Amed'in Pasûr (Kulp) ilçesine bağlı Çixsê (Ağaçlı) Mahallesi Buduka Mezrası'nda, VBZ İnşaat Ticaret ve Limited Şirketi tarafından yaklaşık 300 dönüm arazide yapılmak istenen Güneş Enerji Santrali (GES) projesine karşı mahalle sakinleri çadır nöbeti başlattı. Nöbete katılanlar, hem mera hem de gölet alanlarının korunması için kararlı olduklarını belirtiyor.
İddialar: ÇED'de fotoğraf sahteciliği ve valilik onayı
Köylülerin asmış olduğu pankartlarda şirketin Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporunda bölgeye ait olmayan bir fotoğraf kullanıldığı ileri sürülüyor. Nöbet alanında yer alanlar, raporda gösterilen fotoğrafın kendi mera ve sulak alanlarını yansıtmadığını; şirketin bu yöntemle ruhsat aldığı iddiasında. Ayrıca köylüler, konuyu valiliğe taşıdıklarını ve valinin kendilerine projenin ilçeye fayda sağlayacağına dair ifadelerde bulunduğunu aktardı.
«Size Diyarbakır'ın en iyi projesini yapıyoruz siz itiraz ediyorsunuz»
Yöre halkı, valilik görüşmelerinden sonuç alamadıklarını belirterek, "Son ana kadar buradayız" sloganıyla nöbeti sürdüreceklerini ifade ediyor.
Hukuki süreç: Mahkeme, bilirkişi ve AYM
Köylüler, Amed Barosu aracılığıyla projenin ilanına itiraz ederek iptal davası açtırdı. Başlangıçta açılan dava sonucunda yeni bir bilirkişi heyeti oluşturulması kararı çıktı. Ancak süreçte, iddialara göre şirketin ÇED raporuna eklediği fotoğrafın sahte olduğu ortaya çıktı. Amed Barosu, iddiaların takipçisi olarak Diyarbakır İdari Mahkemesi nezdinde iptal davası açtı.
Diyarbakır İdari Mahkemesi'nde bilirkişi raporunda gösterilen alanın projeye uygun olduğunun belirtilmesi üzerine dava reddedildi. Bu gelişme üzerine dosya Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) taşındı. Amed Barosu ve bölge sakinleri, yargı sürecindeki usulsüzlüklere ve iddia edilen belge tahrifatına dikkat çekiyor.
| Adım | Açıklama |
|---|---|
| Proje | VBZ İnşaat tarafından önerilen ~300 dönümlük GES |
| Yer | Buduka Mezrası, Çixsê (Ağaçlı) Mahallesi, Pasûr (Kulp) |
| Hukuk | Açılan iptal davası, bilirkişi raporu, Diyarbakır İdari Mahkemesi kararı, dosyanın AYM'ye taşınması |
| Nöbet | Köylüler çadır kurarak eyleme devam ediyor |
Yerel yaşam ve sulak alanların korunması talepleri
Nöbete çeşitli yaş gruplarından köylüler katılıyor. Katılımcılar hem meralarının hem de yakınlardaki göletin proje ile zarar göreceğini savunuyor. Ayrıca bilirkişi ve mahkeme süreçlerinde ortaya çıkan tutarsızlıklara işaret ederek, hukuk sürecinin şeffaf yürütülmesini talep ediyorlar.
Dosyanın avukatlarından Amed Barosu Çevre ve Ekoloji Komisyonu Başkanının sürece ilişkin açıklamaları ve detaylar kaynak notlarında yer alıyor; baro sürecin takipçisi olduğunu bildiriyor.
- Köylü talebi: Mera, gölet ve yaşam alanlarının korunması.
- İddia: ÇED raporuna bölgeye ait olmayan fotoğraf eklenmesiyle ruhsat alınması.
- Hukuki adım: Diyarbakır İdari Mahkemesi kararına karşı AYM'ye başvuru.
Bu gelişme, Türkiye'de enerji yatırımlarıyla çevresel haklar arasındaki gerilime dair somut bir örnek olarak öne çıkıyor. Nöbetin nasıl sonuçlanacağı ve Anayasa Mahkemesi'nden gelecek karar, hem bölge halkının yaşam alanlarını hem de benzer projelerde yürütülecek idari ve hukuki süreçlerin seyrini etkileme potansiyeli taşıyor. Bölge sakinleri, sürecin şeffaf yürütülmesini ve iddiaların bağımsız kurumlarca titizlikle incelenmesini istiyor.
Yaşam Masası olarak, sürecin gelişmelerini, başvurulara ilişkin resmi yanıtları ve AYM safhasındaki değerlendirmeleri takip ederek aktarmaya devam edeceğiz.