การปรับรายละเอียดโครงการก่อสร้าง รถไฟทางคู่สายใต้ ระยะที่ 2 ส่งผลให้งบประมาณทั้งสามเส้นทางพุ่งสูงขึ้นเป็นรวมกว่า 122,720.74 ล้านบาท ซึ่งเป็นการปรับหลังจากทบทวนรูปแบบโครงการเพื่อตอบโจทย์สภาพพื้นที่และความเสี่ยงจากอุทกภัย รวมทั้งการปรับราคาต้นทุนวัสดุและราคาน้ำมันที่เพิ่มขึ้นจากสถานการณ์ต่างประเทศ
เหตุผลการปรับงบและผลต่อแผนงาน
การทบทวนรายละเอียดเกิดขึ้นหลังเหตุการณ์น้ำท่วมภาคใต้เมื่อเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2568 ทำให้บางช่วงต้องปรับแนวทางก่อสร้างและมาตรการป้องกันน้ำท่วม ขณะเดียวกันการปรับราคาก่อสร้างสะท้อนต้นทุนค่าวัสดุก่อสร้างและราคาน้ำมันที่เพิ่มสูงขึ้นตามสถานการณ์สภาพเศรษฐกิจและความไม่แน่นอนของราคาพลังงาน
รายงานระบุว่า การปรับปรุงรายละเอียดเรียบร้อยแล้วและองค์การจัดการรถไฟ (รฟท.) เตรียมเสนอคณะกรรมการบริหาร (บอร์ด) ในการประชุมวันที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2569 ก่อนสรุปเสนอไปยังกระทรวงคมนาคมเพื่อเสนอให้คณะรัฐมนตรีพิจารณาในการประชุมคณะรัฐมนตรีอย่างเป็นทางการนอกสถานที่ (ครม.สัญจร) ที่จังหวัดสงขลา ระหว่างวันที่ 31 สิงหาคม–1 กันยายน พ.ศ. 2569
พิจารณาชะลอหรือยกเลิกช่วงหาดใหญ่–สงขลา
ในรายงานมีแนวทางหนึ่งที่ รฟท. จะเสนอให้พิจารณาคือการชะลอหรือยกเลิกการก่อสร้างช่วง ชุมทางหาดใหญ่–สงขลา มูลค่าราว 15,000 ล้านบาท ไปก่อน โดยเหตุผลส่วนหนึ่งมาจากปัญหาการบุกรุกที่ดินโดยประชาชนในแนวเส้นทางซึ่งทำให้หลายพื้นที่ไม่สามารถดำเนินการก่อสร้างและไม่มีการเดินรถมาตั้งแต่ราว 50 ปีที่ผ่านมา
แนวทางดังกล่าวถือเป็นความพยายามของผู้บริหารโครงการในการบีบวงเงินให้สอดคล้องกับกรอบที่สภาพัฒน์ (สศช.) เคยเห็นชอบไว้ แต่การตัดช่วงใดช่วงหนึ่งออกจากแผนงานจะมีผลต่อการเชื่อมต่อระบบบริการและการพัฒนาเชิงพื้นที่ในอนาคต
- ความยาวรวมของทั้ง 3 โครงการตามที่สศช.อนุมัติเดิมอยู่ที่ 534 กิโลเมตร
- กรอบระยะเวลาก่อสร้างที่ตั้งไว้หลังทบทวนอยู่ที่ 6–8 ปี
- การประชุมบอร์ด รฟท. และการเสนอต่อกระทรวงคมนาคมมีเป้าหมายให้ทันการพิจารณาใน ครม.สัญจรสงขลา
รายละเอียดวงเงินและระยะทางของแต่ละช่วง
| ช่วง | ระยะทาง (กม.) | วงเงินเดิม (ล้านบาท) | วงเงินปรับใหม่ (ล้านบาท) |
|---|---|---|---|
| ชุมพร–สุราษฎร์ธานี | 168 | 30,422.53 | 36,892.32 |
| สุราษฎร์ธานี–ชุมทางหาดใหญ่–สงขลา | 321 | 66,270.51 | ปรับขึ้นรวมในงบทั้งโครงการ (ข้อมูลรวม) |
| ชุมทางหาดใหญ่–ปาดังเบซาร์ | 45 | 7,772.90 | ส่วนหนึ่งของงบปรับเพิ่มรวม |
เมื่อรวมการปรับเพิ่มในรายละเอียดแล้ว พบว่าเงินลงทุนเพิ่มขึ้นรวมประมาณ 18,254.80 ล้านบาท จากวงเงินเดิมที่สศช.เห็นชอบ ทำให้ยอดรวมทั้งสามโครงการอยู่ที่ประมาณ 122,720.74 ล้านบาท
ผลกระทบต่อพื้นที่สงขลาและการวางแผนระยะยาว
การชะลอหรือยกเลิกช่วงหาดใหญ่–สงขลาอาจกระทบต่อแผนการเชื่อมต่อระบบขนส่งของจังหวัดสงขลาและพื้นที่ใกล้เคียง โดยเฉพาะการรองรับการเติบโตทางเศรษฐกิจและการพัฒนาเขตเศรษฐกิจชายแดน การตัดสินใจขั้นสุดท้ายต้องพิจารณาทั้งเรื่องการจัดการที่ดิน การแก้ไขปัญหาการบุกรุก และต้นทุนการก่อสร้างที่แท้จริง
สำหรับประชาชนในพื้นที่และผู้เกี่ยวข้อง สิ่งที่ต้องติดตามต่อไปคือการประชุมบอร์ด รฟท.วันที่ 11 สิงหาคมและการสรุปเสนอต่อกระทรวงคมนาคม ก่อนการพิจารณาของ ครม. ในการประชุมสัญจรที่จังหวัดสงขลา ซึ่งจะเป็นเวทีที่หน่วยงานต่าง ๆ ต้องชี้แจงข้อมูลด้านเทคนิค ผลกระทบต่อชุมชน และมาตรการเยียวยาหากมีการเวนคืนที่ดินหรือปรับแผนก่อสร้าง
การเปลี่ยนแปลงงบประมาณครั้งนี้สะท้อนความท้าทายของการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ในภูมิภาคที่ต้องคำนึงทั้งปัจจัยทางภูมิศาสตร์ สภาพอากาศ ต้นทุนโลก และสภาพสังคมท้องถิ่น ขณะที่จังหวัดสงขลาเตรียมเป็นเจ้าภาพการประชุม ครม.สัญจร ซึ่งจะเป็นโอกาสให้ข้อกังวลของท้องถิ่นถูกนำขึ้นสู่การพิจารณาของรัฐบาลโดยตรง