เมื่อวันที่ 12 กันยายน พ.ศ.2569 ที่อาคารหอประชุมตลาดกลางผลไม้ OTOP เทศบาลตำบลหัวดง อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) จัดพิธีมอบสมุดประจำตัวในรูปแบบดิจิทัลแก่ราษฎรผู้ได้รับการแก้ไขปัญหาการอยู่อาศัยและการทำกินในพื้นที่ป่าไม้ถาวร ทั้งสิ้น 370 ราย ครอบคลุม 496 แปลง เนื้อที่รวม 2,054 ไร่ 3 งาน 3 ตารางวา ซึ่งเป็นการมอบในลักษณะดิจิทัลครั้งแรกสำหรับพื้นที่ประเภทนี้
เป้าหมายเพื่อความมั่นคงและการพัฒนาท้องถิ่น
พิธีดังกล่าวมีผู้แทนระดับกระทรวงและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วม นำโดย ดร.รวีวรรณ ภูริเดช ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, นายนิกร ศิรโรจนานนท์ อธิบดีกรมป่าไม้ และผู้บริหารระดับจังหวัดและอำเภอ โดยระบุว่าการมอบสมุดดิจิทัลเป็นส่วนหนึ่งของการดำเนินงานตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ.2569 เพื่อแก้ไขปัญหาให้กับพี่น้องที่อาศัยและทำกินอยู่ในพื้นที่ป่าทุกประเภท
ปลัด ทส. ชี้ว่า การดำเนินการครั้งนี้มุ่งให้ประชาชนได้รับการรับรองสิทธิการอยู่อาศัยและการทำกินอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ควบคู่ไปกับการฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติและรักษาสมดุลระบบนิเวศของท้องถิ่น ตลอดจนช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคมของชุมชนให้มีฐานที่มั่นคงมากขึ้น
"สมุดประจำตัวในรูปแบบดิจิทัล"
การนำระบบดิจิทัลมาใช้ในการออกสมุดประจำตัวครั้งนี้ ช่วยให้ประชาชนสามารถตรวจสอบสิทธิของตนเองได้สะดวกและรวดเร็วมากขึ้น รวมทั้งลดขั้นตอนในการดำเนินงานด้านเอกสารของภาครัฐ และสร้างความอุ่นใจให้ผู้ถือสิทธิในการประกอบอาชีพและพัฒนาพื้นที่ทำกินให้สืบทอดต่อไปยังรุ่นลูกหลานได้อย่างถูกต้อง
ภาพรวมการมอบและพื้นที่ได้รับการแก้ไขปัญหา
การมอบสิทธิดังกล่าวครอบคลุมพื้นที่ในตำบลแม่พูล อำเภอลับแล แยกเป็นหมู่บ้านต่าง ๆ ดังนี้
- บ้านนอกด่าน (หมู่ที่ 4): 182 แปลง เนื้อที่ 1,059 ไร่ 1 งาน 49 ตารางวา
- บ้านผามูบ (หมู่ที่ 7): 194 แปลง เนื้อที่ 803 ไร่ 2 งาน 95 ตารางวา
- บ้านมหาราช (หมู่ที่ 11): 54 แปลง เนื้อที่ 191 ไร่ 2 งาน 59 ตารางวา
| หมู่บ้าน | จำนวนแปลง | เนื้อที่ |
|---|---|---|
| บ้านนอกด่าน (ม.4) | 182 | 1,059 ไร่ 1 งาน 49 ตร.ว. |
| บ้านผามูบ (ม.7) | 194 | 803 ไร่ 2 งาน 95 ตร.ว. |
| บ้านมหาราช (ม.11) | 54 | 191 ไร่ 2 งาน 59 ตร.ว. |
| รวม | 496 แปลง | 2,054 ไร่ 3 งาน 3 ตร.ว. |
ความหมายต่อชุมชนและข้อควรทราบ
การได้รับการรับรองสิทธิในรูปแบบดิจิทัลมีความสำคัญต่อชุมชนหลายด้าน ทั้งการสร้างความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัยและอาชีพ เพิ่มความแน่นอนในการลงทุนพัฒนาที่ดินเพื่อการเกษตรหรือกิจการท้องถิ่น และเป็นหลักฐานประกอบการเข้าถึงบริการหรือสิทธิประโยชน์จากภาครัฐในอนาคต
อย่างไรก็ตาม การเปลี่ยนผ่านสู่ระบบดิจิทัลยังต้องอาศัยการให้ความรู้แก่ประชาชนเรื่องการตรวจสอบสิทธิ การเก็บรักษาข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ และช่องทางที่สามารถขอคำปรึกษาเมื่อเกิดข้อสงสัยเกี่ยวกับขอบเขตสิทธิหรือการดำเนินการทางกฎหมาย หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจึงมีบทบาทสำคัญในการติดตามช่วยเหลือหลังการมอบสิทธิ เพื่อให้การแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยและทำกินเป็นไปอย่างยั่งยืน
การมอบสมุดประจำตัวดิจิทัลในอำเภอลับแลครั้งนี้นับเป็นตัวอย่างของการบูรณาการนโยบายรัฐกับเทคโนโลยี ที่หวังว่าจะช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของชาวบ้านในพื้นที่ป่าไม้ถาวรให้มีความมั่นคงและสามารถวางแผนการพัฒนาทรัพยากรอย่างเหมาะสมต่อไป
