วันที่ 19 สิงหาคม พ.ศ. 2569 นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข พร้อมคณะ เดินทางติดตามการให้บริการของสถานบริการสาธารณสุขในจังหวัดกาญจนบุรี โดยตรวจเยี่ยม โรงพยาบาลห้วยกระเจาเฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษา และ โรงพยาบาลเลาขวัญ เพื่อประเมินการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมมาใช้ยกระดับการดูแลผู้ป่วยในพื้นที่
นวัตกรรมเชิงชีวีตในพื้นที่ชนบท
ที่โรงพยาบาลห้วยกระเจา มีการนำโครงการที่เรียกว่า “มะนาวลดความดัน” มาใช้เป็นส่วนหนึ่งของการรักษาโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) โดยยึดหลัก lifestyle medicine ในการปรับพฤติกรรมและการดูแลตนเอง ผลจากการดำเนินงานรายงานว่า ผู้ป่วยบางส่วนสามารถเข้าสู่ภาวะสงบของโรค (remission) ได้ถึง 33% ในขณะที่กลุ่มประชากรที่มีความเสี่ยงสามารถควบคุมความดันโลหิตได้ประมาณ 85%
นอกจากนี้ โรงพยาบาลยังได้บูรณาการการใช้สมุนไพรที่เป็นสิทธิประโยชน์ในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (บัตรทอง) เข้ากับการบริการอย่างต่อเนื่อง โดยมีมูลค่าประมาณกว่า 5 แสนบาท ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการดูแลป้องกันและรักษาผู้ป่วยในชุมชน
ระบบดิจิทัลช่วยลดความแออัดและการรอคอย
เพื่อรองรับปริมาณผู้รับบริการและปรับปรุงการเข้าถึง โรงพยาบาลห้วยกระเจาได้ทดสอบระบบบริการดิจิทัลภายใต้ชื่อ AI Smart Care ที่ประกอบด้วยเครื่องมือหลายชุด เช่น AI Chatbot, ระบบ AI สำหรับซักประวัติ และระบบ AI Smart Appointment ที่ช่วยบริหารคิวและการนัดหมาย ผู้บริหารระบุว่าระบบเหล่านี้ช่วยลดเวลารอคอยและความแออัดระหว่างการรับบริการได้อย่างมีนัยสำคัญ
ในส่วนของการจัดส่งยาถึงบ้าน โรงพยาบาลได้จัดบริการ Health Rider ทำให้ผู้ป่วยได้รับยาตรงเวลา และลดปัญหาการขาดยาหรือการต้องเดินทางมาเบิกยาด้วยตนเอง
การคัดกรองเชิงรุกค้นหามะเร็งลำไส้
โรงพยาบาลห้วยกระเจายังขยายการคัดกรองโรคมะเร็งลำไส้ใหญ่และลำไส้ตรงด้วยการส่องกล้อง (colonoscopy) ร่วมกับภาคีเครือข่ายจำนวน 11 แห่ง เพื่อค้นหาผู้ป่วยตั้งแต่ระยะเริ่มต้นและเข้าสู่การรักษาได้รวดเร็ว ส่งผลต่อการลดอัตราการเสียชีวิตและเพิ่มคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยในพื้นที่
คลินิกเฉพาะทางในชุมชน ลดค่าใช้จ่ายของประชาชน
ขณะที่โรงพยาบาลเลาขวัญได้จัดตั้งบริการ คลินิกแพทย์เฉพาะทาง โดยประสานความร่วมมือกับโรงพยาบาลขนาดใหญ่และภาคเอกชน ได้แก่ โรงพยาบาลพหลพลพยุหเสนา และโรงพยาบาลวิชัยเวช หนองแขม เพื่อนำแพทย์เฉพาะทางมาให้บริการประชาชนในท้องถิ่นโดยไม่ต้องเดินทางเข้าตัวเมือง
คลินิกที่จัดขึ้นได้แก่คลินิกจักษุ, คลินิกอายุรกรรมโรคหัวใจ และคลินิกจิตเวช ส่งผลให้ประชาชนผู้ใช้บริการลดค่าใช้จ่ายการเดินทางไปพบแพทย์ที่เมืองมากกว่า 1,294,000 บาท ซึ่งเป็นตัวเลขรวมของการประหยัดที่รัฐบาลระบุจากการให้บริการเชิงบูรณาการในพื้นที่
- โรงพยาบาลห้วยกระเจา – โครงการมะนาวลดความดัน, AI Smart Care, Health Rider, คัดกรองมะเร็งด้วยส่องกล้อง (ร่วม 11 แห่ง)
- โรงพยาบาลเลาขวัญ – คลินิกแพทย์เฉพาะทางร่วมกับโรงพยาบาลภายนอก ลดค่าเดินทางผู้ป่วย
ความหมายต่อระบบสาธารณสุขท้องถิ่น
การนำแนวทางเชิงชีวีตและเทคโนโลยีสารสนเทศมาใช้ในพื้นที่ชนบทของจังหวัดกาญจนบุรี เป็นสัญญาณว่าการบริการสาธารณสุขกำลังก้าวสู่การดูแลเชิงป้องกันและเชิงรุกมากขึ้น ทั้งในแง่การลดภาระค่าใช้จ่ายของประชาชน การลดความแออัดที่สถานบริการ และการค้นหาโรคตั้งแต่ระยะแรกเพื่อเพิ่มโอกาสการรักษาให้ได้ผลดี
| ประเด็น | ข้อมูลที่รายงาน |
|---|---|
| อัตราเข้าสู่ภาวะสงบ (remission) | 33% |
| การควบคุมความดันในกลุ่มเสี่ยง | 85% |
| มูลค่าการใช้สมุนไพรในระบบ | กว่า 5 แสนบาท |
| การประหยัดค่าเดินทาง | 1,294,000 บาท |
การนำระบบดิจิทัลและการร่วมมือเครือข่ายมาใช้เช่นนี้ อาจเป็นรูปแบบที่หน่วยบริการอื่นๆ สามารถพิจารณาเพื่อนำมาปรับใช้ โดยเฉพาะในพื้นที่ชนบทที่มีข้อจำกัดด้านทรัพยากรและการเข้าถึงบริการ ทั้งนี้ทางกระทรวงสาธารณสุขยังคงติดตามการดำเนินงานและประเมินผลในระยะต่อไปเพื่อขยายการปฏิบัติที่มีผลเป็นรูปธรรมต่อประชาชน
