Herdenking zichtbaar in het hart van Arnhem
ARNHEM – In de Eusebiuskerk zijn deze maand tientallen levensgrote, stalen silhouetten geplaatst van de kunstfamilie Standing With Giants. De figuren staan midden in het schip en vormen een directe verwijzing naar de militairen die tijdens de Slag om Arnhem vochten.
Buiten de kerk werd tegelijk een nieuwe Vector of Memory onthuld. Met dat symbool is de Eusebius zichtbaar opgenomen in de Liberation Route Europe, het internationale netwerk dat plekken markeert die van betekenis zijn voor de Europese bevrijding in de Tweede Wereldoorlog.
Internationale beweging, lokale inzet
Standing With Giants is opgericht door de Britse veteraan Dan Barton en groeide uit tot een internationale herdenkingsbeweging. De stalen silhouetten die nu in Arnhem staan, zijn met de hand vervaardigd door een groep vrijwilligers, waaronder veel veteranen.
„Het zijn giganten, het zijn Giants. Ik zou er eerlijk gezegd geen andere naam voor kunnen bedenken als je beseft wat hier gebeurd is.”
Die woorden sprak Jurriaan de Mol, oprichter van Liberation Route Europe, kort voor de onthulling van de Vector of Memory bij de Eusebius. De Mol koppelt de benaming expliciet aan de inzet van de militairen die in september 1944 bij Arnhem betrokken waren.
Symboliek en locaties
De keuze voor de kerk is niet willekeurig. In het middenschip sluiten de Giants aan bij andere herdenkingsobjecten in de Eusebius: de hangende parachutisten in de raadskapel en de Slag om Arnhem Experience in de kerktoren. Die toren biedt volgens De Mol een treffend uitzicht over de stad en het omliggende landschap waar in 1944 werd gestreden.
- De Giants zijn dit jaar op meerdere bijzondere locaties te zien.
- Naast Arnhem staan exemplaren bij het British Normandy Memorial in Normandië.
- Ook de Ginkelse Heide en zelfs Buckingham Palace behoren tot de plekken waar de figuren staan.
| Locatie | Betekenis |
|---|---|
| Eusebiuskerk, Arnhem | Nieuwe plaatsing in het middenschip; verbonden met lokale herdenkingsplekken |
| Ginkelse Heide | Belangrijke landingsplek tijdens de Slag om Arnhem |
| British Normandy Memorial | Internationale plek voor herdenking in Normandië |
| Buckingham Palace | Symbool van internationale erkenning; aanwezig bij vorstelijk bezoek |
Historische context en impact
De Mol verwees bij de onthulling naar de schaal van de Nederlandse en Britse operaties in 1944. Van de naar schatting 10.000 Britse militairen die bij Arnhem landden, bereikte volgens hem slechts een klein deel de brug over de Rijn. Onder leiding van John Frost hielden die een deel van de positie dagenlang stand; dat beeld van vasthoudendheid ligt aan de basis van de hedendaagse waardering voor die plaatsvervulling.
De zichtbaarheid van de Eusebius als herdenkingsplek kan meerdere gevolgen hebben voor Arnhem: bezoekers van de kerk zien niet alleen het religieuze en architectonische erfgoed, maar worden ook geconfronteerd met de internationale geschiedenis die hier vorm krijgt. De combinatie van kunst, herinnering en toeristische oriëntatiepunten versterkt de positie van Arnhem op de Liberation Route Europe.
Nationaal en lokaal draagvlak
De onthulling bij de kerk vond plaats in aanwezigheid van lokale betrokkenen. Wethouder Tjienta van Pelt (Herdenken en Erfgoed) nam deel aan de plechtigheid, waarmee het gemeentebestuur zijn steun aan de toevoeging van de Vector of Memory duidelijk maakte.
Voor Arnhem betekent dit dat herinnering en educatie over de Slag om Arnhem opnieuw in de publieke ruimte zijn geplaatst, op een manier die zowel lokale bewoners als buitenlandse bezoekers uitnodigt te reflecteren op de gebeurtenissen van september 1944.
De komst van de Giants en de nieuwe aanduiding als onderdeel van de Liberation Route Europe geven de Eusebius en haar omgeving een extra laag van betekenis, met aandacht voor zowel persoonlijke verhalen van veteranen als voor de internationale context van de bevrijding.