มหาวิทยาลัยชูอัตลักษณ์ใหม่ผสานนวดท้องถิ่นกับทุนวัฒนธรรม
เมื่อวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2569 มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ เปิดตัวโครงการสร้างอัตลักษณ์ด้านเวลเนสสำหรับจังหวัด ฉะเชิงเทรา ภายใต้ชื่อแนวคิดที่เรียกว่า “โพธิ์-บางปะกง” โดยทำงานร่วมกับกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือกและเครือข่ายภาคีท้องถิ่น เพื่อผสานองค์ความรู้การนวดไทยเข้ากับบริบทของลุ่มน้ำบางปะกง สร้างประสบการณ์สุขภาวะที่สะท้อนตัวตนของพื้นที่
แนวคิดและเป้าหมายของโครงการ
แนวคิดดังกล่าววางกรอบการพัฒนาเป็นส่วนหนึ่งของการผลักดันให้ฉะเชิงเทราเป็น เมืองสมุนไพร และ เมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ โดยใช้การเชื่อมโยงกับ “5 สัมผัส” ได้แก่ รูป รส กลิ่น เสียง และสัมผัส เพื่อให้บริการด้านเวลเนสไม่ใช่เพียงการนวดเป็นกิจกรรมแยกจากบริบท แต่เป็นประตูเชื่อมโยงไปยังทรัพยากรธรรมชาติ สมุนไพร อาหาร และวิถีชุมชนในพื้นที่
ผู้ร่วมขับเคลื่อนและการเปิดตัว
การเปิดตัวโครงการจัดขึ้นที่มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ โดยมี ดร. วันนี นนท์ศิริ หัวหน้าผู้ตรวจราชการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานในพิธี พร้อมด้วยผู้แทนจากกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ได้แก่ นายกรกฤช ลิ้มสมมุติ รองอธิบดี และคณาจารย์มหาวิทยาลัยรวมทั้งเครือข่ายภาคีเข้าร่วม เพื่อกำหนดทิศทางการพัฒนาองค์ความรู้ มาตรฐาน และการยกระดับศักยภาพชุมชนให้สอดคล้องกับการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ
“โพธิ์-บางปะกง” ไม่ใช่เพียงชื่อท่านวด แต่คือการสร้างอัตลักษณ์ของพื้นที่
องค์ประกอบสำคัญของการพัฒนา
จากข้อมูลที่มหาวิทยาลัยนำเสนอแนวทางการพัฒนาประกอบด้วยการเชื่อมโยงการนวดไทยกับประเด็นต่อไปนี้
- ภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านสมุนไพรและการแพทย์แผนไทย
- ทรัพยากรอาหารและรสชาติท้องถิ่นของลุ่มน้ำบางปะกง
- องค์ประกอบเชิงวัฒนธรรม เช่น เสียงและวิถีชีวิตชุมชนที่เป็นเอกลักษณ์
- การพัฒนามาตรฐานการให้บริการสปา เวลเนส และการนวดเพื่อรองรับนักท่องเที่ยว
ความหมายต่อการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจท้องถิ่น
การผลักดันอัตลักษณ์เช่นนี้มีแนวโน้มจะส่งผลต่อภาคการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของจังหวัด หากสามารถพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์และบริการที่มีมาตรฐาน จะช่วยเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจแก่ผู้ประกอบการท้องถิ่น ทั้งผู้ประกอบการด้านสปา ผู้ผลิตสมุนไพร ผู้ประกอบการอาหาร และกิจกรรมเชิงประสบการณ์สำหรับนักท่องเที่ยว
| ประเด็น | แนวทางที่นำเสนอ |
|---|---|
| รากวัฒนธรรม | เชื่อมการนวดกับเรื่องเล่าวิถีชุมชน |
| สมุนไพร | ส่งเสริมการใช้พืชหอมและยาสมุนไพรท้องถิ่น |
| มาตรฐานบริการ | พัฒนาความรู้และมาตรฐานการนวด สปา เวลเนส |
ความท้าทายและข้อพิจารณา
แม้แนวคิด “โพธิ์-บางปะกง” จะมีศักยภาพในการสร้างภาพลักษณ์ใหม่ให้จังหวัด แต่การแปลงเป็นผลประโยชน์ที่จับต้องได้ต้องอาศัยการประสานงานทั้งด้านมาตรฐานฝึกอบรม การรับรองคุณภาพบริการ การมีส่วนร่วมของชุมชน และการตลาดที่ชัดเจน นอกจากนี้ยังต้องพิจารณาความยั่งยืนทางสิ่งแวดล้อมเมื่อมีการเพิ่มการท่องเที่ยว ทั้งนี้มหาวิทยาลัยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกำลังอยู่ในกระบวนการพัฒนาองค์ความรู้และมาตรฐานรองรับขั้นตอนต่อไป
โครงการดังกล่าวสะท้อนทิศทางการใช้ทุนวัฒนธรรมท้องถิ่นมาเป็นแรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์ของฉะเชิงเทรา โดยหากได้รับการพัฒนาอย่างเป็นระบบ อาจกลายเป็นส่วนสำคัญในการวางตำแหน่งจังหวัดในฐานะ เมืองอโรม่า และจุดหมายสู่การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพในภูมิภาค