สายเกษตร-ท่องเที่ยว พบส้มโอพันธุ์พื้นเมืองและทิวทัศน์เขื่อนน้ำพรม
บ้านบุ่งสิบสี่ ตำบลที่ตั้งอยู่ใกล้เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูเขียว-ทุ่งกะมัง ในจังหวัดชัยภูมิ กำลังเป็นจุดหมายใหม่ของการท่องเที่ยวเชิงเกษตร หลังชาวบ้านร่วมกันเปิดสวนส้มโอพื้นเมืองให้นักท่องเที่ยวเข้าชม นั่งเรือชมทิวทัศน์ริมเขื่อนน้ำพรม และชิมส้มโอพันธุ์ท้องถิ่นที่ปลูกแบบออแกนิค โดยยังคงทำนองการอยู่ร่วมกับป่าอย่างยั่งยืน
พันธุ์ส้มโอพื้นเมืองที่ยังหลงเหลือ
พื้นที่ดังกล่าวมีการปลูกส้มโอพื้นเมืองมานานกว่า 150 ปี ซึ่งพันธุ์ที่พบ ได้แก่ ส้มโอพันธุ์ทองดี, ขาวใหญ่, ขาวแตงกวา, ทับทิมสยาม และที่เป็นเอกลักษณ์ของพื้นที่คือพันธุ์แดงภูคิ้ง ผู้ประกอบการเกษตรและเจ้าของสวนต่างพยายามส่งเสริมการปลูกแบบออแกนิคเพื่อรักษาพันธุ์ดั้งเดิมไม่ให้สูญหายและเพิ่มมูลค่าทางการท่องเที่ยว
ตัวอย่างสวนท้องถิ่นและผลตอบแทน
หนึ่งในสวนที่เปิดให้ชมคือสวนของ น.ส.อังสุนันท์ เงินลาด เจ้าของสวน "สวนจ่าพงษ์" ซึ่งปลูกส้มโอกว่า14 ไร่ และดูแลมาแล้วกว่า 15 ปี ส้มโอพันธุ์แดงภูคิ้งของสวนนี้ออกผลปีละ 2 ครั้งและให้ผลดก ทำให้ครอบครัวมีรายได้เฉลี่ยปีละกว่า4 แสนบาท ปัจจุบันส้มโอแดงภูคิ้งจำหน่ายที่ราคาประมาณ15–25 บาท/กก. ขึ้นกับขนาดและคุณภาพ
| ข้อมูล | รายละเอียด |
|---|---|
| พื้นที่ปลูกส้มโอทั้งหมด (บริเวณ) | กว่า 600 ไร่ |
| พื้นที่สวนตัวอย่าง (สวนจ่าพงษ์) | 14 ไร่ |
| รายได้เฉลี่ยต่อปี (สวนตัวอย่าง) | กว่า 400,000 บาท |
| ราคาจำหน่ายส้มโอแดงภูคิ้ง | 15–25 บาท/กก. |
กิจกรรมที่นักท่องเที่ยวจะได้รับ
นักท่องเที่ยวที่มาเยือนบ้านบุ่งสิบสี่สามารถเลือกทำกิจกรรมดังต่อไปนี้
- นั่งเรือชมบรรยากาศริมเขื่อนน้ำพรมและทิวเขา
- เดินชมสวนส้มโอแบบออแกนิค ดูต้นและทรงพุ่มส้มโอพื้นเมืองขนาดใหญ่
- ชิมและซื้อส้มโอพันธุ์พื้นเมือง โดยเฉพาะส้มโอแดงภูคิ้งที่มีรสหวานอมเปรี้ยว
- เรียนรู้การเกษตรเชิงอนุรักษ์และโครงการคนกับป่าในพื้นที่ซึ่งดำเนินมาหลายโครงการ
ความสำคัญเชิงชุมชนและการอนุรักษ์
ที่ตั้งของสวนส้มโอแห่งนี้อยู่ติดกับเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูเขียว ทำให้การพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวต้องคำนึงถึงความยั่งยืนและการส่งเสริมการอยู่ร่วมกับผืนป่า ชาวบ้านและผู้ประกอบการในพื้นที่ชี้ว่า การรักษาพันธุ์พื้นเมืองไว้ไม่เพียงเป็นมรดกทางการเกษตร แต่ยังเป็นเครื่องมือในการสร้างรายได้และกระตุ้นการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ หากไม่ให้ความสำคัญ พันธุ์ดั้งเดิมอาจลดจำนวนลงจนหายไปจากท้องถิ่น
ข้อมูลการติดต่อ
ผู้ที่สนใจจะเดินทางไปชมสวนหรือซื้อส้มโอ สามารถติดต่อได้ที่เพจเฟซบุ๊กของสวนจ่าพงษ์ หรือติดต่อทางโทรศัพท์ที่หมายเลข 090-8923397 เพื่อสอบถามช่วงเวลาเปิดสวนและบริการนั่งเรือบริเวณเขื่อนน้ำพรม
สำหรับชาวชัยภูมิและนักท่องเที่ยวที่มองหาประสบการณ์ท่องเที่ยวเชิงเกษตรที่ใกล้ชิดธรรมชาติ บ้านบุ่งสิบสี่นำเสนอทั้งรสชาติของส้มโอพื้นเมืองและภาพภูมิประเทศของเขื่อนที่สวยงาม เป็นทางเลือกที่เชื่อมโยงรายได้ชุมชนกับการอนุรักษ์ผืนป่าได้อย่างลงตัว
