Nieuwe start voor jongeren in Leeuwarden
In Leeuwarden beginnen deze weken meerdere jongeren voor het eerst aan formeel onderwijs. De Internationale Schakelklas (ISK) in de stad ontvangt nieuwkomers uit onder meer Somalië, Eritrea en Syrië die in hun thuisland weinig of geen schoolachtergrond hadden. Voor deze leerlingen gaat niet alleen een nieuw schooljaar van start, maar vaak een geheel nieuwe wereld.
De jongeren wonen in verschillende opvanglocaties in en rond Leeuwarden, waaronder het asielzoekerscentrum (azc). Voor sommigen is het de eerste keer dat zij een klaslokaal van binnen zien; voor anderen is het de eerste keer dat ze langere tijd onderwijs kunnen volgen zonder de directe dreiging van oorlog of onveiligheid.
Wat leerlingen vertellen
De 13-jarige Abdullahi Jeyte uit Somalië woont nog geen jaar in Nederland en zit sinds enkele weken op de ISK. Over zijn ervaringen zegt hij:
„Voor mij is alles op school nieuw. Alles is goed. Ik vind school leuk.”
Ook de 13-jarige Senay Tesfay uit Eritrea is trots op zijn vorderingen. Hij kon in zijn thuisland slechts korte tijd naar school en leert nu onder meer zijn naam schrijven. De Syrische jongens Ibrahim Chalhoum (14) en Ibrahim Alnemer (15) vertellen vergelijkbare verhalen: pas in Nederland kregen zij de kans om school te volgen en te leren lezen en schrijven.
Praktische aanpak en uitdagingen
De ISK richt zich op intensieve taallessen en basisvaardigheden, gekoppeld aan begeleiding bij maatschappelijke zaken zoals huisvesting en het wennen aan schoolritme. Leraren en begeleiders merken dat het wennen aan het klasverband zelf — bijvoorbeeld langere tijd stilzitten en taakgericht werken — voor sommige leerlingen even duurt, maar dat vooruitgang snel zichtbaar is.
- Veel leerlingen leren in korte tijd basisvaardigheden, zoals hun naam schrijven.
- Vriendschappen en groepsvorming dragen bij aan het gevoel van veiligheid en motivatie.
- Wegwerkende trauma's en onregelmatige schoolperiodes in het verleden vormen een continue uitdaging.
Lokale betekenis en vervolgstappen
Voor Leeuwarden als gemeente en voor scholen in de regio heeft de komst van deze nieuwkomers praktische en beleidsmatige gevolgen. Scholen moeten extra capaciteit en deskundigheid op het gebied van taalonderwijs en traumagerichte ondersteuning bieden. Ook is samenwerking nodig met jeugdhulp, het azc en vrijwilligersorganisaties om kinderen goed te laten doorstromen naar regulier onderwijs zodra hun taalniveau en andere vaardigheden dat toelaten.
De verhalen van Abdullahi, Senay en de twee Ibrahims illustreren dat onderwijs niet alleen kennis overdragen is, maar ook een cruciale rol speelt bij het herstellen van een dagelijks ritme en bij integratie. Voor veel gezinnen is de toegang tot onderwijs een eerste stap naar stabiliteit en toekomstperspectief.
Overzicht van enkele leerlingen
| Naam | Leeftijd | Herkomst | Opmerking |
|---|---|---|---|
| Abdullahi Jeyte | 13 | Somalië | Zit sinds enkele weken op ISK; nooit eerder op school |
| Senay Tesfay | 13 | Eritrea | Leerde zijn naam schrijven; beperkte eerdere schoolervaring |
| Ibrahim Chalhoum | 14 | Syrie | Volgt zes maanden onderwijs; leerde lezen en schrijven |
| Ibrahim Alnemer | 15 | Syrie | Zit sinds kort op ISK; leerde veel Nederlandse woorden |
De ISK in Leeuwarden werkt met een breed team van docenten en hulpverleners om deze leerlingen perspectief te bieden. De komende maanden zal blijken hoe snel en soepel de doorstroom naar regulier onderwijs kan verlopen, en welke extra ondersteuning nodig blijft.
Als lokale gemeenschap zijn het juist deze eerste stappen — de eerste schooldag, het leren van woorden en het maken van vrienden — die een blijvende impact kunnen hebben op de toekomst van deze kinderen. In Leeuwarden wordt die start deze zomer zichtbaar gemaakt in de klaslokalen van de ISK.