TEKNOFEST 2026 bünyesinde düzenlenen İleri Otonom Sistemler Tasarım ve Operasyon Yarışması, gençlerin insansız hava araçları (İHA), yapay zekâ, görüntü işleme ve haberleşme teknolojilerini entegre ederek afet sonrası operasyon senaryolarına çözüm üretmesini hedefliyor. Yarışmaya toplam 118 takım ve 727 katılımcı başvurdu; teknik değerlendirme sonucunda 30 takım final değerlendirme aşamasına davet edildi.
Görev: keşif, tespit ve iletişim
Yarışma senaryosu, afet sonrası sahayı temsilen oluşturulan ortamda İHA’ların otonom keşif yapmasını; görüntü işleme ile açık güzergâhı saptayıp bu bilgiyi kablosuz olarak Yer Kontrol İstasyonu ve karadaki insansız araçlara (İKA) aktarmasını öngörüyor. İHA görevini tamamladıktan sonra güvenli iniş gerçekleştirdiğinde, ilgili görev aşaması tamamlanmış sayılıyor. Bu yılki finalde İKA’nın tespit edilen güzergâhı izleyerek hedefe ulaşması görevi yer almıyor; İKA’nın güzergâh takibi gibi ileri görevlerin önümüzdeki yılın final programına dahil edilmesi planlanıyor.
Katılım ve değerlendirme verileri
Yarışmaya yapılan başvuruların teknik değerlendirmesi sonucu ortaya çıkan rakamlar, gençlerin otonom sistemlere ilgisini ortaya koyuyor. Değerlendirme sonrası finale kalan ekiplerin profili ise saha uygulamalarına hazır bir yetkinlik düzeyine işaret ediyor.
| Kalem | Sayı |
|---|---|
| Başvuran takım | 118 |
| Başvuran kişi | 727 |
| Finale geçen takım | 30 |
| Finale geçen katılımcı | 263 |
Yarışmanın hedefleri ve kapsamı
Etkinliği Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) ana yürütücülüğünde; Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) koordinasyonunda gerçekleştiriliyor. Organizasyonun amaçları arasında gençlere:
- insansız sistemlerde tasarım ve entegrasyon deneyimi kazandırmak,
- otonom karar verme ve yapay zekâ uygulamalarında beceri geliştirmek,
- görüntü işleme ve kablosuz haberleşme çözümlerini sahada test etme imkânı sunmak
Yarışma senaryosunda öncelik, afet sonrası zaman-kritik keşif ve bilgi paylaşımı süreçlerinin otonom araçlar aracılığıyla hızlandırılması ve güvenilir hâle getirilmesi üzerine kurulu. Bu yılın final safhasında İHA’ların keşif, tespit ve veri aktarımı yetenekleri esas alınıyor; İKA’ların tam entegre görevleri ise kademeli olarak programa ekleniyor.
Ulusal katılım ve uluslararası bağlam
Finalist takımlar, Türkiye’nin farklı illerinden gelerek saha değerlendirmelerinde yer alıyor; organizasyonda uluslararası katılım da gözlemleniyor. Yarışmanın sonraki yıllarında daha kapsamlı entegrasyon ve çoklu platform görevlerinin devreye alınması planlanıyor, bu da yerli teknoloji geliştirme ve uygulama yeteneklerinin hızla olgunlaşmasına katkı sağlayabilir.
TEKNOFEST benzeri yarışmalar, akademik bilgi ile uygulamalı mühendisliği birleştirerek gençlerin gerçek dünya problemlerine çözüm üretmesini teşvik ediyor. Bu tür uygulamalı etkinlikler, afet yönetimi, lojistik ve insansız sistemlerin güvenliği gibi alanlarda yerli ve yenilikçi çözümler ortaya koyma potansiyelini artırıyor.
Final değerlendirmeleri tamamlandıktan sonra başarılı bulunan 20 takım nihai final turuna yükselecek ve saha sonuçlarına göre dereceler belirlenecek. Yarışmanın sonuçları, önümüzdeki dönemde otonom sistemlerin afet yönetimindeki rolüne dair önemli gösterge niteliği taşıyacak.
