วันที่ 14 สิงหาคม พ.ศ. 2569 คณะกรรมาธิการการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำเดินทางลงพื้นที่อำเภอสังขะ จังหวัดสุรินทร์ เพื่อรับฟังปัญหาและความต้องการด้านทรัพยากรน้ำจากผู้นำชุมชน เจ้าหน้าที่ท้องถิ่น และประชาชนในพื้นที่ โดยมีหน่วยงานด้านทรัพยากรน้ำ โยธาธิการและผังเมือง และชลประทานร่วมให้ข้อมูลเชิงวิชาการ
ปัญหาหลากมิติจากพื้นที่ถึงเวทีนโยบาย
คณะลงพื้นที่สำรวจหลายจุด ได้แก่ ป่าโคกประแนส บ้านภูมิคดี ตำบลดม คลองห้วยเสน บ้านภูมิโปน ตำบลดม ฝายหนองตาบุญ บ้านไพรพยัคฆ์ ตำบลเทพรักษา และฝายน้ำล้นห้วยเสน บ้านอามุย ตำบลเทพรักษา โดยได้รับข้อมูลประกอบด้วยสถานการณ์น้ำ ภัยแล้ง ประสิทธิภาพของคลองส่งน้ำ ความจุของแหล่งกักเก็บ และการใช้ประโยชน์เพื่อการเกษตรและอุปโภคบริโภค
ข้อมูลจากพื้นที่สะท้อนให้เห็นว่าปัญหาทรัพยากรน้ำในอำเภอสังขะมีความเชื่อมโยงระหว่างกัน ตั้งแต่การกักเก็บน้ำไม่เพียงพอ ระบบคลองส่งน้ำชำรุดหรืออุดตัน การฟื้นฟูฝายและแหล่งน้ำเดิม รวมถึงความเสี่ยงต่อภัยแล้งและน้ำท่วม ซึ่งล้วนส่งผลต่อความมั่นคงทางอาหารและการดำรงชีพของชุมชนในพื้นที่
แนวทางที่ถูกหยิบยกและข้อเสนอเชิงวิชาการ
ระหว่างการลงพื้นที่ หน่วยงานด้านวิชาการได้เสนอแนวทางเชิงวิศวกรรมและการบริหารจัดการ เช่น การเพิ่มศักยภาพแหล่งกักเก็บน้ำ การปรับปรุงระบบคลองส่งน้ำ การฟื้นฟูโครงสร้างฝายเดิม และการออกแบบระบบน้ำที่สอดคล้องกับสภาพพื้นที่จริง เพื่อรองรับทั้งปัญหาภัยแล้งและน้ำท่วม
"ภารกิจตลอด 2 วัน เป็นการเชื่อมโยง ‘ข้อมูลจากพื้นที่’ เข้ากับ ‘การพิจารณาเชิงนโยบาย’ โดยนำปัญหาและข้อเสนอที่ประชาชนสะท้อนจากพื้นที่จริง มาพิจารณาร่วมกับข้อมูลด้านวิศวกรรมและภารกิจของหน่วยงานที่รับผิดชอบ" — นายล้ำเลิศ พัวพัฒนโชติ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร เขต 6 และรองประธานคณะกรรมาธิการฯ คนที่ 5
คำกล่าวดังกล่าวสรุปเจตนารมณ์ของการลงพื้นที่ว่าไม่ได้เป็นเพียงการสำรวจเชิงภาพรวม แต่ต้องการนำข้อมูลภาคสนามไปใช้ประกอบการออกแบบนโยบายและโครงการที่สอดคล้องกับความต้องการของเกษตรกรและชุมชนท้องถิ่น
ประเด็นสำคัญที่ต้องเร่งพิจารณา
- การเพิ่มความจุแหล่งกักเก็บน้ำ เพื่อรองรับฤดูแล้งและลดผลกระทบจากความแปรปรวนของสภาพอากาศ
- การฟื้นฟูฝายและคลองส่งน้ำเดิม เพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพการจัดสรรน้ำเพื่อการเกษตร
- การออกแบบระบบน้ำเชิงพื้นที่ ให้สอดคล้องกับลักษณะภูมิประเทศและความต้องการของชุมชน
คณะกรรมาธิการยังเน้นว่าการแก้ปัญหาต้องครอบคลุมทั้งมิติวิศวกรรม โครงสร้างพื้นฐาน การบริหารจัดการน้ำ และการมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อให้การใช้ทรัพยากรน้ำเกิดประสิทธิผลสูงสุดและยั่งยืน
ข้อมูลพื้นที่สำรวจ
| สถานที่ | ประเด็นที่รับฟัง |
|---|---|
| ป่าโคกประแนส บ้านภูมิคดี ตำบลดม | ความต้องการแหล่งน้ำและการจัดสรร |
| คลองห้วยเสน บ้านภูมิโปน ตำบลดม | ประสิทธิภาพคลองส่งน้ำ และภัยแล้ง |
| ฝายหนองตาบุญ บ้านไพรพยัคฆ์ ตำบลเทพรักษา | แนวทางฟื้นฟูแหล่งกักเก็บหลังได้รับผลกระทบจากพายุ |
| ฝายน้ำล้นห้วยเสน บ้านอามุย ตำบลเทพรักษา | การจัดสรรน้ำเพื่อการเกษตรและน้ำประปาหมู่บ้าน |
ในเชิงนโยบาย คณะกรรมาธิการระบุว่าจะรวบรวมข้อมูลจากการลงพื้นที่ครั้งนี้ร่วมกับข้อเสนอเชิงวิชาการ เพื่อจัดเวทีสัมมนาเชิงนโยบายเรื่องการบริหารจัดการน้ำภาคการเกษตรของจังหวัดสุรินทร์ ซึ่งจะเป็นช่องทางสำคัญในการพัฒนาแนวทางแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบ
สำหรับประชาชนในพื้นที่ คำแนะนำจากเจ้าหน้าที่คือการมีส่วนร่วมในการให้ข้อมูลปัญหาที่เผชิญจริง และร่วมกันเสนอแนวทางการจัดการทรัพยากรน้ำในระดับชุมชน เพื่อให้การแก้ไขมีความเหมาะสมกับสภาพพื้นที่และวิถีการผลิตของเกษตรกร
การลงพื้นที่ครั้งนี้จึงถือเป็นขั้นตอนสำคัญในการเชื่อมโยงเสียงจากพื้นที่สู่การกำหนดนโยบายและโครงการที่มีเป้าหมายชัดเจน ทั้งในด้านการเพิ่มความมั่นคงด้านน้ำสำหรับการเกษตรและการอุปโภคบริโภคของชุมชนในอำเภอสังขะ