Het droge weer keert terug. Na een periode met wisselende regenbuien wordt het vanaf donderdag aanzienlijk droger in Nederland, meldt weerbureau Weeronline op basis van de laatste weersverwachtingen. Die omslag leidt opnieuw tot een groei van het landelijke neerslagtekort, een belangrijke maat voor de ernst van de droogte.
Actuele tekorten en regionale verschillen
Op dit moment bedraagt het landelijk neerslagtekort naar schatting 250 millimeter. Ter vergelijking: het normale neerslagtekort rond het einde van september is ongeveer 94 millimeter. De verdeling van het tekort is niet uniform; er bestaan duidelijke regionale verschillen die gevolgen hebben voor natuur, landbouw en waterbeheer.
| Regio | Neerslagtekort (mm) |
|---|---|
| Noordoosten | 120–200 |
| Zeeland, Limburg, Brabant | meer dan 300 |
Rijnafvoer blijft laag
De droogte is ook zichtbaar in de rivierafvoeren. Bij Lobith, waar Nederland de Rijn binnenstroomt, wordt momenteel een afvoer gemeten van ongeveer 645 kubieke meter per seconde. Dat is fors lager dan gebruikelijk voor deze periode; normaal schommelt de afvoer daar tussen de 1.500 en 1.600 m3/s. Weeronline rekent erop dat de afvoer de komende tijd nog verder daalt, naar ongeveer 590 m3/s, wat extra druk zet op de waterstand van de rivier.
- De landelijke waterbalans verslechtert opnieuw na tijdelijk herstel door regenbuien.
- Particulier en agrarisch watergebruik, natuurgebieden en scheepvaart kunnen hinder ondervinden van lagere waterstanden.
- Regionale verschillen vereisen gerichte maatregelen van waterschappen en provincies.
Gevolgen en vervolgstappen
Een oplopend neerslagtekort heeft meerdere directe en indirecte effecten. Voor de landbouw betekent minder beschikbaar oppervlakte- en grondwater extra stress voor gewassen, juist in de overgang naar het natte seizoen. Natuurgebieden krijgen te maken met veranderde grondwaterstanden, wat schadelijk kan zijn voor kwetsbare ecosystemen.
Voor de Rijn betekent een aanhoudend lage afvoer beperkingen voor de scheepvaart en levert het risico op dat uiterwaarden en aanliggende bodemlagen droger worden. Waterbeheerders hanteren normaal gesproken verschillende instrumenten, zoals peilbeheer, herverdeling van zoetwatervoorraden en in het uiterste geval beperkingen op gebruik, om effecten te beperken. De exacte maatregelen hangen af van de ontwikkeling van neerslag en rivierafvoer in de komende weken.
Weeronline waarschuwt dat de weersomslag naar droger en vaker zonnig weer het neerslagtekort verder kan vergroten, zeker in de zuidelijke provincies waar het tekort het hoogst is. Voor bewoners en organisaties in de meest getroffen gebieden betekent dit: alert blijven op het wateraanbod en voorbereidingen treffen waar mogelijk.
De komende dagen volgen meer weer- en waterstandenanalyses; die bepalen welke acties waterbeheerders en overheden noodzakelijk achten. Voor nu is duidelijk dat de eerder afgenomen droogte niet duurzaam is geweest en dat de conditie van het watersysteem van Nederland opnieuw verslechtert.
Elif Öztürk, Binnenlandredactie WE NEWS