Σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης πραγματοποιήθηκαν την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2026 τα αποκαλυπτήρια του Μνημείου Φιλελλήνων, αφιερωμένου στον Frank Abney Hastings και στον ατμοκίνητο πολεμικό θρύλο «Καρτερία», στο κεντρικό λιμάνι της Ιτέας. Η τελετή εντάχθηκε στις εκδηλώσεις για την επέτειο της Ναυμαχίας της Αγκάλης (17 Σεπτεμβρίου 1827) και ήταν το κορυφαίο γεγονός των τοπικών εορτασμών.
Παρουσίες και τελετουργικό
Την εκδήλωση άνοιξε η Δοξολογία στον Ιερό Καθεδρικό Ναό του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, χοροστατούντος του Μητροπολίτη Φωκίδος, κ.κ. Θεόκτιστου. Ακολούθησαν επιμνημόσυνη δέηση, κατάθεση στεφάνων στο Μνημείο Πεσόντων της Αγκάλης και μαθητική με στρατιωτική παρέλαση, πριν τα αποκαλυπτήρια στο μνημειακό σύνολο που τοποθετήθηκε στο λιμάνι.
Στην τελετή συμμετείχαν εκπρόσωποι της κυβέρνησης και των ενόπλων δυνάμεων, καθώς και τοπικοί παράγοντες. Μεταξύ των παρισταμένων ήταν:
- ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας,
- ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας Θανάσης Δαβάκης,
- ο εκπρόσωπος του Α/ΓΕΕΘΑ Πλοίαρχος Νικόλαος Σαρτζής ΠΝ,
- η Αναπληρώτρια Πρέσβης του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ελλάδα Robyn Goldsmith,
- ο Περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας Φάνης Σπανός,
- η Αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Φωκίδας Πέγκυ Αραβαντινού-Τζε,
- ο Δήμαρχος Δελφών Παναγιώτης Ταγκαλής,
- η Πρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου Φωκίδος Σοφία Αναγνωστάκου,
- και ο Ευστάθιος Μαλάκης.
Πρωτοβουλία, σκοπός και ομιλίες
Το μνημείο ανεγέρθηκε με πρωτοβουλία, σχεδιασμό και χρηματοδότηση της Εταιρείας για τον Ελληνισμό και Φιλελληνισμό και του Μουσείου Φιλελληνισμού. Τον πανηγυρικό της ημέρας εκφώνησε ο Ταξίαρχος ε.τ. Κωνσταντίνος Βελέντζας, πρόεδρος της Εταιρείας, ο οποίος ανέλυσε τους λόγους πίσω από την ανέγερση και τους συμβολισμούς που συνδέονται με το έργο και τη μνήμη του Hastings.
«Μνημείο Φιλελλήνων, Frank Abney Hastings και «Καρτερία»»
Κατά την απόδοση του μνημείου παρόντες ήταν επίσης εκπρόσωποι των ενόπλων δυνάμεων και διπλωματικοί εκπρόσωποι, ένδειξη του ευρύτερου ιστορικού και συμβολικού ενδιαφέροντος που περιβάλλει την επέτειο της Ναυμαχίας της Αγκάλης.
Τοπικές επιπτώσεις και σημασία για την Ιτέα
Τοποθετημένο στο κέντρο του λιμανιού, το μνημείο αναδεικνύει έναν κομβικό δημόσιο χώρο της πόλης. Η παρουσία υψηλών προσώπων και διπλωματών κατά τη διάρκεια των αποκαλυπτηρίων τονίζει τη σημασία του σημείου ως τόπου ιστορικής μνήμης και δημόσιας χρήσης. Για την τοπική οικονομία και τις μεταφορές, μνημειακές παρεμβάσεις στο λιμάνι έχουν άμεσο αντίκτυπο: ενισχύουν την προβολή της Ιτέας σε επισκέπτες και φορείς και μπορούν να συνδέσουν την παράκτια υποδομή με πολιτιστικές δράσεις και τουριστικές διαδρομές.
Η συμβολική αναφορά στον Hastings, ο οποίος θεωρείται πρωτοπόρος της ναυτικής τεχνολογίας του 19ου αιώνα και συνδέθηκε με την ίδρυση του νεότερου ελληνικού πολεμικού ναυτικού, προσθέτει ιστορικό βάρος στην τοπική αφήγηση. Στο πλαίσιο των φετινών εορτασμών η Ιτέα φιλοξένησε σειρά εκδηλώσεων που κορυφώθηκαν με τα αποκαλυπτήρια.
| Ημερομηνία | 27 Σεπτεμβρίου 2026 |
|---|---|
| Τοποθεσία | Λιμάνι Ιτέας |
| Τιμήθηκε | Frank Abney Hastings και «Καρτερία» |
Η ένταξη του μνημείου στον παραλιακό χώρο της Ιτέας αναμένεται να έχει και αναπτυξιακές επιπτώσεις στη λειτουργία του λιμένα και στην τουριστική επισκεψιμότητα, συστατικά σημαντικά για την οικονομία της πόλης και της ευρύτερης περιοχής της Φωκίδας. Η τοπική διοίκηση και οι φορείς που συμμετείχαν στις εκδηλώσεις τόνισαν την ιστορική διάσταση και τη δημόσια ωφέλεια του εγχειρήματος.
