Sanquin gaat vanaf vrijdag in negen Nederlandse provincies alle bloeddonoren individueel testen op het westnijlvirus. Limburg valt onder het gebied waar de extra controlemaatregelen van kracht zijn. In de drie noordelijke provincies — Groningen, Friesland en Drenthe — blijft Sanquin voorlopig werken met gebundelde monsters, zo meldt de landelijke bloedbank.
Achtergrond en aanleiding
De aanscherping van de teststrategie volgt op een toename van aangetroffen besmettingen met het westnijlvirus in Nederland en op berichtgeving over een persoon die na een bloedtransfusie overleed. Het is nog niet vastgesteld of het westnijlvirus de oorzaak van die dood is. In Limburg zelf zijn tot nu toe geen besmettingen gemeld, maar in de aangrenzende provincies Gelderland en Noord‑Brabant zijn samen vier gevallen vastgesteld.
Wat verandert er voor donoren en ziekenhuizen?
Concreet betekent de maatregel dat bloed van donoren uit het risicogebied niet meer automatisch in pools wordt getest, maar per individuele schenking gecontroleerd wordt op aanwezigheid van het virus. Als bij een test een positief resultaat volgt, wordt de betreffende bloedzak of -partij geblokkeerd en volgt nadere opsporing en communicatie met betrokken ziekenhuizen en ontvangers.
- In negen provincies: individuele testen.
- Drie noordelijke provincies (Groningen, Friesland, Drenthe): gebundelde testen blijven gelden.
- Bij een positieve uitslag: blokkering van de betreffende partij bloed.
Risico en bereik
Het westnijlvirus wordt overgedragen door muggen en kan in zeldzame gevallen via een bloedtransfusie worden doorgegeven. De recente extra controlemaatregel is bedoeld om dat transmissierisico zoveel mogelijk uit te sluiten. Voor Limburg betekent dit extra zekerheid voor patiënten die afhankelijk zijn van transfusies, terwijl het ook gevolgen kan hebben voor de logistiek en doorlooptijd van de bloedvoorziening.
Regionale situatie
Hoewel in Limburg zelf nog geen bevestigde besmettingen zijn gemeld, is de provincie omringd door gebieden waar gevallen voorkomen. Dat was een belangrijke reden voor Sanquin om Limburg tot risicogebied te rekenen en individuele testen op te leggen. De maatregelen zijn preventief; zij komen nadat de landelijke organisatie een toename van meldingen zag.
| Type test | Provincies (voorbeeld) |
|---|---|
| Individuele tests | 9 provincies, inclusief Limburg |
| Gebundelde tests | Groningen, Friesland, Drenthe |
Wat betekent dit praktisch voor wie wil doneren?
Voor de meeste bloeddonoren verandert er weinig aan de manier waarop zij zich kunnen aanmelden en bloed kunnen geven. De extra testen hebben vooral gevolgen voor de verwerking achter de schermen. Donoren in Limburg kunnen erop vertrouwen dat hun bloed extra nauwgezet wordt gecontroleerd. Als er in een specifieke donatie een probleem wordt gevonden, zal Sanquin dat opvolgen volgens bestaande protocollen, inclusief melding aan betrokken zorgverleners.
Reacties en vervolgstappen
Sanquin geeft aan dat deze maatregel een direct antwoord is op veranderende risicoprofielen en meldingen van besmettingen. Er zijn op dit moment nog geen aanwijzingen dat de bloedvoorziening in Limburg in gevaar komt; de maatregel is primair gericht op veiligheid. Lokale zorginstellingen en transfusiediensten zullen bij eventuele positieve gevallen de gebruikelijke procedures volgen voor traceerbaarheid en patiëntveiligheid.
Voor inwoners van Limburg blijft het belangrijk om alert te zijn op symptomen na muggenbeten en bij vragen contact op te nemen met de huisarts. Aanvullende preventiemaatregelen tegen muggenbeten, zoals het vermijden van stilstaand water en het gebruik van muggenwerende middelen, worden in algemene zin aanbevolen wanneer het virus circuleert in de regio.
De situatie rond het westnijlvirus en de screeningstrategie kan veranderen als nieuwe informatie beschikbaar komt. Sanquin en de GGD’en blijven de lokale en landelijke ontwikkelingen volgen en passen hun beleid aan waar nodig.
