ส.ว.นครนายกนำร่องเทคโนโลยีถอนตอซัง–มัดฟาง ลดเผาไร่หวังบรรเทาปัญหา PM 2.5

พลตำรวจตรี อังกูร คล้ายคลึง สมาชิกวุฒิสภาจังหวัดนครนายก พร้อมคณะ ลงพื้นที่เยี่ยมชมการผลิตเครื่องจักรกลทางการเกษตรของบริษัทที่ตั้งในสวนอุตสาหกรรมโรจนะ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อศึกษานวัตกรรมที่อาจนำมาใช้เป็นทางเลือกแทนการเผาตอซังหลังการเก็บเกี่ยว และลดปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 ในพื้นที่

เป้าหมายเชิงนโยบายและการแก้ปัญหาในพื้นที่

การลงพื้นที่ครั้งนี้มีเป้าหมายชัดเจนคือการหาแนวทางที่เป็นรูปธรรมในการส่งเสริมการเกษตรที่ไม่เผา โดยศึกษากระบวนการผลิตเครื่องจักรกลเกษตรประสิทธิภาพสูงจากต่างประเทศ ซึ่งปัจจุบันโรงงานแห่งนี้เป็นฐานการผลิตรถไถและอุปกรณ์ที่ออกแบบเพื่อการใช้งานในระดับอุตสาหกรรม

ฝ่ายผู้แทนจากสภาผู้แทนได้เจรจาข้อตกลงร่วมกับผู้ผลิตเพื่อเตรียมนำนวัตกรรมประเภท รถถอนตอซังและมัดเก็บฟางข้าว เข้ามาทดลองสาธิตการใช้งานจริงในแปลงเกษตรกรของจังหวัดนครนายก โดยตั้งเป็นโครงการนำร่องเพื่อประเมินผลด้านเทคนิคและผลกระทบต่อการจัดการวัสดุเหลือใช้หลังการเก็บเกี่ยว

รายละเอียดเทคโนโลยีและขอบเขตการทดลอง

ผู้ผลิตที่รับการเยี่ยมชมเป็นผู้ผลิตจากประเทศจีนซึ่งกำลังเร่งสายการผลิตจำนวนหนึ่งสำหรับส่งออกไปยังต่างประเทศ ในการหารือมีการตกลงเกี่ยวกับการนำเครื่องจักรประเภทถอนตอซังและมัดฟางเข้ามาสาธิตในพื้นที่จริงของเกษตรกรจังหวัดนครนายก เพื่อให้เห็นแนวทางปฏิบัติที่ชัดเจนในการจัดการฟางข้าวแทนการเผา

การทดลองดังกล่าวจะเป็นการทดสอบทั้งด้านความสามารถของเครื่องจักรในการถอนและมัดฟาง การจัดเก็บและขนย้าย รวมถึงการประเมินผลต่อการลดการเผาในพื้นที่เป้าหมาย หากผลการนำร่องมีผลเป็นบวก คณะทำงานกล่าวว่าจะพิจารณาขยายผลเป็นโมเดลไปยังจังหวัดอื่นๆ ต่อไป

ผลกระทบต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม

ปัญหาการเผาตอซังหลังการเก็บเกี่ยวเป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดหมอกควันและค่าฝุ่นละอองขนาดเล็กในหลายพื้นที่ของประเทศ การลดการเผาด้วยการใช้เทคโนโลยีทางการเกษตรที่เหมาะสมจึงเป็นแนวทางหนึ่งที่ตอบโจทย์ทั้งด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพของประชาชน

• ลดแหล่งกำเนิดควัน จากการเลิกเผาตอซังและฟาง
• เพิ่มมูลค่าวัสดุเหลือใช้ เช่น การนำฟางไปใช้เป็นปุ๋ยหรือเชื้อเพลิงชีวมวล
• ลดความเสี่ยงต่อโรคระบบทางเดินหายใจ จากการลดค่าฝุ่นละออง PM 2.5

แม้โครงการจะมีแนวโน้มเป็นประโยชน์ แต่การนำเครื่องจักรเข้ามาใช้อย่างแพร่หลายยังต้องพิจารณาปัจจัยด้านต้นทุนการลงทุนของเกษตรกร ความพร้อมด้านการฝึกอบรม และระบบโลจิสติกส์สำหรับการจัดเก็บหรือแปรรูปฟางที่ได้จากการถอน

ตัวชี้วัดและแนวทางการขยายผล

คณะทำงานจะต้องประเมินผลจากโครงการนำร่องในหลายด้าน ทั้งประสิทธิภาพของเครื่องจักรต่อสภาพดินและการเพาะปลูกในพื้นที่จริง ค่าใช้จ่ายต่อไร่เมื่อเปรียบเทียบกับการจัดการแบบเดิม และผลทางสิ่งแวดล้อมต่อระดับ PM 2.5 ในพื้นที่เป้าหมาย

หากการทดลองนำร่องเป็นผลดี คาดว่าจะจัดเป็นโมเดลที่สามารถนำไปปรับใช้ในภูมิภาคอื่นๆ ซึ่งจะต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และเกษตรกรในการวางระบบสนับสนุนทั้งด้านการเงิน การฝึกอบรม และการบริหารจัดการวัสดุเหลือใช้

การเดินหน้าของโครงการนี้สะท้อนความพยายามในการหาแนวทางลดมลพิษทางอากาศที่มีที่มาจากภาคการเกษตร โดยเน้นการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมกับบริบทท้องถิ่นและคำนึงถึงความเป็นไปได้ทางเศรษฐกิจสำหรับเกษตรกรรายย่อย

ฝ่ายที่เกี่ยวข้องจะติดตามประเมินผลการทดลองนำร่องต่อไป เพื่อให้ได้ข้อมูลเชิงประจักษ์ก่อนตัดสินใจขยายผลเป็นนโยบายหรือโครงการระดับจังหวัดและระดับประเทศ