In de tweede helft van 2026 wordt ook in Zaanstad seismisch onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om aardwarmte als warmtebron in te zetten. De metingen maken deel uit van een groter onderzoek door SCAN (Seismische Campagne Aardwarmte Nederland) dat zich uitstrekt over 15 gemeenten in de regio Amsterdam.
Wanneer en wie voert het onderzoek uit?
De onderzoeken zijn begonnen in augustus 2026 en lopen tot en met november 2026. De campagne wordt uitgevoerd door EBN (Energie Beheer Nederland) en TNO, in opdracht van SCAN en met subsidie van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat, de Provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam.
Waar precies in de regio?
Naast Zaanstad vallen onder meer Oostzaan, Aalsmeer, Almere, Alphen aan den Rijn, Amsterdam, Amstelveen, De Ronde Venen, Diemen, Gooise Meren, Haarlemmermeer, Kaag en Braassem, Landsmeer, Nieuwkoop en Uithoorn binnen het onderzoeksgebied. In de Zaanstreek liggen de meetplaatsen aan de rand van het totale onderzoeksgebied; op kaarten van SCAN staan deze locaties langs de rand aangeduid met blauwe lijnen.
Welke meetmethoden gebruikt SCAN?
SCAN werkt met een combinatie van meetmethoden:
- grondmicrofoons (geofoons) die in het gras geplaatst worden, zichtbaar als kleine wit-oranje meetkastjes;
- metingen met voertuigen;
- lokale boringen voor aanvullende seismische data.
Deze technieken zijn gericht op het in kaart brengen van ondergrondse structuren en het inschatten van de haalbaarheid van het winnen van aardwarmte. SCAN heeft vergelijkbare campagnes eerder uitgevoerd in 2019–2022, 2023 en 2025. Ook de organisatie HVC deed in 2019 onderzoek naar mogelijkheden in Uitgeest, Heemskerk, Beverwijk, Zaanstad en Velsen.
Wat betekent dit voor inwoners van Zaanstad?
Het seismisch onderzoek zelf is veelal kleinschalig en tijdelijk van aard. In de praktijk kan dat betekenen dat bewoners tijdelijk geofoons in bermen of grasvelden zien, dat meetvoertuigen over wegen rijden of dat op sommige plekken boringen plaatsvinden. SCAN publiceert kaarten en demonstratiemateriaal waarin de locaties en werkwijzen worden toegelicht.
"aardwarmte als warmtebron"
Voor veel Zaankanters speelt de vraag welke gevolgen zo'n campagne en eventuele latere besluitvorming hebben voor de lokale leefomgeving en woningverwarming. Seismisch onderzoek is een eerste stap; het biedt informatie over de ondergrond die nodig is om te bepalen of aardwarmte technisch en economisch haalbaar is. Latere stappen — zoals proefboringen, aanleg van systemen of exploitatie — vergen aanvullende besluitvorming en vergunningen die op gemeentelijk en provinciaal niveau plaatsvinden.
Historie en vervolg
SCAN is niet nieuw in het gebied: eerdere campagnes leverden al data op en maakten deel uit van een breed traject om duurzame warmtebronnen te verkennen. De subsidie van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat en de betrokkenheid van Provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam tonen dat deze campagne onderdeel is van een grotere, regionale aanpak van de warmtetransitie.
| Feit | Gegevens |
|---|---|
| Aantal gemeenten | 15 |
| Tijdspanne onderzoek | augustus–november 2026 |
| Uitvoerders | EBN, TNO (onder SCAN) |
| Ondersteuning | Ministerie EZK, Provincie Noord-Holland, gemeente Amsterdam |
Voor bewoners die vragen hebben over specifieke meetlocaties of mogelijke hinder is het raadzaam de publicaties van SCAN en lokale berichtgeving in de gaten te houden. De campagne levert gegevens op die in de komende jaren kunnen bijdragen aan keuzes over de inzet van aardwarmte in de regio — keuzes die directe gevolgen hebben voor de lokale energievoorziening, woningverwarming en ruimtelijke inrichting.
De aanwezigheid van meetapparatuur en voertuigen zal tijdelijk zichtbaar zijn in delen van Zaanstad en Oostzaan. Voor bewoners is duidelijkheid over tijdstip, duur en aard van de werkzaamheden van belang; lokale overheden en SCAN zijn de eerst aangewezen partijen voor nadere informatie.
