Het ministerie van Onderwijs en Opleiding van Vietnam heeft in Hanoi een workshop gehouden over de ontwikkeling van modellen voor elite- en excellente universiteiten. Doel is richting te geven aan de uitvoering van Resolutie nr. 71-NQ/TW van het Politbureau en de kwaliteit van het hoger onderwijs nationaal te verhogen.
Brede definitie van kwaliteit
Volgens het ministerie moet de kwaliteit van het hoger onderwijs niet uitsluitend worden afgemeten aan kennis en beroepsvaardigheden. In de openingswoorden van onderminister Le Quan werd benadrukt dat ook karakter, houding, gedrag en culturele en ethische waarden, waaronder historische, traditionele en patriottische elementen, onderdeel zijn van kwaliteit. De nadruk ligt op afgestudeerden die aantoonbaar bijdragen aan de maatschappij.
De workshop had als doel ideeën uit te wisselen, consensus te bereiken en concrete richtlijnen en oplossingen voor te stellen voor modellen van hoogwaardige universiteiten. Het departement ziet kwaliteit als de kernwaarde van het hoger onderwijs en pleit voor passende differentiatie tussen instellingen, waarbij elke universiteit haar eigen missie en mogelijkheden benut.
Criteria en mechanismen voor differentiatie
Het ministerie kondigde aan criteria en mechanismen te willen uitwerken waarmee universiteiten zich proactief kunnen aanmelden als elite- of excellente instelling. Belangrijke randvoorwaarden voor die criteria zijn dat ze:
- haalbaar moeten zijn;
- gekoppeld aan concrete, meetbare resultaten;
- periodiek geëvalueerd moeten worden.
Zo'n aanpak moet volgens de onderminister leiden tot hogere doelen, normen en bestuurlijke instrumenten voor instellingen die naar een hoger kwaliteitsniveau streven. De voorgestelde differentiatie vereist dat universiteiten hun unieke sterke punten benutten en daarop aanscherpen.
Van diploma naar competentiegericht beoordelen
In het publieke debat over onderwijs verschuift de aandacht van formele diploma's naar praktische vaardigheden. De workshop onderstreepte dat universiteiten expliciet moeten aangeven wat afgestudeerden na hun studie kunnen uitvoeren en in welke mate zij maatschappelijk bijdragen. Deze outputgerichte benadering moet dienen als maatstaf voor kwaliteit naast traditionele indicatoren.
Gevolgen en aandachtspunten
De beleidsrichting kan meerdere effecten hebben op het hoger onderwijslandschap:
- een versterkte profilering van universiteiten, met onderscheid tussen algemene en excellente instellingen;
- meer nadruk op meetbare uitkomsten en externe evaluatie;
- mogelijk verhoogde concurrentie om middelen en talent, afhankelijk van de criteria en de toewijzingsmechanismen.
Belangrijke aandachtspunten blijven echter de uitvoerbaarheid van de criteria en ongewenste neveneffecten, zoals het verschuiven van aandacht naar meetbare maar beperkte prestaties ten koste van bredere onderwijstaken.
| Aspect van kwaliteit | Voorbeeld uit workshop |
|---|---|
| Vakinhoudelijke competentie | Kennis en beroepsvaardigheden |
| Persoonlijke ontwikkeling | Karakter, houding en gedrag |
| Culturele waarden | Ethiek, historische en patriottische waarden |
Het ministerie wil de criteria integreren met staatsopdrachten en de registratieprocedure voor instellingen die zich proactief willen aanmelden. Nadere uitwerking moet nog aantonen hoe dergelijke registratie en integratie precies vorm krijgen.
De discussie over elite- en excellente universiteiten in Vietnam past in een bredere, internationale trend van differentiatie in het hoger onderwijs. Voorstanders wijzen op betere positionering in onderzoek en arbeidsmarktrelevantie; critici waarschuwen voor vergroting van ongelijkheden tussen instellingen en studentenpopulaties. De workshop lijkt een eerste stap naar een beleidskader dat die spanningen expliciet probeert te adresseren door zowel kwaliteit als differentiatie centraal te stellen.
De komende periode zal moeten uitwijzen welke concrete criteria het ministerie voorstelbaar acht en hoe die worden toegepast zonder de toegankelijkheid en brede taak van hoger onderwijs te ondermijnen.
