรียนรู้จากเมืองที่ได้รับการยอมรับแล้วในเครือข่ายจะเป็นแหล่งข้อมูลสำคัญ
| หัวข้อ | ความหมายต่อจันทบุรี |
|---|---|
| เครือข่ายระหว่างประเทศ | เข้าถึงความร่วมมือและโอกาสแลกเปลี่ยน |
| การอนุรักษ์วัฒนธรรม | เพิ่มความชัดเจนของอัตลักษณ์ท้องถิ่น |
| การพัฒนาที่ยั่งยืน | เชื่อมโยงเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม |
ความคาดหวังและความท้าทาย
การเป็นแคนดิเดตสู่เครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ย่อมมาพร้อมกับความคาดหวังว่าจะช่วยยกระดับการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจท้องถิ่น แต่ในขณะเดียวกันก็มีความท้าทายทั้งในการจัดการทรัพยากร การรักษาอัตลักษณ์ และการสร้างกลไกการมีส่วนร่วมของประชาชน การจัดลำดับความสำคัญและการออกแบบมาตรการที่ชัดเจนจะเป็นปัจจัยสำคัญต่อความสำเร็จ
การที่อพท. นำประสบการณ์จากเวที TCCN Forum 2026 มาใช้กับการผลักดันจันทบุรี แสดงให้เห็นถึงแนวทางการเชื่อมต่อระหว่างการพัฒนาท้องถิ่นกับมาตรฐานนานาชาติ ซึ่งหากดำเนินการอย่างเป็นระบบ อาจช่วยให้จันทบุรียกระดับศักยภาพด้านวัฒนธรรมและการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนในระยะยาว