คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) มีมติชี้มูลความผิดต่อนายชาญ พวงเพ็ชร์ อดีตนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดปทุมธานี และผู้เกี่ยวข้อง กรณีการจัดซื้อเครื่องออกกำลังกายในช่วงปีงบประมาณ พ.ศ. 2555 – 2556 ซึ่งคณะกรรมการเห็นว่าเป็นการกำหนดราคากลางและประมาณราคาที่สูงกว่าราคาตลาด ส่งผลให้หน่วยงานราชการได้รับความเสียหายรวมเป็นเงินประมาณ 44,574,012 บาท.
ปัญหาในการกำหนดงบประมาณและการประมาณราคา
จากการไต่สวนปรากฏรายละเอียดว่า เมื่อปีงบประมาณ พ.ศ. 2555 ขณะดำรงตำแหน่งนายก อบจ.ปทุมธานี นายชาญได้แจ้งให้สมาชิกสภา อบจ.เสนอแผนโครงการเพื่อแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนและพัฒนาคุณภาพชีวิต โดยกำหนดให้แต่ละคนเสนอวงเงินโครงการรายละ 5,000,000 บาท ผลปรากฏว่าสมาชิกรัฐบาลท้องถิ่น 10 ราย เสนอโครงการรวม 8 โครงการ เป็นวงเงินรวม 10,500,000 บาท.
ต่อมางานจัดทำแผนพัฒนาสามปี (พ.ศ. 2555–2557) และข้อบัญญัติงบประมาณประจำปี พ.ศ. 2555 ได้บรรจุรายการจัดซื้อเครื่องออกกำลังกายไว้ แต่การจัดทำราคากลางและการประมาณราคากลับไม่ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ของกระทรวงมหาดไทย
ข้อบกพร่องในการสืบราคาพัสดุ
คณะกรรมการตั้งข้อสังเกตว่าผู้เกี่ยวข้องมิได้จัดทำเอกสารแสดงแหล่งอ้างอิงของราคาตามข้อกำหนดของระเบียบกระทรวงมหาดไทย ทั้งยังไม่มีการแต่งตั้งคณะกรรมการกำหนดราคากลางเพื่อสืบราคาตลาดจริงตามที่ระบุไว้ในระเบียบการพัสดุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
บุคคลที่มีบทบาทในขั้นตอนประมาณราคาคือ นายสถาพร วงศ์พานิช ผู้อำนวยการกองช่าง ผู้เป็นเจ้าของงบประมาณ ซึ่งมอบหมายให้นายประเทือง กันธสมาส วิศวกรโยธา เป็นผู้ประมาณราคา แต่การประมาณราคาใช้ข้อมูลราคาจากการจัดซื้อเมื่อปีงบประมาณ พ.ศ. 2553–2554 ซึ่งเป็นชุดที่มีลักษณะและรายละเอียดไม่ตรงกับของที่ต้องการ ทำให้ไม่สามารถเปรียบเทียบเพื่อกำหนดราคากลางที่ถูกต้องได้
ผลกระทบและประเด็นทางกฎหมาย
การชี้มูลความผิดของ ป.ป.ช.ครั้งนี้เน้นว่าเป็นการกระทำที่ทำให้รัฐหรือหน่วยงานท้องถิ่นได้รับความเสียหายทางการเงินจำนวนมาก และเป็นการฝ่าฝืนหลักเกณฑ์การจัดซื้อจัดจ้างของหน่วยงานภาครัฐ การดำเนินการต่อไปจะขึ้นกับกระบวนการทางกฎหมายและการพิจารณาของ ป.ป.ช.ในขั้นตอนต่อไป
- ผู้ถูกชี้มูล: นายชาญ พวงเพ็ชร์ (อดีตนายก อบจ.ปทุมธานี) และผู้เกี่ยวข้อง
- ช่วงเวลาที่เกี่ยวข้อง: ปีงบประมาณ พ.ศ. 2555–2556 (มีข้อมูลอ้างอิงการจัดซื้อเดิมปี พ.ศ. 2553–2554)
- มูลค่าความเสียหายโดยประมาณ: 44,574,012 บาท
ตารางสรุปข้อมูลสำคัญ
| หัวข้อ | ข้อมูล |
|---|---|
| ปีงบประมาณที่ตรวจสอบ | พ.ศ. 2555–2556 |
| จำนวนความเสียหาย | 44,574,012 บาท |
| ผู้มีบทบาทในการประมาณราคา | นายประเทือง กันธสมาส (วิศวกรโยธา) |
แนวทางต่อไปและความสำคัญต่อสาธารณะ
การชี้มูลของ ป.ป.ช.ถือเป็นขั้นตอนหนึ่งในกระบวนการยุติธรรม ซึ่งอาจนำไปสู่การเรียกคืนความเสียหายหรือการดำเนินคดีทางอาญา ขณะเดียวกันเหตุการณ์นี้เป็นกรณีตัวอย่างที่ชี้ให้เห็นความสำคัญของการปฏิบัติตามระเบียบการจัดซื้อจัดจ้างและการตรวจสอบราคากลางอย่างเคร่งครัดสำหรับหน่วยงานท้องถิ่น เพื่อป้องกันการสูญเสียทรัพยากรสาธารณะ
สำหรับประชาชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ข้อเท็จจริงจากการไต่สวนชี้ชัดในหลายประการเกี่ยวกับขั้นตอนการกำหนดราคากลางและการประมาณราคา ซึ่งจะต้องได้รับการตรวจสอบต่อเนื่องจากหน่วยงานที่มีอำนาจ และอาจเป็นกรณีศึกษาสำหรับการปรับปรุงหลักเกณฑ์ภายในขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต่อไป
