Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) meldt dat het gebied kampt met een uitzonderlijk tekort aan neerslag en dat de zoetwatervoorraden in het IJsselmeer en Markermeer snel slinken. Het gemiddelde neerslagtekort is volgens het waterschap opgelopen tot 310 millimeter. Hierdoor staat de zogenoemde verdringingsreeks ter verdeling van beschikbaar zoetwater nadrukkelijk op de agenda.
Wat betekent de verdringingsreeks?
De verdringingsreeks is een systeem waarmee het waterschap keuzes moet maken wanneer de beschikbare zoetwatervoorraad niet toereikend is voor alle gebruikers. HHNK geeft aan zich voor te bereiden op het inzetten van die reeks: sommige watervragen krijgen dan voorrang boven andere. Dat heeft gevolgen voor landbouw, drinkwatervoorziening en het regionale watersysteem.
Directe maatregelen en timing
Het waterschap neemt al maatregelen en geeft concrete aanwijzingen voor de korte termijn. Belangrijke punten uit de recente updates:
- Het gemiddelde neerslagtekort bedraagt 310 mm (status 10 augustus).
- HHNK verwacht dat het waterpeil in het IJsselmeer en Markermeer eind deze week of begin volgende week richting NAP -0,30 meter gaat.
- Vanaf zaterdag 8 augustus geldt een beweidingsverbod op de Waddenzeedijk op Texel en op delen van het vasteland om beschadiging van de grasmat en verslechtering van de dijkveiligheid te voorkomen.
- Het waterschap start op woensdag 12 augustus met inspecties van droogtegevoelige dijken: in totaal gaat het om ongeveer 450 kilometer dijk.
- Op donderdag 13 augustus roept HHNK de Landbouwadviescommissie bijeen om de sector te informeren over de situatie en de mogelijke gevolgen van de verdringingsreeks.
Waarom die maatregelen nodig zijn
Volgens HHNK zijn de dijken kwetsbaarder geworden door de combinatie van hoge droogte en beweiding. Waar de grasmat op dijken ernstig is aangetast, kunnen bij storm en hoge golven problemen ontstaan die de stabiliteit van de dijk bedreigen. Inspecties richten zich op onder meer droogtescheuren, vervormingen en verzakkingen.
Gevolgen voor landbouw en inwoners
De landbouwsector is een grote gebruiker van zoet water. Door de dreiging van verdere daling van de zoetwatervoorraden kan het waterschap maatregelen nemen die de irrigatie door agrariërs beperken. HHNK heeft agrariërs en inwoners al eerder opgeroepen zuinig met water om te gaan en benadrukt dat verdere beperkingen mogelijk zijn als de neerslag uitblijft.
| Onderwerp | Actuele waarde of maatregel |
|---|---|
| Neerslagtekort | 310 mm (status 10 augustus) |
| Verwacht peil IJsselmeer/Markermeer | NAP -0,30 m (eind deze week/begin volgende week) |
| Beweidingsverbod | Vanaf 8 augustus op Waddenzeedijk Texel en delen vasteland |
| Dijkinspecties | Start 12 augustus, ~450 km droogtegevoelige dijk |
| Landbouwadviescommissie | Bijeenkomst op 13 augustus |
Wat kunnen inwoners en boeren doen?
HHNK vraagt bewoners en agrariërs om direct zuiniger met water om te gaan. Praktische stappen zijn:
- Verminder onnodig gebruik van leidingwater voor irrigatie en schoonmaak.
- Volg lokale aanwijzingen over beweiding en dijktoegang strikt op.
- Houd peil- en kwaliteitsupdates van het waterschap in de gaten voor lokale beperkingen.
Ruimtelijke en bestuurlijke context
De droogte speelt zich af in een waterrijk en laaggelegen gebied waar waterbeheer cruciaal is voor veiligheid en landbouw. Het waterschap heeft nu de lastige taak om bij een ernstig tekort te bepalen welke waterbehoeften voorrang krijgen. De convocatie van de Landbouwadviescommissie laat zien dat HHNK wil dat betrokken partijen direct geïnformeerd worden en kunnen meedenken over verdeling en mitigatie.
De komende dagen zijn cruciaal: een combinatie van dalende peilen en weinig neerslag kan leiden tot verdere beperkende maatregelen. HHNK benadrukt dat de situatie dynamisch is en dat maatregelen worden afgestemd op de actuele stand van waterstanden en weersverwachting.
Bewoners en bedrijven wordt aangeraden updates van HHNK en lokale gemeenten te volgen en maatregelen te treffen om de afhankelijkheid van beperkt zoet water te verminderen.
