Mozilla, de organisatie achter de browser Firefox, waarschuwt dat strengere antitrustmaatregelen tegen Google kunnen leiden tot een gedwongen terugtrekking van onafhankelijke browserontwikkelaars uit de markt. Volgens Mozilla zou een verbod op betalingen van Google aan verspreiders van zoekmachines de economische basis onder browsers als Firefox kunnen wegnemen en zo de keuzevrijheid en privacy van gebruikers ondermijnen.
Wat staat er op het spel
De waarschuwing van Mozilla staat in een amicus curiae-brief die recent is ingediend bij het Amerikaanse Hof van Beroep voor het District of Columbia. De zaak dateert uit 2020, toen het Amerikaanse ministerie van Justitie en een groep staten Google aanklaagden wegens vermeende mededingingsschendingen. Sindsdien zijn er meerdere juridische stappen en uitspraken geweest die de positie van Google in de zoekmarkt hebben onderzocht en aan banden gelegd.
Juridische achtergrond en eerdere uitspraken
Rechter Amit Mehta van de federale rechtbank in Washington stelde in 2024 vast dat Google zijn monopolie op twee markten — algemene zoekdiensten en tekstadvertenties bij zoekopdrachten — op onrechtmatige wijze had in stand gehouden. Naar aanleiding van die uitspraak legde Mehta in september 2025 maatregelen vast die Google voor zes jaar verbieden exclusieve distributieovereenkomsten te sluiten voor onder meer Google Search, Chrome, Google Assistant en de Gemini-app.
| Jaar | Belangrijke gebeurtenis |
|---|---|
| 2020 | Aanklacht door ministerie van Justitie en meerdere deelstaten |
| 2024 | Rechter Mehta oordeelt dat Google zijn monopolie onrechtmatig in stand hield |
| september 2025 | Maatregelen tegen exclusieve distributieovereenkomsten voor zes jaar |
Economische gevolgen voor browsers
Volgens Mozilla zou het uitsluiten van betalingen door Google grote gevolgen hebben voor verspreiders van zoekdiensten. De rechter zelf merkte op dat een verbod op dergelijke betalingen ertoe kan leiden dat distributeurs Google als standaardzoekmachine blijven aanbieden zonder daarvoor inkomsten te ontvangen, of dat zij overstappen op minder kwalitatieve zoekaanbieders om alsnog betalingen te verkrijgen.
"Een verbod op deze betalingen kan er volgens Mozilla toe leiden dat het bedrijf en andere onafhankelijke browserontwikkelaars zich terugtrekken uit de markt."
Mozilla benadrukt dat dit scenario niet alleen commerciële consequenties heeft, maar ook implicaties voor privacy en beveiliging. Firefox profileert zich expliciet als browser met aandacht voor deze aspecten; het wegvallen van zulke spelers zou volgens Mozilla de macht van grote technologiebedrijven verder concentreren.
- Concurrentie: Minder onafhankelijke browsers kan de marktmacht van dominante spelers versterken.
- Privacy en beveiliging: Gebruikers kunnen mogelijk een browser verliezen die expliciet op deze thema's inzet.
- Distributie van zoekdiensten: Plaatsing van standaardzoekmachines in browsers kan veranderen zonder betalingen.
Breed debat over remedies
De zaak illustreert een breder debat over de juiste remedie tegen marktmacht: moet men exclusieve distributie en betalingen helemaal verbieden, of zijn gerichte beperkingen en toezicht effectiever? Rechter Mehta staat het betalen van distributiepartners vooralsnog toe, maar stelde tegelijk restricties op exclusiviteitsafspraken. Mozilla en andere onafhankelijke ontwikkelaars pleiten er nu op aan te dringen dat de gevolgen voor innovatie en gebruikersvrijheid expliciet worden meegewogen bij verdere beslissingen.
De uitkomst van de lopende procedures bij het Hof van Beroep kan verstrekkende gevolgen hebben voor de samenstelling van het browserlandschap en de manier waarop zoekdiensten worden aangeboden. Voor zowel beleidsmakers als gebruikers staat veel op het spel: keuzevrijheid, competitie en de balans tussen commerciële modellen en privacybescherming.
Voor nu blijft onduidelijk welke aanvullende maatregelen, indien aanwezig, toezichthouders zullen opleggen en hoe marktpartijen daarop reageren. De zaak blijft een belangrijk toetsingspunt voor hoe mededingingsrecht digitale infrastructuur en dienstverleners vormgeeft.
