แพร่ — สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดน่านร่วมกับผู้ประกอบการภาคท่องเที่ยวและสื่อมวลชน จัดกิจกรรมทดสอบเส้นทางท่องเที่ยวภายใต้ชื่องาน "ภูษาล้านนา" ที่จังหวัดแพร่ เพื่อเชื่อมโยงแหล่งผลิตผ้าทอและงานหัตถกรรมพื้นถิ่น โดยมุ่งหวังยกระดับผ้าทอท้องถิ่นให้เข้าถึงตลาดการท่องเที่ยวมูลค่าสูงและสร้างรายได้แก่ชุมชนอย่างยั่งยืน กิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้นระหว่างวันที่ 1–2 สิงหาคม พ.ศ. 2569.
แนวคิดและเป้าหมายของโครงการ
โครงการนี้เป็นส่วนหนึ่งของความพยายามบูรณาการการท่องเที่ยวในพื้นที่กลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนบน 2 ซึ่งประกอบด้วย เชียงราย พะเยา แพร่ และน่าน จุดมุ่งหมายหลักคือการส่งเสริมให้มรดกทางวัฒนธรรมด้านผ้าทอของล้านนาตะวันออกกลายเป็นทรัพยากรทางการท่องเที่ยวที่มีคุณค่าและสามารถแข่งขันในระดับสากลได้ พร้อมทั้งสร้างเครือข่ายเชื่อมโยงระหว่างช่างฝีมือ ผู้ประกอบการ และนักออกแบบ
“PHRAE… CRAFTED BY TRADITION แพร่…เมืองคราฟต์ที่ยังมีชีวิต”
แนวคิดดังกล่าวถูกนำเสนอเพื่อสะท้อนอัตลักษณ์ของจังหวัดแพร่ผ่านงานหัตถกรรม ผ้าทอ และวิถีชีวิตชุมชนที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน โดยกิจกรรมมุ่งเน้นทั้งการอนุรักษ์และการต่อยอดผลิตภัณฑ์ให้ตอบรับกับความต้องการของนักท่องเที่ยวยุคใหม่
เส้นทางจัดกิจกรรมและสิ่งที่ผู้ร่วมกิจกรรมได้สัมผัส
การทดสอบเส้นทางครั้งนี้พาผู้เข้าร่วมเดินทางไปยังพื้นที่สำคัญที่สะท้อนภูมิปัญญาท้องถิ่นและชุมชนผ้าทอของแพร่ ได้แก่ อำเภอที่มีการผลิตผ้าและแหล่งเรียนรู้ต่าง ๆ ซึ่งผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้กระบวนการผลิตผ้า พบปะช่างฝีมือ และทดลองทำกิจกรรมเชิงปฏิบัติ
- อำเภอลอง — เยี่ยมสตูดิโองานคราฟต์ แหล่งเรียนรู้ผ้าโบราณ และเข้าร่วมเวิร์กช็อปกับช่างท้องถิ่น
- บ้านนาคูหา — สัมผัสวิถีชุมชนท่ามกลางธรรมชาติและเลือกซื้อผลิตภัณฑ์พื้นถิ่น
- เขตเทศบาลเมืองแพร่ — ชมผลงานคราฟต์ร่วมสมัย เยี่ยมชม คุ้มวงศ์บุรี อาคารไม้สักโบราณ และ วัดศรีชุม รวมทั้งแหล่งผลิตสินค้าพื้นบ้านและชิมอาหารพื้นเมือง
ผลกระทบต่อชุมชนและโอกาสทางเศรษฐกิจ
ผู้จัดโครงการมองว่า การเชื่อมโยงแหล่งผลิตผ้าทอเข้ากับเส้นทางท่องเที่ยวจะช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับงานหัตถกรรม ลดความเปราะบางของรายได้จากการพึ่งพาเพียงการขายแบบดั้งเดิม และเปิดช่องทางใหม่ให้ช่างฝีมือเข้าถึงตลาดนักท่องเที่ยวระดับพรีเมียม ขณะเดียวกันการจัดเวิร์กช็อปและพื้นที่แสดงผลงานยังสร้างโอกาสให้ชุมชนได้สื่อสารเรื่องราวของตนเองสู่ผู้มาเยือนโดยตรง
นอกจากผลทางเศรษฐกิจแล้ว การส่งเสริมเส้นทางเชื่อมโยงยังเป็นเครื่องมือในการอนุรักษ์องค์ความรู้การทอผ้า รูปแบบการแต่งกาย และเทคนิคการย้อมสีแบบพื้นเมือง ซึ่งเป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่หลายชุมชนให้ความสำคัญ
การขับเคลื่อนเชิงเครือข่ายและการต่อยอด
การจัดทดสอบเส้นทางครั้งนี้มีเป้าหมายให้เกิดการสร้างเครือข่ายระหว่างหน่วยงานรัฐ สถาบันการท่องเที่ยว ผู้ประกอบการ และชุมชนท้องถิ่น เพื่อให้เกิดการพัฒนาผลิตภัณฑ์และการตลาดอย่างเป็นระบบ โดยกิจกรรมครอบคลุมทั้งการจัดพื้นที่ขาย การพัฒนาแพ็กเกจท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม และการออกแบบประสบการณ์ที่เชื่อมโยงเรื่องราวของผ้าเข้ากับการท่องเที่ยวในเชิงลึก
ผู้เข้าร่วมกิจกรรมซึ่งประกอบด้วยสื่อมวลชนและผู้ประกอบการบอกว่า การได้สัมผัสกระบวนการผลิตและได้พูดคุยกับช่างฝีมือทำให้มองเห็นศักยภาพของผลิตภัณฑ์แพร่ชัดเจนขึ้น และเห็นจุดที่ควรพัฒนาเพื่อให้ตอบโจทย์นักท่องเที่ยวกลุ่มคุณภาพ
| จุดเช็กอิน / แหล่งเรียนรู้ | สิ่งที่ได้สัมผัส |
|---|---|
| อำเภอลอง | สตูดิโอผ้าโบราณ เวิร์กช็อปทอผ้า |
| บ้านนาคูหา | วิถีชุมชน ผลิตภัณฑ์พื้นถิ่น |
| เขตเทศบาลเมืองแพร่ | คุ้มวงศ์บุรี วัดศรีชุม คราฟต์ร่วมสมัย |
ในระยะถัดไป ผู้จัดวางแผนที่จะนำผลจากการทดสอบเส้นทางมาปรับแต่งโปรแกรมการท่องเที่ยว จัดการฝึกอบรมด้านการตลาดและการออกแบบผลิตภัณฑ์ให้กับชุมชน พร้อมทั้งหารือกับผู้ประกอบการเพื่อผลักดันเส้นทางไปสู่การเป็นสินค้าเชิงท่องเที่ยวที่มีมาตรฐานและสามารถสร้างรายได้ระยะยาว
สำหรับประชาชนหรือผู้ประกอบการที่สนใจสามารถติดตามความคืบหน้าของโครงการและกิจกรรมที่เกี่ยวข้องผ่านสำนักงานพัฒนาชุมชนของกลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนบน 2 และหน่วยงานท้องถิ่นของจังหวัดแพร่ ซึ่งจะประกาศข้อมูลการเปิดเส้นทางหรือกิจกรรมเชิงประสบการณ์ให้ทราบต่อไป
