In Huizen groeit belangstelling voor een nieuw energieconcept dat regenwater inzet om woningen gasloos te verwarmen en te koelen. Het model, ontwikkeld door initiatiefnemers Marcel Kasteleijn en Ton van Hecke, werkt met grote warmtebuffers gevuld met opgevangen regenwater en richt zich op groepen huizen of bedrijfspanden in plaats van op individuele adressen.
Werking en opzet van het systeem
Het systeem begint met het opvangen van regenwater van daken en straten. Het water gaat via filters naar een dakwaterbuffer, vervolgens naar een grijswaterbuffer en kan direct gebruikt worden voor toepassingen zoals de wasmachine of het doorspoelen van toiletten. Retourwater wordt gezuiverd met een combinatie van een septic tank en een helofytenfilter — een biologische zuivering met planten — zodat er een circulair gebruik ontstaat.
- Opvang: dak en straat
- Opslag: dakwater- en grijswaterbuffers
- Zuivering: septic tank + helofytenfilter
- Warmtebeheer: verwarmings- en koudesystemen met buffervakken
De buffers bestaan uit zakken die vol of leeg kunnen raken en waarin het water wordt opgewarmd of afgekoeld. Volgens de initiatiefnemers worden die buffers vooral 's nachts opgeladen, wanneer het elektriciteitsverbruik lager is. In het model is tevens een leidingsysteem opgenomen voor warme, koude en middentemperaturen, zodat zowel verwarming als koeling op wijkniveau geregeld kan worden.
Lokale toepassing in Huizen: collectief en modulair
Belangrijk verschil met individuele warmtepompen is dat het RainEnergy-model is ontworpen voor een groep woningen of bedrijven. "Dat wordt niet voor één bedrijf aangelegd, maar voor een groep bedrijven of een groep woningen", zeggen de ontwikkelaars. Voor Huizen betekent dat dat wijken of complexen met passende bouw- en inrichtingseisen het meeste voordeel kunnen halen.
| Onderdelen | Functie |
|---|---|
| Dakwaterbuffer | Opslag van schoon regenwater voor direct gebruik |
| Grijswaterbuffer | Opslag van licht vervuild water voor huishoudelijk hergebruik |
| Warmtebuffers (zakken) | Opslaan en leveren van warmte of koude aan leidingsysteem |
| Helofytenfilter & septic tank | Biologische zuivering van retourwater |
Voor woningaanpassingen is het model het meest effectief in combinatie met laagtemperatuurafgiftesystemen. "Vloerverwarming is veruit het meest efficiënt om te gebruiken, dus dat heeft wel de voorkeur", merken de initiatiefnemers op. Luchtverwarming is een alternatief; radiatoren zijn volgens hen het minst efficiënt.
Drinkwater en regelgeving
Een ambitieus onderdeel van RainEnergy is de mogelijkheid om regenwater uiteindelijk om te zetten in drinkwater. Volgens de ontwikkelaars kan dat vanaf 2027, maar hiervoor is aanpassing van wet- en regelgeving nodig. Organisaties zoals Vitens en overheidsinstanties moeten formeel aangeven dat drinkwater op deze wijze geproduceerd mag worden.
"Vanaf 2027 kan er met het model regenwater worden omgezet in drinkwater. Daarvoor moet de wetgeving nog worden aangepast."
Voor Huizen biedt de techniek kansen, maar ook vragen. Lokale waterschappen en drinkwaterbedrijven zullen moeten toetsen of kleinschalige of wijkgebonden drinkwaterproductie veilig en verantwoord is. Daarnaast spelen vergunningen, aansprakelijkheid en controle op de zuiveringsprocessen een rol.
Gevolgen voor bewoners en netbeheer
De initiatiefnemers noemen ook een rol in het terugdringen van netcongestie. Door buffers 's nachts te laden en warmte of koude uit te wisselen op wijkniveau, kan de druk op elektriciteitsnetten verminderen. Voor Huizen, waar de energietransitie en de groei van warmtepompen en elektrische auto’s de vraag naar stroom doet toenemen, is dat een relevant pluspunt.
Praktische invoering vergt echter tijd: het systeem is modulair, maar vraagt aanpassingen aan woningen (zoals vloerverwarming) en investeringen in infrastructuur. Voor buurtinitiatieven of projectontwikkelaars in Huizen kan RainEnergy een alternatief zijn om collectief stappen te zetten richting gasloze verwarming — mits samen met waterbedrijven en gemeente afspraken over veiligheid en regelgeving worden gemaakt.
