Yaz aylarında artan sıcaklıkların böbrek sağlığı üzerinde yaratabileceği olumsuz etkiler konusunda uzmanlar uyarıda bulundu. Türk Böbrek Vakfı yetkilileri, özellikle kronik böbrek hastalığı riski taşıyanlar ile diyaliz hastalarının yüksek ısı ve yetersiz sıvı alımı nedeniyle böbrek fonksiyonlarında hızlı değişiklikler yaşayabileceğini belirtti.
Risk grubundakiler için sıcaklığın etkileri
Uzmanlar, yoğun terleme ve sıvı kaybının böbreklere giden kan akımını azaltabileceğini ve bunun sonucunda kreatinin ile elektrolit düzeylerinde ani oynamalar görülebileceğini aktarıyor. Bu tablo; geçici veya kalıcı böbrek hasarı riskini artırabiliyor. Türk Böbrek Vakfı Başkanı, ülkede her 6–7 kişiden birinin kronik böbrek hastalığı riski taşıdığını hatırlatarak sıcak dönemlerde yeterli su tüketiminin önemini vurguladı.
"Aşırı sıcaklar ve susuzluk böbrekler üzerindeki yükü daha da artıracaktır,"
Türk Böbrek Vakfı Danışma Meclisi Üyesi ve nefroloji uzmanı da benzer biçimde, kronik böbrek hastalarında ve diyaliz alan kişilerde sıcak havaların kan değerlerinde hızlı değişikliklere yol açabildiğini ifade etti. Uzman, sıvı-elektrolit dengesinin bozulmasının vücudun hassas dengesini kolayca sarsabildiğini belirtti.
Sıcak havalarda böbrekleri korumak için dikkat edilmesi gerekenler
Uzmanların önerileri şu başlıklarda özetleniyor:
- Yeterli sıvı alımı: Susama hissi oluşmadan düzenli aralıklarla su içilmesi, özellikle dışarıda uzun süre kalanlar için önem taşıyor.
- Elektrolit dengesine dikkat: Uzun süreli terleme durumlarında sadece su içmek yerine gerekirse elektrolit içeren sıvılar tercih edilmeli.
- Aşırı fiziksel etkinlikten kaçınma: Sıcak saatlerde yoğun egzersiz ve ağır işlerden uzak durulmalı.
- Kronik hastalar için hekim kontrolü: Kronik böbrek hastalığı, kalp veya diyabet gibi eşlik eden rahatsızlığı olanlar, sıvı-diyet değişiklikleri konusunda hekimleriyle iletişimde olmalı.
Uzmanlar ayrıca hamam veya sauna gibi yüksek ısıya maruz kalan ortamlarda uzun süre kalınmasının da kan hacmini düşürebileceğine, bunun da böbreklere giden kan akımında azalmaya yol açabileceğine dikkat çekti. Bu mekanlarda geçirilen sürenin sınırlandırılması öneriliyor.
Belirti ve bulgulara ilişkin uyarılar
Böbreklerin sıvı koruma mekanizmaları devreye girdiğinde idrarın koyulaşması, olağandışı yorgunluk, baş dönmesi ve düşük tansiyon gibi belirtiler ortaya çıkabilir. Bu tür bulgular gözlenirse vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmak gerektiği ifade edildi. Nefroloji uzmanları, özellikle kronik hastalığı bulunanların ilaç düzenlemeleri ve sıvı alımı konusunda hekimlerinin yönlendirmelerine uymalarını öneriyor.
| Durum | Risk |
|---|---|
| Genel nüfus | Artan sıvı ihtiyacı, geçici elektrolit değişiklikleri |
| Kronik böbrek riski taşıyanlar | Hızlı kötüleşme, hastaneye yatış riski artışı |
| Diyaliz hastaları | Terlemeye bağlı hemodinamik değişimler, tedavi planı ihtiyacı |
Uzmanlar, toplumda yaygın olan kronik böbrek hastalığı riskinin farkında olunmasının, sıcak yaz günlerinde alınacak basit önlemlerle ciddi sağlık sorunlarının önlenmesine katkı sağlayacağını belirtti. Sağlık kurumları ve ilgili sivil toplum kuruluşları, yaz döneminde bilgilendirme çalışmalarını sürdürüyor.
Bu uyarılar, sıcak hava dalgalarının giderek daha sık görüldüğü bir iklim düzleminde bireylerin ve sağlık sistemlerinin hazırlıklı olmasının gerekliliğini bir kez daha ortaya koyuyor.
