โครงการนำร่องเพื่อฟื้นฟูแหล่งน้ำ
วันที่ 19 สิงหาคม พ.ศ. 2569 องค์การบริหารส่วนจังหวัด พิษณุโลก เปิดตัวโครงการจัดการน้ำตามปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในรูปแบบระบบเติมน้ำใต้ดิน นำร่องที่ โรงเรียนบ้านตระแบกงาม หมู่ 9 ตำบลชุมแสงสงคราม อำเภอบางระกำ โดยมีการจัดกิจกรรมฝึกอบรมและสาธิตระหว่างวันที่ 18–22 สิงหาคม พ.ศ. 2569
เหตุผลและเป้าหมายเชิงพื้นที่
โครงการนี้ถูกผลักดันขึ้นเนื่องจากการเผชิญปัญหาน้ำในพื้นที่ ทั้งฝนทิ้งช่วงที่นำมาซึ่งภัยแล้งและการเกิดน้ำท่วมในฤดูฝน รวมทั้งการสูบน้ำบาดาลจนทำให้ระดับน้ำใต้ดินลดลงอย่างต่อเนื่อง ผู้จัดโครงการระบุว่าการเติมน้ำใต้ดินเป็นแนวทางหนึ่งที่จะฟื้นฟูความสมดุลของแหล่งน้ำและเพิ่มแหล่งกักเก็บน้ำต้นทุนสำหรับการอุปโภค-บริโภคและการเกษตรในชุมชน
กลุ่มเป้าหมายและการมีส่วนร่วมของชุมชน
กิจกรรมครอบคลุมผู้เข้าร่วมจาก 4 อำเภอ ได้แก่ วังทอง, บางระกำ, ชาติตระการ และ เมืองพิษณุโลก โดยมีเป้าหมายเป็นผู้นำท้องถิ่น ครู นักเรียน ผู้ปกครอง และประชาชนจาก 4 โรงเรียนโรงละ 50 คน รวมทั้งสิ้น 200 คน เพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจ และการมีส่วนร่วมของชุมชนในการดูแลรักษาระบบน้ำ
- สร้างแนวปฏิบัติการเติมน้ำใต้ดินระดับตื้นให้หน่วยงานและบุคคลทั่วไป
- เพิ่มแหล่งกักเก็บน้ำต้นทุนสำหรับอุปโภค-บริโภคและการเกษตร
- ป้องกันการปนเปื้อนและฟื้นฟูระดับน้ำใต้ดินในพื้นที่วิกฤต
“น้ำ คือ ชีวิต”
ความเชื่อมโยงเชิงนโยบายและผลระยะยาว
โครงการดังกล่าวสอดคล้องกับแนวคิดการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำเชิงพื้นที่ โดยมุ่งเน้นการฟื้นฟูแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำรัสด้านทรัพยากรน้ำ การดำเนินงานในระดับโรงเรียนเป็นการสร้างฐานความรู้และบุคลากรในชุมชน ซึ่งสามารถขยายผลไปยังพื้นที่เพื่อนบ้านได้ หากมีการติดตามและบูรณาการกับแผนพัฒนาท้องถิ่นและการจัดการน้ำของอำเภอและจังหวัดต่อเนื่อง
ข้อมูลเชิงพื้นที่
| รายการ | รายละเอียด |
|---|---|
| สถานที่นำร่อง | โรงเรียนบ้านตระแบกงาม หมู่ 9 ตำบลชุมแสงสงคราม อ.บางระกำ |
| ช่วงเวลาโครงการนำร่อง | 18–22 สิงหาคม พ.ศ. 2569 |
| อำเภอที่ครอบคลุม | วังทอง, บางระกำ, ชาติตระการ, เมืองพิษณุโลก |
| กลุ่มเป้าหมาย | ผู้นำท้องที่ ครู นักเรียน ผู้ปกครอง และประชาชน จาก 4 โรงเรียน รวม 200 คน |
ผลกระทบต่อชุมชนและการติดตาม
การนำระบบเติมน้ำใต้ดินมาใช้นอกเหนือจากการเพิ่มปริมาณสำรองน้ำแล้ว ยังมีบทบาทสำคัญในการลดความเสี่ยงจากการปนเปื้อนของแหล่งน้ำผิวดินเมื่อน้ำท่วม รวมทั้งช่วยชะลอการลดระดับน้ำใต้ดินจากการสูบน้ำที่ไม่มีการทดแทน แต่การบรรลุผลในระยะยาวขึ้นอยู่กับการดูแลรักษาระบบ การมีส่วนร่วมของชุมชน และความต่อเนื่องของงบประมาณและการสนับสนุนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
สำหรับจังหวัดพิษณุโลก การดำเนินงานเช่นนี้เป็นหนึ่งในหลายมาตรการที่ต้องบูรณาการทั้งการบริหารจัดการน้ำผิวดิน น้ำใต้ดิน การอนุรักษ์พื้นที่ต้นน้ำ และการวางระบบชลประทานเพื่อสร้างความมั่นคงทางน้ำให้กับประชาชนและภาคการเกษตรในระยะยาว