คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) นำสื่อมวลชนลงพื้นที่ตรวจติดตามการใช้งบประมาณโครงการศูนย์เสริมสร้างสุขภาพประชาชนและผู้สูงอายุในจังหวัดสระบุรี โดยตรวจสอบศูนย์ออกกำลังกายภายในอาคารของเทศบาลตำบลแสลงพัน อำเภอวังม่วง และศูนย์ของเทศบาลมวกเหล็ก อำเภอมวกเหล็ก พบเครื่องออกกำลังกายหลายรายการที่มีราคาสูงและมีสมรรถนะสูง ซึ่ง ป.ป.ช. ระบุว่าจะต้องติดตามความคุ้มค่าและความสมเหตุสมผลของการจัดซื้อ
จุดที่ ป.ป.ช. ให้ความสนใจ
การลงพื้นที่ครั้งนี้มีการตรวจสอบรายละเอียดของครุภัณฑ์กีฬาและงบประมาณการก่อสร้างศูนย์ พบข้อมูลสำคัญคือ ลู่วิ่งไฟฟ้าบางรายการมีราคาประเมินสูงถึง 880,000 บาทต่อเครื่อง และศูนย์หนึ่งแห่งมีการติดตั้งเครื่องออกกำลังกายรวมมากกว่า 100 รายการ ทั้งยังมีการติดตั้งเครื่องปรับอากาศและเปิดบริการให้ประชาชนใช้งานโดยไม่เก็บเงิน
“อุปกรณ์ภายในศูนย์มีความทันสมัยและค่อนข้างครบถ้วน แต่สิ่งที่ ป.ป.ช.ต้องติดตามคือ ความคุ้มค่าและความสมเหตุสมผลของการใช้งบประมาณ”
นอกจากนี้ ป.ป.ช.ยังเน้นย้ำถึงภาระค่าใช้จ่ายหลังการส่งมอบโครงการผู้ก่อสร้าง (องค์การบริหารส่วนจังหวัดสระบุรี) ส่งมอบศูนย์ให้เทศบาลท้องถิ่นเป็นผู้ดูแล ซึ่งรวมถึงค่าไฟฟ้า ค่าซ่อมบำรุง และค่าใช้จ่ายด้านบุคลากรที่อาจเป็นภาระต่อเทศบาลในระยะยาว
คำชี้แจงจากองค์การบริหารส่วนจังหวัดสระบุรี
รองนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสระบุรี ชี้แจงว่าโครงการเกิดจากนโยบายส่งเสริมสุขภาพประชาชนและการมีส่วนร่วมของชุมชน โดย อบจ.เป็นผู้ลงทุนจัดซื้อและก่อสร้างก่อนส่งมอบให้เทศบาลดูแลต่อ เพื่อให้บริการแก่ประชาชนทุกช่วงวัย โดยเฉพาะผู้สูงอายุ ซึ่งการเลือกซื้อครุภัณฑ์เน้นคุณภาพสูงและมีระบบวัดอัตราการเต้นของหัวใจเพื่อความปลอดภัยขณะออกกำลังกาย
รองนายก อบจ. ยืนยันว่าการจัดซื้อมีการพิจารณาเปรียบเทียบราคาและได้ราคาต่ำกว่าที่หน่วยงานอื่น เช่น การกีฬาแห่งประเทศไทย และกรุงเทพมหานคร โดยชี้ว่าการลงทุนในอุปกรณ์คุณภาพสูงจะช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านการซ่อมบำรุงระยะยาว
- ประเด็นที่ ป.ป.ช.ติดตาม : ความคุ้มค่าของราคาครุภัณฑ์และความเหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมาย
- ประเด็นภาระหลังส่งมอบ : ค่าไฟฟ้า ค่าบำรุงรักษา และการบริหารจัดการโดยเทศบาล
- คำอธิบาย อบจ. : เน้นคุณภาพเพื่อลดการซ่อมบำรุงและคำนึงถึงความปลอดภัยของผู้สูงอายุ
งบประมาณรวมของโครงการในจังหวัด
จากข้อมูลที่ตรวจสอบพบว่าโครงการศูนย์เสริมสร้างสุขภาพในพื้นที่จังหวัดสระบุรี ดำเนินการเป็นชุดในหลายปีงบประมาณ โดยแบ่งเป็นจำนวนศูนย์และงบประมาณรวมตามปีงบประมาณ ดังนี้
| ปีงบประมาณ | จำนวนศูนย์ | งบประมาณรวม (ล้านบาท) |
|---|---|---|
| พ.ศ. 2563 | 3 แห่ง | 91.28 |
| พ.ศ. 2564 | 9 แห่ง | 269.39 |
| พ.ศ. 2568 | 3 แห่ง | 99.98 |
| รวม | 15 แห่ง | 460.66 |
ข้อมูลดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าการลงทุนในโครงการนี้มีมูลค่ารวมสูง และการจัดซื้อครุภัณฑ์มูลค่าสูงที่พบเป็นส่วนย่อยของงบประมาณทั้งหมด แต่เนื่องจากเป็นการจ่ายจากงบแผ่นดิน ประเด็นความเหมาะสมและการติดตามจึงมีความสำคัญต่อความโปร่งใสและประโยชน์สาธารณะ
ผลกระทบต่อท้องถิ่นและสิ่งที่ต้องติดตาม
ปัญหาที่ ป.ป.ช. ห่วงใยไม่ได้เป็นเพียงราคาเครื่องที่สูงเท่านั้น แต่ยังรวมถึงภาระการดำเนินงานที่ตกไปยังเทศบาลผู้รับผิดชอบ ซึ่งหากเทศบาลไม่มีงบประมาณพอสำหรับค่าไฟหรือการซ่อมแซม ก็อาจทำให้การให้บริการไม่ต่อเนื่องหรือส่งผลต่อคุณภาพการบริการสาธารณะ
ในระยะต่อไป ประเด็นที่ควรติดตามคือ
- การชี้แจงหลักฐานการจัดซื้อและการเปรียบเทียบราคาจากผู้จัดซื้อ
- การประมาณค่าใช้จ่ายประจำปีสำหรับการดำเนินงานและซ่อมบำรุงของแต่ละศูนย์
- มาตรการที่เทศบาลจะใช้ในการรองรับภาระค่าใช้จ่ายหลังรับมอบ
การตรวจสอบของ ป.ป.ช.ครั้งนี้จึงเป็นการเริ่มต้นของการติดตามเพื่อให้เกิดความโปร่งใสและประโยชน์ต่อประชาชนในภาพรวม ขณะที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องรวมทั้ง อบจ. และเทศบาล ยังต้องชี้แจงรายละเอียดเชิงเอกสารและแผนการบริหารจัดการเพื่อคลี่คลายข้อกังวลที่เกิดขึ้น