คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) มีมติชี้มูลความผิดต่อนายชัยมงคล ไชยรบ อดีตนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสกลนคร พร้อมผู้เกี่ยวข้อง ในคดีทุจริตโครงการจัดซื้อผ้าห่มนวมกันหนาวขององค์การบริหารส่วนจังหวัดสกลนคร ซึ่งเป็นคดีที่มีข้อเท็จจริงตั้งแต่ปี พ.ศ. 2553 และมีมูลค่าการจัดซื้อรวมจำนวน11,000,000 บาท ตามที่สำนักงาน ป.ป.ช.เปิดเผย
ข้อสรุปของ ป.ป.ช. และประเด็นราคาจัดซื้อ
จากการไต่สวนข้อมูลของคณะกรรมการ ป.ป.ช. ปรากฏว่า ในช่วงปลายปี พ.ศ. 2552 จังหวัดสกลนครประกาศพื้นที่ประสบภัยหนาวฉุกเฉินครอบคลุม 18 อำเภอ และมีหนังสือขอรับการสนับสนุนผ้าห่มเพื่อช่วยเหลือประชาชนที่ได้รับผลกระทบ โดยมีการดำเนินการจัดซื้อผ่านองค์การบริหารส่วนจังหวัดสกลนคร
สำนักพัสดุขององค์การบริหารส่วนจังหวัดได้ดำเนินการสืบราคาจากกลุ่มวิสาหกิจชุมชนจำนวนหนึ่ง ก่อนจะนำราคาที่เสนอจากกลุ่มต่าง ๆ มาคำนวณหาค่าเฉลี่ยและกำหนดราคากลาง โดยสุดท้ายมีการอนุมัติให้จัดซื้อผ้าห่มนวมจำนวน50,000 ผืน ในราคาผืนละ220 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 11,000,000 บาท
อย่างไรก็ตาม ป.ป.ช.ระบุว่าคุณลักษณะและราคาขายทั่วไปของผ้าห่มตามที่กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยกำหนดนั้นอยู่ที่ผืนละ 120-160 บาท ซึ่งการจัดซื้อในราคาที่สูงกว่าเป็นประเด็นสำคัญที่นำไปสู่การชี้มูลความผิด
| รายการ | ข้อมูลจากการไต่สวน |
|---|---|
| จำนวนผ้าห่ม | 50,000 ผืน |
| ราคาจัดซื้อที่อนุมัติ | 220 บาท/ผืน |
| มูลค่ารวม | 11,000,000 บาท |
| ราคามาตรฐานกรมปภ. | 120–160 บาท/ผืน |
ลักษณะการจัดหาและกลุ่มผู้ประกอบการ
จากคำให้การปรากฏว่า เจ้าหน้าที่พัสดุได้นำราคาจากกลุ่มวิสาหกิจชุมชนหลายกลุ่มมารวมกันและคำนวณหาค่าเฉลี่ย ก่อนเสนอต่อผู้บริหารเพื่ออนุมัติ โดยในภายหลังปรากฏว่าได้จัดทำใบเสนอราคาเพิ่มเติมจากกลุ่มวิสาหกิจชุมชนรวมเป็น 9 กลุ่ม ซึ่งทั้งหมดเสนอราคาผืนละ 220 บาท เท่ากันทุกกลุ่ม และมีการทำสัญญาซื้อขายผ้าห่มกับกลุ่มเหล่านี้ ก่อนจะอนุมัติให้เบิกจ่ายค่าจัดซื้อตามสัญญา
ลำดับเหตุการณ์ที่สำคัญ
- 20 พ.ย. พ.ศ. 2552: จังหวัดประกาศพื้นที่ภัยหนาวและขอผ้าห่มสนับสนุน
- มีการสืบราคาและจัดทำบันทึกเสนอต่อผู้บริหารของ อบจ.
- มีการเสนอราคาจากกลุ่มวิสาหกิจชุมชนหลายกลุ่ม และคำนวณราคาเฉลี่ยก่อนกำหนดราคากลาง
- 5 ม.ค. พ.ศ. 2553: ลงนามในสัญญาจัดซื้อผ้าห่มกับกลุ่มวิสาหกิจชุมชน
- 19 ม.ค. พ.ศ. 2553: อนุมัติเบิกจ่ายค่าจัดซื้อเป็นเงินรวม 11,000,000 บาท
มุมมองทางกฎหมายและผลกระทบ
การชี้มูลความผิดของ ป.ป.ช. ต่ออดีตผู้บริหารท้องถิ่นในคดีที่เกี่ยวข้องกับการใช้จ่ายงบประมาณเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัย มีความสำคัญเชิงกฎหมายและจริยธรรม เพราะเป็นการตรวจสอบการใช้งบประมาณสาธารณะในช่วงที่มีความจำเป็นเพื่อช่วยเหลือประชาชน หากการจัดซื้อมีการกำหนดราคาที่สูงกว่ามาตรฐานหรือมีการร่วมมือของผู้ประกอบการที่ทำให้ราคาไม่เป็นไปตามตลาด ก็อาจเข้าข่ายความผิดตามกฎหมายป้องกันและปราบปรามการทุจริต
ขณะเดียวกัน เหตุการณ์ลักษณะนี้สร้างความกังวลต่อความเชื่อมั่นของประชาชนในการบริหารงบประมาณท้องถิ่น โดยเฉพาะเมื่อเป็นเงินที่ใช้เพื่อบรรเทาภัยพิบัติและช่วยเหลือผู้เปราะบางในพื้นที่
ขั้นตอนต่อไป
หลังการชี้มูลความผิดโดย ป.ป.ช. คดีจะเข้าสู่กระบวนการที่เกี่ยวข้องตามกฎหมาย ทั้งการส่งสำนวนให้หน่วยงานที่มีอำนาจดำเนินการตามขั้นตอน และการพิจารณาทางแพ่งหรืออาญาหากมีการดำเนินคดีต่อเนื่อง ผู้เกี่ยวข้องและประชาชนในจังหวัดสกลนครจำเป็นต้องติดตามความคืบหน้าเพื่อให้ทราบผลทางกฎหมายและมาตรการเยียวยา หรือการทวงคืนความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นต่อทรัพย์สินของรัฐ
สำนักงาน ป.ป.ช. ในฐานะผู้เปิดเผยข้อมูลยังคงเป็นแหล่งข้อมูลหลักสำหรับความคืบหน้าของสำนวนคดีนี้ ซึ่งประชาชนสามารถติดตามประกาศหรือคำชี้แจงเพิ่มเติมจากหน่วยงานต่อไป