รัฐมนตรีไม่มาตอบกระทู้สดในสภา กรณีจี้ควบคุมอาวุธ ปชช. จับตาบทบาทตรวจสอบของสภา เลย

เหตุการณ์ในสภาและการเลื่อนตอบ

วันที่ 24 กันยายน พ.ศ.2569 ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร วาระกระทู้ถามสดด้วยวาจา เกิดเหตุรัฐมนตรีผู้ถูกตั้งกระทู้ไม่เดินทางมาตอบ ทำให้กระทู้ต้องยกเลิกหรือเลื่อนตามข้อกฎหมายที่กำหนด สถานการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นเมื่อมีการตั้งกระทู้เกี่ยวกับการควบคุมอาวุธปืน หลังเหตุการณ์กราดยิง โดย ส.ส.ได้ตั้งข้อซักถามไปยังนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย แต่ผู้แทนฝ่ายบริหารที่ได้รับมอบหมายให้มาตอบแทนนายกรัฐมนตรีได้แจ้งเลื่อน ทำให้การซักถามไม่สามารถดำเนินต่อไปได้

ข้อกังวลจากฝ่ายค้านต่อระบบการตรวจสอบ

ในที่ประชุม นายปกรณ์วุฒิ อุดมพิพัฒน์สกุล ส.ส.บัญชีรายชื่อและรองหัวหน้าพรรคประชาชน แสดงความกังวลว่าการเรียกร้องให้ฝ่ายบริหารมาให้ข้อมูลตามกระทู้อาจไม่มีความหมาย หากรัฐมนตรีไม่ปฏิบัติตามข้อตกลงล่วงหน้า หรือไม่ให้ความร่วมมือจากการแจ้งตัวล่วงหน้า อีกทั้งยังตั้งคำถามต่อความศักดิ์สิทธิ์ของสภาในบทบาทการตรวจสอบถ่วงดุลเมื่อการตั้งกระทู้ไม่สามารถดำเนินการได้ตามเจตนารมณ์

“ท่านประธานเคยพูดในที่ประชุมแห่งนี้ว่า จะพยายามทำให้กระทู้มีความศักดิ์สิทธิ์ ทำให้สภาแห่งนี้มีความศักดิ์สิทธิ์... แต่ในปัจจุบันมันไม่เป็นเช่นนี้เลย”

คำกล่าวดังกล่าวสะท้อนความไม่พอใจของฝ่ายค้านต่อพฤติการณ์ที่เห็นว่า แม้จะมีการแจ้งล่วงหน้าให้รัฐมนตรีรับทราบ แต่ยังพบว่ารัฐมนตรีไม่เข้าร่วมตอบกระทู้ตามที่ตกลงกันไว้

บทบาทของประธานสภาและกติกาการประชุม

ประธานสภาได้ชี้แจงว่า ตนเคยขอความร่วมมือจากฝ่ายบริหารให้มาตอบกระทู้ตามที่ถูกตั้ง แต่ประธานไม่มีอำนาจบังคับให้ฝ่ายใดต้องเข้าร่วมการประชุมหรือมาตอบกระทู้ตามที่ขอ เนื่องจากบทบาทของประธานเป็นกลางและอยู่ภายใต้กรอบกติกาของสภา หากต้องการให้การตอบกระทู้มีความแน่นอน ควรพิจารณาปรับข้อบังคับที่เกี่ยวข้องเพื่อให้มีผลบังคับใช้ชัดเจนขึ้น

ความเชื่อมโยงกับปัญหาอาวุธปืนและผลต่อประชาชน

กระทู้ดังกล่าวเกี่ยวข้องกับนโยบายการควบคุมอาวุธปืนหลังเหตุการณ์กราดยิง ซึ่งผู้ตั้งกระทู้ชี้ว่า ปืนที่ถูกนำมาใช้ส่วนใหญ่เป็นอาวุธที่อยู่นอกระบบและเป็นปืนเถื่อน การที่กระทู้ถูกเลื่อนหรือยกเลิกอาจทำให้การตรวจสอบสาเหตุและการกำหนดมาตรการคุมเข้มอาวุธปืนไม่เกิดขึ้นอย่างทันท่วงที ส่งผลโดยตรงต่อความปลอดภัยของประชาชนและการทำงานของเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง

• ผลกระทบต่อการตรวจสอบของรัฐสภา — การไม่มาตอบกระทู้ลดทอนประสิทธิภาพการตรวจสอบถ่วงดุลของนิติบัญญัติ
• ผลต่อการแก้ไขปัญหาอาวุธปืน — ความล่าช้าในการรับข้อมูลจากฝ่ายบริหารอาจทำให้มาตรการเร่งด่วนไม่เกิดขึ้นหรือมีประสิทธิภาพลดลง
• ความชัดเจนในข้อบังคับการประชุม — มีการเรียกร้องให้ทบทวนข้อบังคับเพื่อสร้างหลักประกันว่าการตอบกระทู้จะเป็นไปตามเจตนารมณ์

ตารางสรุปเหตุการณ์สำคัญ

เหตุการณ์ครั้งนี้เปิดประเด็นสำคัญที่พี่น้องประชาชนในจังหวัดเลยและทั่วประเทศควรติดตาม คือ วิธีการที่ฝ่ายบริหารและฝ่ายนิติบัญญัติจะประสานงานกันเพื่อให้สภาสามารถทำหน้าที่ตรวจสอบได้อย่างมีประสิทธิภาพ และการสร้างความเชื่อมั่นว่าการอภิปรายและการตั้งกระทู้ในสภาจะนำไปสู่การคลี่คลายปัญหาจริงจัง โดยเฉพาะเรื่องความปลอดภัยสาธารณะที่ส่งผลต่อชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน

หากต้องการความชัดเจนมากขึ้น ส.ส.และฝ่ายบริหารอาจต้องร่วมกันเสนอแก้ไขข้อบังคับการประชุมหรือกำหนดระบบแจ้งตัวและบทลงโทษที่ชัดเจน เพื่อไม่ให้เหตุการณ์ที่กระทบการตรวจสอบเกิดขึ้นซ้ำอีกในอนาคต