Mustafapaşa’da dijital envanter çalışması başlıyor
Ürgüp ilçesine bağlı Mustafapaşa beldesinde, tarihi yapıların korunması ve tanıtımının dijital ortama aktarılmasına yönelik bir çalışma sürüyor. Projeyi yürüten Kapadokya Üniversitesi (KÜN) yetkilileri, beldedeki 55 noktaya konulacak karekodlar aracılığıyla ziyaretçilere Türkçe ve İngilizce içerik sunulacağını bildirdi. Bu uygulama, hem koruma planlamalarına kaynak oluşturmayı hem de turizm bilgilendirmesini amaçlıyor.
Çalışmanın kapsamı ve hedefleri
Proje kapsamında hazırlanacak veritabanında, Mustafapaşa’nın sivil mimari örnekleri başta olmak üzere farklı yapı türlerinin kayıt altına alınacağı belirtildi. Envanter çalışmasında konaklar, kilise, cami, medrese ve çeşmeler gibi yapılar yer alacak. Projenin hedefleri arasında, gelecekte yapılacak restorasyonların tarihî dokunun aslına uygun şekilde sürdürülmesine katkı sağlamak ve ziyaretçilere erişilebilir bilgi sağlamak bulunuyor.
«Mustafapaşa'yı bünyesinde barındırdığı bunca iyi korunmuş sivil yapılara sahip olması açısından çok değerli buluyorum. Dünyada bu şekilde az örnek vardır.»
Bu değerlendirme KÜN Kapadokya Kültür Araştırmaları Merkezi Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Şükran Ünsere ait. Ünser, 2020 yılı itibarıyla başlayan araştırmaların dijital envanter çalışmalarıyla somutlaşmakta olduğunu ifade etti.
Turizme ve korumaya etkileri
Mustafapaşa, Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü tarafından 2021’de "En İyi Turizm Köyü" seçilmişti. Yerel yetkililer ve akademisyenler, karekod uygulamasının ziyaretçi deneyimini zenginleştireceğini ve rehberlik ihtiyacını azaltacağını, aynı zamanda koruma bilincini artıracağını belirtiyor. Özellikle sivil mimari örneklerinin günlük yaşamla iç içe olması nedeniyle korunmasının önemine dikkat çekiliyor.
- Veri tabanı oluşturma: Yapıların tarihçesi, mimari özellikleri ve mevcut durumuna ilişkin bilgilerin dijital ortamda toplanması.
- Karekod uygulaması: 55 noktaya yerleştirilecek etiketlerle ziyaretçilerin anında bilgiye ulaşması.
- Çok dilli erişim: İçeriklerin Türkçe ve İngilizce hazırlanmasıyla uluslararası ziyaretçiler için erişilebilirlik sağlanması.
Uygulamanın teknik ve hukuki boyutu
KÜN yetkilileri, envanter çalışmalarının kayıt, fotoğraf, mimari analiz ve belge taraması gibi aşamalardan oluştuğunu; bilgilerin standart bir veri formatında toplanacağını açıkladı. Restorasyon ve koruma çalışmalarında kullanılacak verilerin, yerel belediye ve ilgili kültür varlıkları koruma kurulları ile paylaşılacağı belirtildi. Proje kapsamında karşılaşılabilecek hukuki ve mülkiyetle ilgili konuların da ilgili kurumlarla koordinasyon içinde çözümlenmesi planlanıyor.
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Toplam nokta | 55 karekodlu nokta |
| Kapsanan yapı türleri | Konak, kilise, cami, medrese, çeşme ve diğer sivil mimari örnekleri |
| Dil | Türkçe ve İngilizce |
Yerel perspektif ve sürdürülebilirlik
Mustafapaşa’nın koruma gereksinimi ile turizm potansiyelinin dengelenmesi yerel halk için öncelikli konulardan. Uzun vadede dijital envanterin, restorasyon projelerinin planlanmasında şeffaflık sağlayacağı ve kaynak kullanımını daha etkin hale getireceği öngörülüyor. Ancak uygulamanın başarısı, verilerin güncelliği, saha denetimleri ve yerel paydaşların sürece dahil edilmesine bağlı olacak.
Kapadokya bölgesinin mimari mirasını korumaya yönelik bu tür girişimler, hem akademik çalışmalara zemin hazırlıyor hem de kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasına katkı veriyor. Yetkililer, projenin tamamlanma takvimi ve uygulama detaylarına ilişkin bilgilendirmenin ilerleyen dönemde kamuoyuyla paylaşılacağını kaydetti.
