พิพิธภัณฑ์ธรณีฯ สุราษฎร์ฯ เปิดแล้ว ย้อนรอยโลก 4,600 ล้านปี ชูเป็น “ห้องเรียนใหญ่ภาคใต้”

วันนี้ (28 สิงหาคม พ.ศ.2569) จังหวัดสุราษฎร์ธานีต้อนรับการเปิดอย่างเป็นทางการของ พิพิธภัณฑ์ซากดึกดำบรรพ์ ธรณีวิทยา และธรรมชาติวิทยา ซึ่งตั้งอยู่ที่ตำบลท่าข้าม อำเภอพุนพิน โดยมีนาย สุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นประธานในพิธีเปิด ท่ามกลางผู้แทนหน่วยงานภาครัฐ นักการเมืองท้องถิ่น นักเรียน และประชาชนที่มาร่วมเยี่ยมชม

จุดเรียนรู้ประวัติศาสตร์โลกและทรัพยากรท้องถิ่น

ตามคำกล่าวของรัฐมนตรี พิพิธภัณฑ์แห่งนี้จัดแสดงเรื่องราวตั้งแต่การกำเนิดโลกเมื่อประมาณ 4,600 ล้านปี ผ่านการจัดแสดงตัวอย่างจริง แบบจำลอง สื่อมัลติมีเดีย และกิจกรรมเชิงการเรียนรู้ที่ออกแบบให้เข้าใจง่าย เหมาะสำหรับผู้เข้าชมทุกช่วงวัย โดยเน้นเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างธรรมชาติ ธรณีทรัพยากร และวิถีชีวิตของคนในพื้นที่

“พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็นแหล่งเรียนรู้สำคัญของภาคใต้... สิ่งที่สร้างขึ้นด้วยงบประมาณของประชาชน ต้องได้รับการดูแลรักษาและเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามาใช้ประโยชน์อย่างคุ้มค่า” — นายสุชาติ ชมกลิ่น

ในงานเปิด พิธีมีผู้แทนสำคัญหลายฝ่ายเข้าร่วม ได้แก่ นาย ยงยุทธ นาควิโรจน์ อธิบดีกรมทรัพยากรธรณี รองผู้ว่าราชการจังหวัด และ ส.ส.ของจังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งร่วมกันชูประเด็นการใช้ประโยชน์แบบต่อเนื่องและการเชื่อมโยงกับระบบการศึกษาในพื้นที่

เชื่อมการศึกษา-การท่องเที่ยว-เศรษฐกิจชุมชน

หนึ่งในแนวคิดสำคัญที่ถูกเน้นคือการผลักดันพิพิธภัณฑ์ให้เป็น “ห้องเรียนขนาดใหญ่ของภาคใต้” โดยกรมทรัพยากรธรณีได้รับมอบหมายให้เร่งต่อยอดเชื่อมโยงกับโรงเรียนและหน่วยงานในพื้นที่ เพื่อไม่ให้การใช้ประโยชน์จำกัดอยู่เพียงกิจกรรมชั่วคราว แต่เป็นเครือข่ายการเรียนรู้ระดับภูมิภาค ซึ่งจะช่วยเพิ่มมิติการท่องเที่ยวจากที่ขึ้นชื่อของจังหวัดด้านทะเลและเกาะต่าง ๆ มาสู่การท่องเที่ยวเชิงความรู้ด้านธรณีวิทยาและซากดึกดำบรรพ์

การขยายมิติด้านการท่องเที่ยวนี้มีผลทางเศรษฐกิจต่อชุมชนโดยรอบ หากสามารถดึงนักเรียน นักศึกษา นักท่องเที่ยวเชิงวิชาการ และผู้สนใจจากจังหวัดอื่น ๆ เข้ามา นักวิชาการและผู้ประกอบการท้องถิ่นจะมีโอกาสสร้างรายได้จากบริการนำเที่ยว ที่พัก ร้านอาหาร และสินค้าชุมชน

บทบาทด้านลดความเสี่ยงจากภัยพิบัติ

นอกจากด้านการศึกษาและการท่องเที่ยว กรมทรัพยากรธรณียังเน้นบทบาทการตรวจวัด เฝ้าระวัง และแจ้งเตือนภัย โดยเฉพาะความเสี่ยงจากดินถล่มและโคลนถล่มที่อาจเพิ่มขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งการมีศูนย์ความรู้ด้านธรณีวิทยาในพื้นที่จะช่วยเสริมศักยภาพการทำงานร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่นในการติดตามสถานการณ์และแจ้งเตือนประชาชนได้ทันท่วงที

• แหล่งเรียนรู้: จัดแสดงซากดึกดำบรรพ์และตัวอย่างธรณีวิทยา
• เป้าหมายเชิงการศึกษา: เชื่อมโยงกับโรงเรียนและหน่วยงานในภาคใต้
• ผลกระทบต่อเศรษฐกิจ: เพิ่มมิติการท่องเที่ยวเชิงความรู้และสร้างรายได้ให้ชุมชน

ผู้บริหารกรมทรัพยากรธรณีกล่าวเสริมว่า จะมุ่งพัฒนาให้พิพิธภัณฑ์เป็นศูนย์กลางการเรียนรู้และการวิจัย รวมทั้งบูรณาการงานด้านการศึกษา วิจัย และการให้ความช่วยเหลือแก่ชุมชนอย่างเป็นระบบ เพื่อให้การลงทุนด้านงบประมาณเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชน

ข้อมูลเบื้องต้นจากงานเปิด

สำหรับประชาชนและหน่วยงานการศึกษาในจังหวัดสุราษฎร์ธานีและพื้นที่ใกล้เคียง การมีพิพิธภัณฑ์ลักษณะนี้เปิดให้บริการถือเป็นโอกาสในการยกระดับการเรียนการสอนด้านวิทยาศาสตร์ ธรณีวิทยา และสิ่งแวดล้อม รวมถึงเป็นแหล่งอ้างอิงข้อมูลสำหรับการวางแผนบริหารจัดการทรัพยากรและการรับมือภัยพิบัติในพื้นที่

ภาพรวมของการเปิดพิพิธภัณฑ์ครั้งนี้สะท้อนเจตนารมณ์ของภาครัฐที่จะใช้ทรัพยากรความรู้เชิงธรณีวิทยาเป็นฐานในการพัฒนาศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงวิชาการและเพิ่มโอกาสทางเศรษฐกิจให้กับชุมชนท้องถิ่น ทั้งยังเป็นการเน้นให้เห็นความจำเป็นของการดูแลและใช้งานพื้นที่สาธารณะให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชนผู้จ่ายภาษี

ผู้สนใจสามารถติดตามรายละเอียดกิจกรรมการเรียนรู้และการจัดนิทรรศการจากกรมทรัพยากรธรณีและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ซึ่งจะเป็นกุญแจสำคัญที่จะเปลี่ยนพิพิธภัณฑ์ให้กลายเป็นแหล่งเรียนรู้ที่มีชีวิตและเชื่อมโยงกับชุมชนต่อไป