Απόφαση του ΣτΕ ακυρώνει άδεια στον παραδοσιακό ιστό
Το Ε΄ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας προχώρησε στην ακύρωση οικοδομικής άδειας που επέτρεπε την αξιοποίηση ευνοϊκών διατάξεων του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ) για κτίριο στο παραδοσιακό τμήμα του ρυμοτομικού σχεδίου Κηφισιάς. Η απόφαση εντάσσεται στο νομικό πλαίσιο που άνοιξαν οι αποφάσεις της Ολομέλειας 146–149/2025 και καθορίζει νέα δεδομένα για την τοπική αγορά ακινήτων.
Τι κρίθηκε
Οι δικαστές έκριναν ότι η άδεια, μεταξύ άλλων, προβλέπει:
- προσαύξηση του συντελεστή δόμησης κατά 5% για την ενεργειακή αναβάθμιση του κτιρίου,
- κατασκευή σοφίτας που υπερβαίνει το ανώτατο επιτρεπτό ύψος,
- διαμόρφωση φυτεμένου δώματος,
- επέκταση υπογείων πέραν του περιγράμματος κάλυψης.
Το ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματική την προσαύξηση του συντελεστή δόμησης κατά 5% για την ενεργειακή αναβάθμιση.
Συγκεκριμένα, η απόφαση με αριθμό 1176-2026 θεώρησε ότι η προσθήκη του 5% αντίκειται στο άρθρο 24 του Συντάγματος και, επιπλέον, συγκρούεται με το ισχύον για την περιοχή Προεδρικό Διάταγμα της 16.8.1977, το οποίο θεσπίζει ειδικό προστατευτικό καθεστώς για το παραδοσιακό τμήμα της Κηφισιάς.
Σημασία για την τοπική αγορά και την πολεοδομία
Η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο αναμονής για τον υπό διαμόρφωση απλουστευμένο Νέο Οικοδομικό Κανονισμό, που, σύμφωνα με πληροφορίες, θα περιοριστεί σε περίπου 20 άρθρα και θα επικεντρώνεται σε τρεις βασικές σταθερές: το περίγραμμα του κτιρίου, τις πλάγιες αποστάσεις και τον συντελεστή δόμησης. Παρόλα αυτά, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας δεν αναμένεται να παρουσιάσει τον νέο κανονισμό πριν εκδοθεί η απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ επί των προσφυγών κατά του Προεδρικού Διατάγματος που αφορά τη διαδικασία έγκρισης Ειδικού Σχεδίου Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων.
| Σημείο | Απόφαση |
|---|---|
| Προσαύξηση συντελεστή | Ακυρώθηκε (5%) |
| Αριθμός απόφασης | 1176-2026 |
| Σχετικό Π.Δ. | 16.8.1977 (προστατευτικό καθεστώς) |
Τοπικές επιπτώσεις και αντιδράσεις
Η νέα δικαστική ερμηνεία αναμένεται να επηρεάσει τόσο μεμονωμένες οικοδομικές πράξεις όσο και ευρύτερες επενδυτικές αποφάσεις στην Κηφισιά. Πηγές από την κτηματαγορά αναφέρουν ότι οι επενδυτές παρακολουθούν στενά τις νομικές εξελίξεις, καθώς το εάν και σε ποιο βαθμό θα ισχύουν τα μπόνους του ΝΟΚ κρίνει οικονομικά αναγκαίες παρεμβάσεις σε έργα ενεργειακής αναβάθμισης.
Σε τοπικό επίπεδο, το Προεδρικό Διάταγμα του 1977 διατηρεί δεσπόζουσα σημασία για την προστασία του χαρακτήρα του παραδοσιακού ιστού της Κηφισιάς. Η απόφαση του Ε΄ Τμήματος του ΣτΕ αναδεικνύει τη σύγκρουση ανάμεσα στις γενικές πολιτικές ενθάρρυνσης της ενεργειακής αναβάθμισης και στη συνταγματική υποχρέωση για προστασία του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος.
Τι μένει να εξεταστεί
Καθοριστική θα είναι η απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ επί των προσφυγών κατά του Προεδρικού Διατάγματος, καθώς αυτή θα κρίνει οριστικά τη συνταγματικότητα των μπόνους δόμησης του ΝΟΚ. Μέχρι τότε, οι πολεοδομικές υπηρεσίες και οι ιδιοκτήτες οικοπέδων στην Κηφισιά καλούνται να λειτουργούν με προσοχή, λαμβάνοντας υπόψη το προστατευτικό πλαίσιο και τις πρόσφατες δικαστικές ερμηνείες.
Στην πράξη, οι ενδιαφερόμενοι για έργα ανακαίνισης ή ανέγερσης εντός του παραδοσιακού τμήματος θα πρέπει να αναμένουν περαιτέρω νομικές διευκρινίσεις πριν προχωρήσουν σε επενδύσεις που στηρίζονται σε προσαυξήσεις συντελεστή ή σε υπερβάσεις ύψους.
