จากครัวบ้านตาเกลือสู่สุขุมวิท: “ศรีตราด” ร้านอาหารตราดที่ได้รางวัลมิชลินและเรื่องเล่าชีวิตนักสู้หลังครัว

ท่ามกลางสีสันและความเร่งรีบของย่านสุขุมวิท 33 ในกรุงเทพมหานคร มีร้านอาหารแห่งหนึ่งที่ไม่ได้ตั้งใจแข่งขันด้วยความหรูหรา แต่ยืนหยัดด้วย รสชาติท้องถิ่นจากตราด ร้านนั้นคือ "ศรีตราด" ซึ่งก่อตั้งโดย คุณแม่ศรีรัตน์ ศรีภิญโญ ผู้มีภูมิลำเนาและต้นตอรสชาติอยู่ที่บ้านตาเกลือ เกาะช้าง จังหวัดตราด

เส้นทางชีวิตจากนางงามสู่ครัวที่ไม่เคยหยุดทำงาน

ประวัติชีวิตของคุณแม่ศรีรัตน์สะท้อนความขยันและความหลากหลายของการทำมาหากิน ท่านเริ่มทำธุรกิจตั้งแต่อายุยังน้อย เคยเปิดร้านตัดเสื้อในจังหวัดตราด ถูกคัดเลือกเข้าประกวดเวทีนางงามระดับประเทศจนติด 10 คนสุดท้าย และยืนประชันกับบุคคลสำคัญของยุคนั้น หลังแต่งงานและย้ายตามหน้าที่สามีที่เป็นข้าราชการตำรวจ ท่านไม่เคยหยุดทำมาหากิน ทั้งขายขนมปังส่งรถทัวร์ สารพัดธุรกิจค้าขาย และทำธุรกิจเพชรพลอยยาวนานกว่า 20 ปี

แม้จะผ่านการทำมาหากินหลายรูปแบบ แต่สิ่งที่ทำให้ท่านมีความสุขที่สุดและรู้สึกเป็นตัวตนคือ การทำอาหาร ซึ่งท่านมิได้เรียนจากสถาบันใด แต่รับสืบทอดมาจากคุณยายและคุณแม่ ผ่านมื้ออาหารในครอบครัวตั้งแต่เด็ก

รสมือแม่ที่กลายเป็นตำนานบนถนนสุขุมวิท

ตลอดระยะเวลา 7-8 ปี ที่ผ่านมาร้าน "ศรีตราด" กลายเป็นหนึ่งในร้านอาหารตราติดอันดับที่นักชิมและผู้ที่ตามหารสชาติดั้งเดิมมองหา ด้วยการรักษาเอกลักษณ์ของเมนูพื้นบ้าน ตลอดจนวิธีการทำพริกแกงและเครื่องปรุงแบบโบราณ ซึ่งคุณแม่ยังคง โขลกพริกแกงเองด้วยมือ ตามแบบฉบับเดิม

"ไม่มีอาหารที่ไหนอร่อยเท่ารสมือแม่"

ประโยคดังกล่าวสะท้อนความตั้งใจของเจ้าของร้านที่ต้องการให้ลูกค้าได้สัมผัสกับรสชาติความทรงจำจากบ้านตาเกลือ ไม่ใช่แค่เมนูที่ผ่านการปรับสูตรเพื่อการค้าเพียงอย่างเดียว แต่เป็นการอนุรักษ์และส่งต่อวัฒนธรรมการกินจากคนในชุมชน

การยอมรับจากเวทีระดับชาติและสากล

ผลงานของร้านได้รับการยอมรับอย่างเป็นทางการคือรางวัลจากคู่มือ มิชลิน ไกด์ กรุงเทพฯ ฉบับประเทศไทย ได้แก่ The Plate ในปี พ.ศ. 2564 และรางวัล บิบ กูร์มองด์ ในปี พ.ศ. 2566 ซึ่งเป็นเครื่องยืนยันถึงมาตรฐานรสชาติและการนำเสนออาหารท้องถิ่นให้เข้ากับผู้บริโภคที่หลากหลาย โดยยังคงรักษาเอกลักษณ์ดั้งเดิมไว้

ความหมายต่อการท่องเที่ยวและชุมชนตราด

กรณีของร้าน "ศรีตราด" แสดงให้เห็นบทบาทของอาหารพื้นบ้านในการเป็นสะพานเชื่อมระหว่างชุมชนต้นทางกับเมืองใหญ่ และยังส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงอาหารของจังหวัดตราด เมื่อนักท่องเที่ยวหรือคนกรุงได้ลิ้มรสอาหารจากเกาะช้างโดยตรงผ่านร้านในกรุงเทพ ย่อมกระตุ้นความสนใจให้อยากเดินทางไปเยือนแหล่งกำเนิด ซึ่งเป็นโอกาสสำหรับเกษตรกร ผู้ประกอบการท้องถิ่น และชุมชนในการพัฒนาเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน

• สำหรับนักท่องเที่ยว: ร้านเป็นทางเลือกในการลองรสอาหารตราดโดยไม่ต้องเดินทางไกล
• สำหรับคนตราด: เป็นพื้นที่แสดงศักยภาพภูมิปัญญาท้องถิ่นในระดับชาติ
• สำหรับผู้ประกอบการท้องถิ่น: ตัวอย่างการผสมผสานธุรกิจกับวัฒนธรรมเพื่อสร้างแบรนด์

ในภาพรวม เรื่องราวของคุณแม่ศรีรัตน์และร้าน "ศรีตราด" ไม่ใช่เพียงเรื่องของร้านอาหารร้านหนึ่ง แต่เป็นตัวอย่างของการเก็บรักษารสชาติความทรงจำ การต่อสู้เพื่อความเป็นอยู่ และการยกระดับมรดกทางอาหารของจังหวัดตราดให้เป็นที่รู้จักในวงกว้าง ทั้งยังเป็นแรงบันดาลใจให้ผู้คนเห็นว่าภูมิปัญญาท้องถิ่นสามารถเดินทางข้ามพื้นที่และเป็นส่วนหนึ่งของการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมได้อย่างมีคุณค่า