Ürün kaybını azaltacak tesis devreye alındı
Kahramanmaraş’ın önemli tarım merkezlerinden Türkoğlu ilçesinde yetiştirilen Trabzon hurmasının ekonomik değerini artırmak amacıyla kurulan kurutma tesisi faaliyete geçti. Kırmakaya Mahallesi Tarımsal Kalkınma Kooperatifi tarafından hayata geçirilen yatırım, üreticilerin kısa hasat döneminde karşılaştığı satış baskısını azaltmayı ve yaş üründe meydana gelen kayıpların önüne geçmeyi hedefliyor. 300 ton kapasiteye sahip tesis, ürünün yalnızca hasat döneminde değil, yılın farklı aylarında pazarlanabilmesine imkan sunacak.
Yatırım, Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansının 2024 Sosyal Gelişmeyi Destekleme Programı kapsamında sağlanan mali destekle kuruldu. Projenin hayata geçirilmesinde Türkoğlu Kaymakamlığı, İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Türkoğlu Belediyesi ve Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi de katkı sağladı. Tesisin, ilçede uzun süredir devam eden hurma üretiminin daha düzenli bir pazarlama yapısına kavuşmasına katkı vermesi bekleniyor. Böylece üretici, ürününü hasat sonrasında kısa sürede elden çıkarmak yerine kurutma sürecinden geçirerek daha uzun vadeli satış planı yapabilecek.
Kısa hasat dönemi pazarlama sorununu büyütüyordu
Kırmakaya Mahallesi Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Ali Çavuşoğlu, Orçan Vadisi’nde hurma yetiştiriciliğinin 1990’lı yıllarda başladığını ve zaman içinde yaygınlaştığını belirtti. Üretim miktarının artmasıyla birlikte ürünün pazarlanmasında sorunlar ortaya çıktığını aktaran Çavuşoğlu, yaş hurmanın hassas yapısı nedeniyle hasat sonrasında hızlı hareket edilmesi gerektiğine dikkati çekti. Kurutma işleminin bu baskıyı azaltacağını ifade eden Çavuşoğlu, tesisin bölgede örnek oluşturmasını ve üreticilerin kendi ürünlerini kurutarak pazara sunabilmesini amaçladıklarını söyledi.
Yaş hurma çok beklemez. Bir dokunulduğunda ya da leke aldığında üç günde çürür; kurutulduğunda ise ömrü 6 ay uzuyor.
Kooperatif başkanı, kuru meyve ve sebzeye Türkiye’de ve Avrupa’da ilginin arttığını belirterek bu yıl tesiste 300 ton hurma kurutmayı hedeflediklerini bildirdi. Kurutulmuş ürünün yaş hurmaya göre daha kolay pazarlanabildiğini kaydeden Çavuşoğlu, tesiste işlenecek ürün için daha kurutma aşaması tamamlanmadan talep bulunduğunu ifade etti. Bu durum, üreticinin hasat döneminde oluşan fiyat ve satış belirsizliğini azaltabilecek bir pazar kanalına işaret ediyor.
900 dönüm bahçeden 2 bin ton rekolte beklentisi
DOĞAKA Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü İbrahim Başar Saydam’ın verdiği bilgiye göre Türkoğlu’nda 900 dönüm hurma bahçesi bulunuyor. İlçede bu yıl 2 bin ton rekolte bekleniyor. Mevcut üretim miktarı ile tesisin 300 tonluk kapasitesi birlikte değerlendirildiğinde, kurutma yatırımının ilçedeki toplam üretimin tamamını tek başına karşılamayacağı görülüyor. Bununla birlikte tesis, özellikle ürünün hassasiyet nedeniyle kısa sürede değer kaybettiği dönemlerde önemli bir işleme ve depolama seçeneği oluşturuyor.
| Gösterge | Veri |
|---|---|
| Kurutma tesisi kapasitesi | 300 ton |
| Hurma bahçesi alanı | 900 dönüm |
| Beklenen yıllık rekolte | 2 bin ton |
| Kurutma sonrası ömrün uzaması | 6 ay |
Ürün 12 ay pazarlanabilecek
Saydam, hurma sezonunun kısa olmasına karşın kurutma işlemi sayesinde ürünlerin soğuk hava deposuna ihtiyaç duyulmadan saklanabileceğini vurguladı. Bu uygulama, hasat ile satış arasındaki süreyi genişleterek ürünün yılın 12 ayı pazarlanabilmesini sağlayacak. Soğuk depolama yatırımı gerektirmeden muhafaza imkanı sunulması, özellikle kısa hasat döneminde ürününü aynı anda pazara çıkarmak zorunda kalan üreticiler bakımından önem taşıyor. Kurutulmuş ürünün taşınması ve satışının yaş ürüne göre daha esnek hale gelmesi de pazarlama sürecini destekleyebilir.
Projenin Türkoğlu tarımındaki etkisi yalnızca ürünün korunmasıyla sınırlı kalmayacak. Kurutma tesisi, yaş hurmanın kısa sürede elden çıkarılması nedeniyle oluşan değer kaybını azaltarak üreticinin gelir planlamasına katkı sunabilecek. Kooperatif çatısı altında yürütülen çalışma, üreticilerin işleme, muhafaza ve pazarlama aşamalarında ortak hareket etmesine de zemin hazırlıyor. İlçede hurma üretiminin genişlemesiyle ortaya çıkan pazarlama ihtiyacına karşı geliştirilen yatırımın sonuçları, tesisin kapasitesinin ne ölçüde kullanılacağı ve ürünün hangi pazarlara ulaştırılacağıyla birlikte şekillenecek.
- 300 tonluk tesis, yaş hurmanın kurutularak daha uzun süre saklanmasını sağlayacak.
- Türkoğlu’nda bulunan 900 dönüm bahçede bu yıl 2 bin ton rekolte bekleniyor.
- Kurutulan ürünün yıl boyunca pazarlanması ve üretici kayıplarının azaltılması amaçlanıyor.