Het bruto binnenlands product van Israël is in het meest recente kwartaal op een geannualiseerde en seizoengecorrigeerde basis met 15,4 procent gestegen. Dat maakt duidelijk dat de economie zich snel herstelt nadat eerdere druk door veiligheidsincidenten tot een krimp leidde.
Wat de cijfers zeggen
De groei van 15,4 procent is berekend op jaarbasis: de stijging die in het kwartaal is gemeten, wordt op jaarbasis geprojecteerd. Het cijfer valt duidelijk hoger uit dan de meeste schattingen van economen die werden geraadpleegd door persbureau Bloomberg. Tegelijkertijd is het krimpcijfer voor het eerste kwartaal naar beneden bijgesteld naar 2,2 procent.
Waar kwam het herstel vandaan?
De belangrijkste aanjager van het herstel was de export. De uitvoer van goederen en diensten nam met 35,2 procent toe. Daarnaast droegen zowel de overheid als huishoudens bij: de overheidsconsumptie klom met 19,5 procent en de particuliere consumptie met 14,7 procent.
- Export goederen en diensten: +35,2%
- Overheidsconsumptie: +19,5%
- Particuliere consumptie: +14,7%
De cijfers tonen dat externe vraag en aanzienlijke binnenlandse bestedingen samen het herstel hebben gedragen. Voor burgers in hun dagelijkse leven vertaalt dit zich bijvoorbeeld in een toename van bestedingen aan duurzame goederen, zoals huishoudelijke apparatuur of een tweedehands auto — uitgaven die consumenten uitstellen tijdens onzekere periodes maar weer oppakken zodra de situatie verbeterd.
Achtergrond: oorzaken van de eerdere krimp
In maart reageerde Iran met een aanval op Israël door middel van raketten en drones; daarnaast vuurde Hezbollah vanuit Libanon op Israël. Die veiligheidsdreiging leidde ertoe dat bedrijven tijdelijk hun deuren sloten of te maken kregen met verstoringen. Ook werden veel reservisten opgeroepen en waren scholen ongeveer een maand gesloten. Deze factoren verklaarden de eerder gerapporteerde economische krimp.
"De economie van het land zal naar verwachting snel herstellen", zei Yonie Fanning, hoofdstrateeg bij de Israëlische bank Mizrahi Tefahot.
Fanning verwachtte specifiek dat consumentenbestedingen, waaronder uitgaven aan duurzame goederen, een belangrijke rol zouden spelen bij het herstel. Die verwachting lijkt in de recente cijfers te worden bevestigd.
Vooruitzichten
De Israëlische centrale bank verhoogde recentelijk haar groeiprognose voor het hele jaar naar 4 procent. Bovendien voorziet de centrale bank een versnelling van de groei naar 5,5 procent in 2027. Die prognoses impliceren vertrouwen dat de schok van de veiligheidsincidenten tijdelijk was en dat onderliggende economische fundamenten sterk blijven.
| Indicator | Wijziging |
|---|---|
| BBP (geannualiseerd) | +15,4% |
| BBP Q1 (herzien) | -2,2% |
| Export goederen en diensten | +35,2% |
| Overheidsconsumptie | +19,5% |
| Particuliere consumptie | +14,7% |
Voor Nederlandse bedrijven en consumenten heeft het Israëlische herstel vooral indirecte betekenis. Een sterker herstel in Israël kan de wereldhandel aanjagen en tegengas geven aan wereldwijde groeivertragingen. Voor Nederlandse importeurs of handelspartners met activiteiten in de regio kan dat positief uitpakken: orders en handelsstromen kunnen herstellen na eerdere verstoringen.
Toch zijn risico's niet verdwenen. Veiligheidssituaties kunnen plotseling weer verslechteren en daarmee opnieuw economische activiteit verstoren. Voor nu wijzen de beschikbare cijfers op een opmerkelijk kort herstel, gestaafd door zowel buitenlandse vraag als binnenlandse bestedingen.
Voor de consument levert dit herstel concrete effecten op: winkels en leveranciers die tijdelijk gesloten of terughoudend waren, kunnen bestellingen en voorraden weer opbouwen; huishoudens krijgen mogelijk weer vertrouwen om grotere aankopen te doen. In de praktijk betekent dat bijvoorbeeld dat een gezin dat vorig kwartaal de aanschaf van een nieuwe wasmachine uitstelde, nu eerder geneigd is die aankoop te doen als de winkels weer goed geleverd zijn en het inkomensvertrouwen toeneemt.
