Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri, temmuz ayında ikinci el araç piyasasının yaz dönemi hareketliliğini sürdürdüğünü gösterdi. Kurumun açıkladığı rakamlara göre, trafiğe kayıtlı araç sayısı temmuzda 201.384 artarken, aynı dönemde el değiştiren taşıt sayısı 907.846 olarak kaydedildi.
Bölgesel dağılım ve öne çıkan iller
İller bazında değerlendirildiğinde devirlerin büyük bölümü büyükşehirlerde yoğunlaştı. En fazla devir, 211.332 adetle İstanbul'da gerçekleşti. İstanbul'u sırasıyla 99.548 ile Ankara, 54.798 ile İzmir ve 42.183 ile Antalya izledi. En az devir yapılan il ise 207 adetle Hakkari oldu.
| İl | Taşıt Deviri (Temmuz) |
|---|---|
| İstanbul | 211.332 |
| Ankara | 99.548 |
| İzmir | 54.798 |
| Antalya | 42.183 |
| Hakkari | 207 |
Taşıt türleri ve pazar yapısı
TÜİK verileri, temmuzda trafiğe kaydı yapılan taşıtların tür dağılımını da ortaya koydu. Kayıtların %48,1'ini motosikletler oluştururken, otomobillerin payı %38,0, kamyonetlerinki %9,4 oldu. Diğer kategoriler ise minibüs, otobüs, kamyon, traktör ve özel amaçlı taşıtlar olarak sıralandı.
Sektör temsilcilerinin değerlendirmesi
Motorlu Araç Satıcıları Federasyonu (MASFED) Genel Başkanı Aydın Erkoç, verileri pazarın büyüklüğünü ve sürekliliğini gösteren bir işaret olarak nitelendirdi. Erkoç, piyasadaki yüksek devir sayısının yalnızca satış hacmini değil, aynı zamanda milyonlarca vatandaşın araç edinme ve yenileme ihtiyaçlarını da ifade ettiğini söyledi.
"Haziranda 941 bin 964 ile ulaşılan yüksek seviyenin ardından temmuzda da 900 binin üzerinde devir gerçekleşmesi, yaz döneminde ikinci el piyasasındaki hareketliliğin devam ettiğine işaret ediyor."
Erkoç ayrıca ikinci el otomotivin satıştan çok daha geniş bir ekonomik ekosistem oluşturduğuna dikkat çekti; istihdam, finansman, sigorta, ekspertiz ve dijital platformların pazarla doğrudan ilişkilendiğini vurguladı.
Ekonomik ve politik sonuçlar
Veriler, birkaç açıdan önem taşıyor. Birincisi, yüksek devir sayısı tüketicilerin araç ihtiyacının ikinci el piyasasına yöneldiğini, yeni araç talebinin görece daha sınırlı kaldığını gösteriyor. İkincisi, motosikletlerin trafiğe katılımının payının %48,1 ile neredeyse yarıya ulaşması, ekonomik erişilebilirlik ve şehir içi ulaşım tercihlerinde değişime işaret edebilir.
Ayrıca ikinci el ticaretinin ekonomi üzerindeki yaygın etkisi dikkati çekiyor. Sektör, yalnızca satış gelirleri üretmiyor; kredi, sigorta, bakım-onarım, ekspertiz ve dijital satış hizmetleri aracılığıyla istihdam ve katma değer sağlıyor. MASFED'in vurguladığı üzere, pazarın sağlıklı büyümesi için kayıt dışılıkla mücadele ve yetki belgeli satıcıların desteklenmesi kritik görülüyor.
Göz önünde tutulması gereken noktalar
- Yüksek devir oranları, tüketici taleplerindeki kaymaya işaret ediyor; politika yapıcılar ulaşım ve vergi düzenlemelerini değerlendirirken bu trendi izlemeli.
- Pazar büyüklüğü, düzenleme ihtiyacını artırıyor; sahte veya kayıtsız işlemlerin önlenmesi için denetim mekanizmaları güçlendirilmeli.
- Motosikletlerin toplam içindeki payı, şehir içi ulaşım altyapısı ve güvenlik politikalarını etkileyebilir.
TÜİK verileri, haziran ayındaki yüksek seviyeye yakın bir performans sergilendiğini, temmuzun da ikinci el pazarında canlılığın sürdüğünü gösteriyor. Sektör temsilcileri ve politika yapıcılar için önümüzdeki dönemde kayıtlı ticaretin desteklenmesi, tüketici haklarının korunması ve pazarın bütüncül büyümesini sağlayacak yapısal önlemler öncelik taşımaya devam edecek.
