Üretim daralıyor: Fiyat-gerilemesi ve maliyet baskısı
Edirne'nin Uzunköprü ilçesine bağlı Salarlı köyü nde çeltik üretimi yapan Ömer Öztürk, ürünün kilogram satış fiyatının geçen yıla göre gerilemesi ve üretim maliyetlerinin yükselmesi nedeniyle gelecek yıl 90 dekar alandan 40 dekarını ekmeyeceğini bildirdi. Üreticinin açıklaması, bölgedeki tarımsal üretimin sürdürülebilirliğine ilişkin kaygıları artırdı.
Öztürk, geçen yıl çeltiğin kilogramını 40 liradan sattığını; bu yıl fabrikaların alım fiyatının 35-36 lira civarında olduğunu söyledi. Harmanda önce kaliteli ürünün alındığını, ince taneli veya susuz kalan ürünlere daha düşük fiyat verildiğini ve kalan malın eleme işlemine gönderildiğini anlattı. Üretim giderlerini karşılamakta zorlandığını, şu an için yalnızca yapılan harcamaları geri alabildiğini ve kâr edemediğini belirtti.
OFİS fiyatı ile fiili alım arasında çelişki
Eski CHP Edirne Milletvekili Okan Gaytancıoğlu da Salarlı köyünü ziyaret ederek üreticinin sorunlarını dinledi. Gaytancıoğlu, Toprak Mahsulleri Ofisi (OFİS) nin çeltik için 43 lira fiyat açıkladığını ancak alım yapmadığını, bunun da piyasa dengesini bozduğunu söyledi. Gaytancıoğlu OFİS'in alım kapasitesinin yetersiz kaldığını ve tüccarların düşük fiyatlarla alım yaptığını belirtti.
"Vazgeçmezsek batacağız"
Gaytancıoğlu, üreticilerin ağır mali yük altında olduğunu vurguladı: mazot fiyatlarının yüksek seyretmesi, toprak hazırlığı giderleri ile Ziraat Bankası, Tarım Kredi ve piyasaya olan borçların birleşiminin çiftçiyi zor duruma düşürdüğünü ifade etti. Üreticinin elinde hâlâ satılmamış ürün bulunduğunu ve bölge çeltiklerinden bir numune gösterdiğini kaydetti.
- Geçen yıl satış fiyatı: 40 TL/kg
- Bu yıl fabrikaların önerdiği fiyat: 35–36 TL/kg
- OFİS ilan ettiği fiyat: 43 TL/kg
- Öztürk'ün arazisi: 90 dekar — ekim yapılmayacak bölüm: 40 dekar
Bölge ekonomisine ve tarımsal geleceğe etkisi
Salarlı örneği, Uzunköprü genelinde çeltik ekim kararlarını etkileyebilecek bir sinyal taşıyor. Çeltik üretimi yerel istihdam, tarımsal kredi geri ödemeleri ve girdi tedarik zinciri açısından kritik bir gelir kaynağı. Ekim alanlarında daralma yaşanması halinde:
- Yerel iş gücü talebinde azalma,
- Tüccar ve fabrikaların ham madde temininde dalgalanma,
- Tarım kredi geri ödemelerinde ikincil finansal baskılar
Okan Gaytancıoğlu'nun aktardığı veriler ışığında, OFİS'in fiili alımlarının ve piyasadaki uygulamaların takip edilmesi gerektiği ortaya çıkıyor. Üretici temsilcileri ve bölge siyasileri, fiyat politikasının uygulanabilirliğine ilişkin merkez yöneticilerine çağrı yapıyor; yerel tarımın sürdürülebilirliği için fiyat-alım uyumunun sağlanması gerektiği vurgulanıyor.
| Kalem | Değer |
|---|---|
| Geçen yıl fiyat | 40 TL/kg |
| Bu yıl fabrikaların fiyatı | 35–36 TL/kg |
| OFİS ilan fiyatı | 43 TL/kg |
| Öztürk'ün arazisi | 90 dekar (40 dekar ekilmeyecek) |
Uzunköprü'de tarım sektörüne dair gelişmeler, önümüzdeki hasat dönemi ekonomik dengeleri doğrudan etkileyebilecek nitelikte. Üreticiler, maliyetlerin düşürülmesi ve alım güvencesi sağlanması yönünde adımlar atılmasını bekliyor.
