Nederlandse bestuurders hebben een veel positiever beeld van het AI-gebruik binnen hun organisatie dan mensen op de werkvloer. Uit onderzoek onder 440 beslissers blijkt een discrepantie van ongeveer 24 tot 26 procentpunt tussen de perceptie van de top en de realiteit van dagelijkse gebruikers. Experts noemen die kloof een belangrijke reden dat agentic AI-projecten vaak niet de stap maken van experiment naar productie.
Techniek staat niet in de weg, organisatie wél
In een gesprek bij Emerce Talks leggen meerdere kenners uit dat de hindernis vooral organisatorisch van aard is. Volgens Joop Snijder, CTO van Aigency en Head of Research bij Info Support, is de technologie ruimschoots beschikbaar en zijn toepassingsgevallen talrijk. De problemen zitten volgens hem op een ander vlak: financiering en procesinrichting.
Snijder wijst op een structureel financieringsprobleem: pilots worden vaak betaald uit innovatiebudgetten, terwijl de reguliere operatie die de toepassing moet gaan draaien geen middelen heeft om de implementatie voort te zetten. "
Dan heb je gewoon letterlijk een gat" stelt hij hierover. Dat leidt ertoe dat veel projecten na de pilot stagneren, simpelweg omdat er geen structurele middelen voorhanden zijn.
Visie en governance ontbreken
Michel van Velden, ceo van Craftmore en hoofd Empathy Lab bij EPAM, noemt op bestuursniveau een gebrek aan duidelijke visie en technologische kennis. Zonder die strategische kaders blijft het onduidelijk hoe en waar AI een rol moet krijgen binnen bedrijfsprocessen. Van Velden benadrukt dat in de overgang van pilot naar opschaling governance vaak wordt vergeten: welke beslissingen houdt de mens, welke worden geautomatiseerd, en waar ligt de grens tussen mens en machine?
Een ander punt dat in het gesprek naar voren komt, is de mogelijke impact op de arbeidsmarkt. Van Velden verwacht een verschuiving in de bureausector: als productiesnelheid door inzet van AI sterk toeneemt, betekent dat niet automatisch dat er evenveel extra werk ontstaat. "Als wij nu drie keer zo snel kunnen produceren, dan is er niet drie keer zoveel werk. Dus ergens gaat die shake-out komen."
- Onderzoeksbasis: 440 Nederlandse beslissers.
- Perceptiekloof: ongeveer 24–26 procentpunt tussen bestuur en werkvloer.
- Belangrijkste knelpunten: financieringsstructuur en gebrek aan governance/visie op directieniveau.
Gevolgen voor implementatie van agentic AI
De gesignaleerde kloof heeft praktische gevolgen. Organisaties die denken dat ze al ver zijn zullen geen extra middelen vrijmaken om productieomgeving, monitoring en opschaling te realiseren. Daardoor blijven veel projecten pilots, zonder duidelijke route naar structurele inzet. Experts waarschuwen dat zonder aangepaste financieringsmodellen en scherpe governance veel beloften van AI gevoelig blijven voor teleurstelling.
De discussie raakt ook aan verantwoordelijkheidsvragen: hoe borg je verantwoord gebruik wanneer beslissingen deels door autonome systemen worden genomen? Volgens de gesprekspartners is dat juist een onderdeel van het governancemodel dat vaak te weinig aandacht krijgt tijdens de pilotfase.
| Kenmerk | Waarde |
|---|---|
| Aantal ondervraagden | 440 |
| Perceptiekloof bestuur vs. werkvloer | 24–26% |
Voor Nederlandse organisaties betekent dit dat investeren in technologie alleen niet genoeg is. Er is een even dringende noodzaak om financieringsroutes aan te passen, bestuurders beter te informeren over de actuele stand van zaken en expliciete governanceregels vast te leggen die de rol van mens en machine scheiden en regelen. Zonder die stappen blijft veel potentieel van AI onbenut, met alle operationele en maatschappelijke consequenties van dien.
