Landelijke Open Monumentendag komt naar Haarlemmermeer
Op 12 en 13 september doen tientallen monumenten in Haarlemmermeer mee aan de landelijke Open Monumentendag. De 40e editie van het evenement staat in het teken van „Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid”. Voor inwoners biedt dat twee dagen lang gratis toegang tot gebouwen en plekken die normaal gesloten zijn of juist zelden de aandacht krijgen.
Appelenburg: boerderij met zicht op de poldergeschiedenis
Een van de uitgelichte locaties is de boerderij Appelenburg aan de Doctor Heijelaan in Abbenes. In de boerderijwinkel richt de familie Zekveld tijdens Monumentendag een klein museum in met foto’s en voorwerpen uit de familiecollectie. Tussen verse groenten, fruit en streekproducten krijgen bezoekers zo een beeld van het agrarische verleden van de Huigsloterpolder.
De historische band tussen Appelenburg en de Huigsloterpolder gaat terug tot de verkaveling rond 1900. Na die verkaveling werd de polder in beheer gegeven aan vijftien kleine boeren, maar het land raakte slecht onderhouden: sloten werden niet goed uitgediept en de grond verzuurde. In 1926 kreeg Gerrit Zekveld (1899-1966) via oom Piet Roos de gelegenheid de hele Huigsloterpolder te huren. Zekveld voerde groot onderhoud uit: sloten werden gedempt, de grond gedraineerd en de Hoeve Alkemade gebouwd. Voor het ploegen werden negen paarden ingezet; waar de klei te diep was, spitten werklozen de grond diep op, tegen een uitkering van 9 gulden of 12,50 gulden als zij kwamen werken.
Tegenwoordig ligt Appelenburg aan de rand van de voormalige Huigsloterpolder, grenzend aan de Ringvaart. Verborgen tussen windsingels en oude fruitbomen wordt er nog altijd geboerd. De familie is nog steeds actief: in de broninformatie wordt genoemd dat zoon Gerton het werk van zijn vader Anton voortzet.
Schutsluis bij Fort bij Aalsmeer
Naast Appelenburg is ook de schutsluis bij het Fort bij Aalsmeer een locatie die tijdens Monumentendag openstaat. De schutsluis is een voorbeeld van kleine, technische waterbouwkundige werken die het landschap en de geschiedenis van de Haarlemmermeerpolder illustreren. Bezoekers krijgen zo de kans om een technisch monument te bekijken dat normaliter minder in de belangstelling staat.
"Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid"
Het thema van dit jaar benadrukt hoe erfgoed zich heeft aangepast en standgehouden in moeilijke omstandigheden, en nodigt uit om te kijken naar zowel grote iconen als bescheiden, lokale plekken met een verhaal.
- Data: 12 en 13 september (Open Monumentendag).
- Locaties in de krant belicht: Appelenburg (Doctor Heijelaan, Abbenes) en schutsluis bij Fort bij Aalsmeer.
- Wat te verwachten: boerderijwinkel met klein museum, historische foto’s en voorwerpen, inzage in technische waterwerken.
| Locatie | Adres | Kenmerk |
|---|---|---|
| Appelenburg | Doctor Heijelaan, Abbenes | Boerderij met boerderijwinkel en klein museum |
| Schutsluis | Fort bij Aalsmeer | Waterbouwkundig monument |
Voor inwoners van Haarlemmermeer biedt Open Monumentendag een kans om lokaal erfgoed opnieuw te ontdekken of om onbekende plekken te bekijken. De Appelenburg laat zien hoe diepe veranderingen in landgebruik en waterbeheer de dorps- en landbouwgeschiedenis hebben gevormd. De schutsluis geeft inzicht in de technische ingrepen die het land droog en leefbaar houden.
Wie van plan is te gaan, kan bij de betreffende locaties informeren naar openingstijden en eventuele rondleidingen. De landelijke organisatie van Open Monumentendag publiceert elk jaar een overzicht van deelnemende monumenten; lokale initiatieven vullen dat aanbod met activiteiten die de historische context van Haarlemmermeer belichten.
Door aandacht te besteden aan zowel grote als kleine monumenten legt de editie dit jaar extra nadruk op de veerkracht van plaatsen en gemeenschappen die met verandering en onzekerheid te maken hebben gehad — en nog steeds hebben.
