İş birliğiyle başlayan belgeleme dönemi
Safranbolu Belediyesi ile İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Restorasyon Programı arasında 2026–2029 yıllarını kapsayan iş birliği protokolü imzalandı. Protokolün yürürlüğe girmesinin ardından oluşturulan çalışma grupları, Safranbolu Belediyesi Kültürel Miras Koruma Müdürü Başak Dökmeci koordinasyonunda tarihi kent merkezinde ilk saha incelemelerini gerçekleştirdi. Protokolde yer alan teknik kadro adına imzaları Prof. Dr. Yegân Kâhya Sayar attı; Safranbolu cephesinden ise protokol başkan Mimar Elif Köse tarafından onaylandı.
Saha araştırmasının kapsamı ve hedefleri
İlk etap çalışmalarında, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan tarihi kent merkezinde kültür varlığı niteliği taşıyan yapıların mevcut durumları kayıt altına alındı. İncelemeler; yapının mimari özelliklerinin belirlenmesi, korunmuşluk düzeyinin tespiti ve belgelenmesine odaklandı. Protokolün ilerleyen aşamalarında bu veriler akademik araştırmalara temel oluşturacak, restorasyon ve koruma stratejilerinin bilimsel dayanağı güçlendirilecek.
Kente ve ekonomiye yansıması
Safranbolu, hem yerel halkın kimliğini taşıyan mekanları hem de turizm gelirleri açısından bölge için önemli bir merkez. Bu tür belgeleme ve değerlendirme çalışmaları, koruma uygulamalarının planlı ve sürdürülebilir biçimde yürütülmesine imkan tanır. Dolayısıyla şöyle sonuçlar beklenebilir:
- Koruma kararlarının bilimsel verilere dayanması; restorasyon uygulamalarında standartlaşma.
- Turizm aktörleri ve ziyaretçiler için daha güvenilir, uzun ömürlü çalışmaların yapılması.
- Yerel esnaf ve konaklama sektörüne yönelik planlamalarda risklerin azalması ve yatırım güveninin artması.
Yerel yönetimin rolü ve takip
Çalışmalar Safranbolu Belediyesi Kültürel Miras Koruma Müdürlüğü tarafından koordine ediliyor. Belediye ile İTÜ arasında yürütülecek etaplı belgeleme, sonrasında tarihi çevrenin bütüncül değerlendirilmesi ve akademik araştırmaların sürdürülmesini hedefliyor. Ayrıca Tarihi Kentler Birliği’nin de katkı sağladığı iş birliği, yerel karar alma süreçlerinde bilimsel verinin kullanılmasını teşvik ediyor.
«İlk etapta belirlenen yapılarda incelemelerde bulundu.»
Çalışma gruplarının sahadaki faaliyetleri
Saha tespitlerinde ekipler; yapının mevcut taşınmaz formu, malzeme durumları, mimari ayrıntıları ve koruma ihtiyaçlarını belgeledi. Toplanan veriler, sonraki aşamalarda restorasyon önceliklerinin belirlenmesi ve koruma projelerinin hazırlığında kullanılacak. Bu süreçte akademik yayınlar ve raporlar da üretilecek, böylece hem yerel yönetim hem de ulusal düzeyde referans oluşturacak belgeler ortaya çıkması bekleniyor.
Şeffaf planlama ve yerel katılım
Protokol kapsamında yürütülecek çalışmaların sonuçları, yerel halkın bilgi edinmesi ve görüş bildirmesi açısından önem taşıyor. Koruma stratejilerinin saha sonuçlarına göre şekillendirilmesi, uygulamaların sürdürülebilirliği ve kabul edilebilirliği için kritik. Belediye yetkilileri, etaplı belgeleme çalışmalarının ilerleyişini ilgili birimler ve kamuoyu ile paylaşacaklarını bildirdi.
| Kurum | Temsilci / Rol |
|---|---|
| Safranbolu Belediyesi | Mimar Elif Köse / Belediye Başkanı |
| İTÜ Restorasyon Programı | Prof. Dr. Yegân Kâhya Sayar / Protokol imzacısı |
| Kültürel Miras Koruma Müdürlüğü | Başak Dökmeci / Çalışma koordinasyonu |
Safranbolu'nun tarihî dokusu, taş sokakları ve ahşap konaklarıyla hem kentlinin kimliğini hem de bölge ekonomisinin omurgasını oluşturuyor. Bu nedenle başlatılan belgeleme süreci yalnızca teknik bir çalışma değil, kentin geçmişiyle geleceğini buluşturan bir yatırım niteliği taşıyor. Uygulamalar ilerledikçe, Safranbolu'da yaşayanlar ve kentten geçip gidenler için daha görünür sonuçlar ortaya çıkacak; süreç hem koruma hem de ekonomik planlama açısından izlenecek bir örnek oluşturabilir.
Levent Karadeniz
Karadeniz Muhabiri, WE NEWS — Safranbolu
